„Mín skoðun umdeild og ég verð barin niður“: Birna stendur upp til varnar íslenskum karlmönnum

Birna Val­týs­dóttir segir ekki kaupa allan skít­inn sem flæði um sam­fé­lags­miðl­ana hvað varðar ásak­anir á hendu ónafn­greindum íslenskum karl­mönnum sem sak­aðir eru um hitt og þetta ofbeldið í garð kvenna. Hún seg­ist með­vituð um að skoðun sín sé umdeild og að hún verði án efa barin niður.

Birna birti langa færslu á Facebook-síðu sinni þar sem hún tekur upp hansk­ann fyrir íslenska karl­menn. Þar segir hún sjálfa hafa logið upp á þá og kom­ist upp með það í gegnum tíð­ina.

Hér kemur færsla Birnu í heild sinni:

Birna Val­týs­dóttir.

„Mig langar til að byrja þennan pistil á því að und­ir­strika að and­legt, lík­am­legt og kyn­ferð­is­legt ofbeldi er í alla staði óaf­sak­an­legt. MeToo hreyf­ingin: frá­bær. Fem­in­ismi: frá­bær. GRL PWR alla f** leið!

Í gegnum síð­ustu vikur hefur mig langað að segja margt, koma skoðun minni á fram­færi og taka þátt. Því mín skoðun er stór og mín skoðun er sterk en hefur ein­fald­lega ekki ratað inn í umræð­una vegna ótta. Mín skoðun verður alveg örugg­lega umdeild og ég verð barin niður, en þrátt fyrir það hef ég ákveðið að láta hana í ljós. Því eftir nokkrar vikur af stans­lausum sam­ræðum um þessi mál hef ég kom­ist að þeirri stað­reynd að margir deila minni sýn á þessa nýj­ustu MeToo bylgju eins og hún birt­ist okkur í dag.

Mig langar til að taka upp hansk­ann fyrir karl­mönnum okkar lands. Karl­mönn­unum okkar: feður, synir, bræður, frændur, vinir, kærastar, eig­in­menn. Ég kaupi ekki allan skít­inn sem um ykkur er sagt á sam­fé­lags­miðlum eða í fjöl­miðlum. Ég gef ykkur „the benefit of the doubt“ og ég er ekki sú eina.

Ég er kona. Ég veit hvernig það er að vera kona. Ég veit hvernig það er að fá óum­beðna athygli fá karl­mönnum. Ég þekki alla þrá­hyggj­una sem fylgir því að vera hafnað af karl­manni, það hefur verið haldið fram­hjá mér og ég hef verið hunsuð eftir að hafa sofið hjá. Ég hef orðið fyrir ofbeldi og ég hef beitt ofbeldi. Ég hef barist við alka­hól­isma og átröskun. Þegar ég var sem veik­ust gerði ég ljóta hluti til að fá mínu fram­gengt. Ég hef logið, ég hef svikið og ég hef skaðað annað fólk. Ég er ekki þessi kona í dag, ég tel mig vera góða mann­eskju en er þó langt frá því að vera full­komin.

Ég er alls ekki eina konan þarna úti sem hefur logið, beitt and­legu og/eða lík­am­legu ofbeldi og kom­ist upp með það. Ég hef við­ur­kennt það og mér var fyr­ir­gefið, mér var hrósað, vegna þess að ég er kona. Ég hef horft upp á fyr­ir­myndar karl­menn, virki­lega góða menn fara í gegnum hræði­leg mál tálm­unar, meinað umgengni að eigin börnum án nokk­urs sann­leika eða ástæðu en mæð­urnar með allan rétt­inn. Konum er nauðgað og ger­endur ganga lausir án refs­ingar, menn fremja morð án afleið­inga og ég gæti haldið enda­laust áfram. Þetta kerfi okkar er aug­ljós­lega gallað.. en þetta sam­fé­lag sem við lifum og hrærumst í dag, er mein­gallað líka. Því miður þá er mann­kynið ekki betra en þetta. Við ljúgum og við sköðum aðra, oft án þess að gera okkur grein fyrir skað­anum sem við völdum öðru fólki. Við slúðrum og við ýkjum sögur hvert af fætur öðru. Með hverri mann­eskju sem tekur við slúðr­inu og ber það áfram bæt­ist við nýr krydd­aður lygamoli sem ýkir sögu­sagnir og sagan endar auð­vitað aldrei eins og hún er í raun.

Það eru nokkrar ástæður fyrir því að kerfið okkar virð­ist oft „halda með“ ger­endum þegar kemur að ofbeld­is­á­kærum. Ein ástæðan er sú að það eru margir þolendur sem ljúga. Þessir „þolendur“ kæra af öðrum ástæðum en sann­leik­anum. Þeir kæra til að hefna sín, til að fá skaða­bætur, til að smána ein­stak­ling­inn sem þau bera kannski gamla og/eða óupp­gerða gremju til, svo eitt­hvað sé nefnt. Þær kæra fyrir ofbeldi sem þær beittu sjálfar. Ég veit til þess að konur hafi kært menn um nauðgun vegna þess að þær héldu fram­hjá – það komst svo upp – og þetta var nið­ur­staðan: „Hann nauðg­aði mér“. Ég hef séð konu biðja mann afsök­unar á einmitt þessu, eftir að sá maður sat í fang­elsi fyrir brotið, sem reynd­ist svo ekki hafa verið brot. Var þeirri konu refsað? Var talað um þetta opin­ber­lega? Nei… Ég þekki og hef rætt við marga karl­menn sem hafa lent í svip­að­ari reynslu. Það má setja undir sama hatt­inn karl­menn sem verða fyrir and­legu og/eða lík­am­legu ofbeldi, sem bregð­ast á end­anum við ofbeld­inu með ofbeldi og eru þar með stimpl­aðir ger­endur en ekki þolendur. Fyrir mér virð­ist þetta vera mjög algeng lífs­reynsla fyrir karl­menn hér á landi.

Sam­fé­lagið okkar er þannig í dag að ég gæti vaknað einn dag­inn og ákveðið að eyði­leggja mann­orð fyrr­ver­andi kærasta míns á svip­stundu… og mér myndi takast það. Ef ein­hver efast þennan „sann­leika“ sem ég setti af stað út í kosmós­inn, þá verður sá og hinn sami jarð­aður af múgæs­ingi kvenna og karla sem hafa lent í svip­að­ari reynslu eða þekkja ein­hvern sem hefur lent í svip­að­ari reynslu. Konur og karlar sem færa sinn eigin sann­leika, sína eigin upp­lifun yfir á eitt­hvað mál sem er alls ekki þeirra eigið, alls ekki þeirra sann­leikur, heldur lygi sem eng­inn trúir að nokkur myndi ljúga.

Þær lygar sem við trúum ekki að ein­hver myndi voga sér að ljúga, það eru einmitt þær lygar sem fólk kemst upp með. Sannir lygarar vita þetta. Sannir lygarar kunna þetta. Ekki taka þá afstöðu að halda því fram að það sem þú lest í fjöl­miðlum eða sam­fé­lags­miðlum sé heil­agur sann­leikur. Staldr­aðu við og taktu öllu með fyr­ir­vara. Frétta­mennska snýst um að fá bestu frétt­ina. Ekki sann­leik­ann.

Við skulum ekki gleyma því að algeng­asta dán­ar­or­sök ungra íslenskra karl­manna er sjálfs­víg. Vertu því viss um að þú sért ekki að taka þátt í nið­ur­broti sem á ekki rétt á sér. Vertu viss um að þú sért ekki að styðja ein­stak­ling sem er að ýkja eða ljúga, ein­stak­ling sem gerir það að verkum að kærum hjá raun­veru­legum fórn­ar­lömbum sé vísað frá.

Ekki taka afstöðu – ef þú hefur bara heyrt eina hlið máls­ins.

Ekki dæma aðra og ekki slúðra.

Aðgát skal höfð í nær­veru sálar.

Batnandi MÖNNUM OG KONUM er best að lifa.“