„Má ekki leyfa honum að vera til“

Varn­ar­mála­ráð­herra Ísraels sagði í dag að ekki væri lengur hægt að leyfa æðsta leið­toga Írans, Aya­tollah Ali Khamenei, „að vera til“, aðeins nokkrum dögum eftir að fréttir bár­ust af því að stjórn­völd í Washington hefðu hafnað áformum Ísraels um að ráða hann af dögum.

Ummæli varn­ar­mála­ráð­herr­ans Ísraels Katz komu eftir að Soroka-sjúkra­húsið í borg­inni Beersheba í suð­ur­hluta Ísrael til­kynnti að 40 manns hefðu slasast eftir eld­flauga­árás.

„Khamenei lýsir því opin­skátt yfir að hann vilji eyða Ísrael - hann gefur per­sónu­lega skipun um að skjóta á sjúkra­hús,“ sagði Katz við blaða­menn í Holon nálægt Tel Aviv.

„Slíkum manni má ekki lengur leyfa að vera til,“ sagði ísra­elski ráð­herr­ann.

Hátt­settur emb­ætt­is­maður Banda­ríkj­anna sagði AFP á sunnu­dag að Donald Trump for­seti hefði „kom­ist að því að Ísraelar hefðu áform um að ráð­ast á æðsta leið­toga Írans“.

„Trump for­seti var á móti því og við sögðum Ísraelum að gera það ekki,“ sagði banda­ríski emb­ætt­is­mað­ur­inn, sem tal­aði í trún­aði.

Benjamin Net­anyahu, for­sæt­is­ráð­herra Ísraels, hefur hvorki stað­fest né neitað full­yrð­ing­unni.

Í sjón­varps­við­tali á mánu­dag úti­lok­aði hann það ekki og sagði að það að drepa 86 ára gamla klerk­inn, sem hefur stjórnað Íran síðan 1989, myndi „binda enda á átökin“ milli land­anna tveggja.

Trump skrif­aði á þriðju­dag að Banda­ríkin vissu hvar Khamenei væri stað­settur en myndu ekki drepa hann „að svo stöddu“.

Ísrael hóf árásir á Íran síð­ast­lið­inn föstu­dag í því sem það sagði vera ell­eftu stundar aðgerð til að koma í veg fyrir að landið næði að útvega sér kjarna­vopn.

Síðan þá hefur Ísrael ráð­ist á hund­ruð „skot­marka“, þar á meðal hers­höfð­ingja, fremstu vís­inda­menn á sviði kjarn­orku og her­stöðvar og kjarn­orku­að­stöðu.

„Stjórnarskipti“

Ferðir æðsta leið­tog­ans, sem hefur ekki yfir­gefið Íran síðan hann tók við völdum árið 1989, eru háðar ströng­ustu örygg­is­ráð­stöf­unum og leynd.

Net­anyahu hefur ekki sagt opin­ber­lega að Ísrael sé að reyna að steypa honum af stóli, aðeins að stjórn­ar­skipti gætu verið afleið­ing hern­að­ar­að­gerða þeirra.

Íranar „skilja að stjórnin er miklu veik­ari en þeir héldu - þeir gera sér grein fyrir því, og það gæti leitt til nið­ur­stöðu,“ sagði hann á blaða­manna­fundi á mánu­dag.

Emmanuel Macron, for­seti Frakk­lands, hefur sagt að allar til­raunir til að þvinga fram breyt­ingar með hern­að­ar­að­gerðum myndu leiða til „óreiðu“, á meðan bæði Kína og Rússland kröfð­ust þess að Ísrael hætti loft­árásum.

Íran neitar því að vera að reyna að þróa kjarna­vopn og fréttir sem vitna í banda­ríska leyni­þjón­ustu­emb­ætt­is­menn í þess­ari viku hafa dregið í efa full­yrð­ingar Ísraels um að landið hafi hraðað við­leitni sinni til að fram­leiða slíkt vopn.

Íran hefur verið að auðga úran upp í 60 pró­sent - langt yfir 3,67 pró­senta mörk­unum sem sett voru í kjarn­orku­samn­ingi frá 2015, sem Trump sleit, en enn undir 90 pró­senta þrösk­uld­inum sem þarf fyrir kjarna­vopn.

Ísrael hefur haldið leynd yfir eigin kjarn­orku­vopna­búri, en Friða­rann­sókna­stofn­unin í Sokk­hólmi segir að landið eigi 90 kjarna­vopn.