Móðir sem höfðað hefur mál gegn TikTok vegna andláts 14 ára sonar síns segir það „fáránlegt“ að hún þurfi að fara milli heimsálfa til að reyna að fá upplýsingar um hvað gerðist.

Ellen Roome telur að sonur hennar, Julian „Jools“ Sweeney, kunni að hafa látist eftir að samfélagsmiðlaáskorun fór úrskeiðis, en henni hefur verið meinuð aðgangur að TikTok-reikningi hans. Í fordæmisgefandi máli er hún ein af fimm breskum fjölskyldum sem höfða mál gegn TikTok vegna meintra ranglátra dauðsfalla barna sinna.

Í samtali við The Mirror segir Roome, sem er búsett í Cheltenham, að hún trúi því að sonur hennar horfi niður og sé stoltur af baráttu hennar, bæði fyrir hann og önnur börn.

„Ég held að þetta hafi alltaf snúist um að reyna að fá svör fyrir son minn, en þetta er orðið stærra mál. Þetta snýst ekki lengur bara um hann,“ segir hún.

„Nú þegar ég hef kynnst öðrum foreldrum, þar á meðal foreldrum sem nýlega hafa misst börn sín, er þetta orðið barátta um að gera raunverulegar breytingar fyrir börn um allan heim. Þetta er ekki vandamál sem einskorðast við Bretland. Þetta er alþjóðlegt vandamál.“

TikTok heldur því fram að fyrirtækið hafi ekki lengur aðgang að áhorfs- eða leitarsögu Jools, þar sem því beri samkvæmt lögum að eyða persónuupplýsingum notenda.

Roome hefur sakað TikTok um siðleysi og gefið í skyn að fyrirtækið hafi eitthvað að fela með því að neita að afhenda gögnin.

„Það er fáránlegt að við þurfum að fara yfir hafið til að reyna að höfða mál vegna gagna barna okkar, þegar við búum í Englandi,“ segir hún. „Enska kerfið er einfaldlega ekki sett upp til að hægt sé að höfða slík mál almennilega. Þetta er galin staða.“

Hún bætir við:

„Þau eru svo siðlaus. Þau virðast ekki hafa neinn áhuga á foreldrunum. Ef þau hefðu ekkert að fela, hvers vegna myndu þau ekki bara segja: „Hér er þetta, foreldrar, hér eru gögn barnsins ykkar, vonandi fáið þið svör.“ Sú staðreynd að þau neita að afhenda gögnin segir mér að þau hljóti að hafa eitthvað að fela.“

Jools fannst meðvitundarlaus í svefnherbergi sínu í apríl 2022. Í kjölfar rannsóknar var komist að þeirri niðurstöðu að hann hefði svipt sig lífi, en réttarmeinafræðingur sagði ólíklegt að hann hefði haft slíkan ásetning og að nákvæmar aðstæður væru óljósar.

Roome, sem hefur barist fyrir svörum síðan árið 2024, segir baráttuna afar erfiða.

„Þetta er tæmandi og andlega mjög þungt. Við, sem hópur foreldra, viljum einfaldlega vita hvers vegna börnin okkar eru ekki lengur hér, og við ættum ekki að þurfa að berjast svona hart til að fá svör.“

Málið, sem var höfðað í fyrra og verður tekið fyrir á mikilvægu þinghaldi í dag, snýst um fullyrðingar þess efnis að Jools, Isaac Kenevan (13), Archie Battersbee (12), Maia Walsh (13) og Noah Gibson (11) hafi látist við þátttöku í svonefndu blackout challenge.

Áskorunin, sem hefur farið víða á netinu, hvetur þátttakendur til að kyrkja sig þar til þeir missa meðvitund. TikTok, sem er í eigu kínverska móðurfélagsins ByteDance, segir áskorunina hafa verið bönnuð á vettvangi sínum síðan 2020. Fjölskyldurnar höfða mál í Delaware þar sem ByteDance er skráð þar.

Fyrirhugað þinghald á föstudag snýst um kröfu TikTok um að málinu verði vísað frá, meðal annars með þeim rökum að það hefði átt að vera höfðað í Bretlandi. Takist það ekki mun málið færast á svokallað rannsóknarstig (discovery), þar sem TikTok gæti verið gert að afhenda innri gögn og reikningsupplýsingar barnanna, ferli sem gæti tekið mörg ár.

Samhliða málsókninni í Bandaríkjunum berst Roome einnig fyrir svokölluðum Lögum Jools í Bretlandi, sem myndu kveða á um að stafrænum gögnum barns sé sjálfkrafa varðveitt strax eftir andlát.

„Þegar barn deyr ætti að varðveita gögnin tafarlaust, því þau eru sönnunargögn um hvað gerðist,“ segir hún. „Ef við breytum lögunum hér í Bretlandi mun restin af heiminum horfa til okkar og segja: „Sjáið hvað Bretland gerði.“ Ég held að Jools væri afar stoltur.“

Breska lávarðadeildarkonan Beeban Kidron hefur lagt fram breytingartillögu við frumvarp um glæpi og löggæslu, þar sem krafist er sjálfvirkrar gagnavarðveislu við andlát barna. Gert er ráð fyrir að tillagan verði tekin til umræðu síðar í mánuðinum.

„Yfirvöld og stjórnvöld hafa brugðist þessum fjölskyldum,“ sagði hún við The Mirror. „Að ríkið bregðist manni á versta augnabliki lífsins, þegar barn hefur dáið, er grimmd ofan á harmleik.“

Talsmaður TikTok sagði í yfirlýsingu:

„Innilegar samúðarkveðjur okkar eru áfram hjá þessum fjölskyldum. Við bönnum alfarið efni sem hvetur til eða stuðlar að hættulegri hegðun. Með öflugum greiningarkerfum og sérhæfðum teymum fjarlægjum við 99 prósent þess efnis sem brýtur gegn reglum okkar áður en það er tilkynnt. Fyrirtækið fylgir ströngum persónuverndarlögum Bretlands.“