Palestínumenn komu saman í dag til að jarðsetja meira en 100 fórnarlömb sem nýlega fundust í rústum eftir mannskæða loftárás Ísraelshers í Gaza-borg árið 2023. Um er að ræða fjölmennustu jarðarför sem haldin hefur verið á Gaza.
Árásin var gerð 22. nóvember 2023, aðeins nokkrum vikum eftir að stríðið hófst, þegar íbúðablokk í Sabra-hverfinu var jöfnuð við jörðu. Talið er að meira en 300 manns hafi farist í árásinni.
Fljótlega eftir árásina tókst björgunarfólki að ná um 40 líkum úr rústunum með einföldum verkfærum og berum höndum. Meirihluti fórnarlambanna lá þó áfram grafinn undir húsarústunum.
Um síðustu helgi tókst viðbragðsaðilum að grafa upp líkamsleifar 112 fórnarlamba, þar á meðal 44 barna, 38 kvenna og sjö fatlaðra einstaklinga, að sögn Almannavarna á Gaza. Talið er að 157 lík séu enn undir rústunum.
„Eini „glæpur“ þessara píslarvætta var að þeir ákváðu að vera áfram á heimilum sínum í þeirri trú að þau myndu vernda þá,“ sagði Taysir al-Hassayna, sem missti ættingja í árásinni, í samtali við Associated Press.
Hann sagði að um hina látnu sem enn hefðu ekki fundist væri „eins og líkamar þeirra hefðu gufað upp sporlaust.“
Vopnahlé hefur gert leitina mögulega
Það er fyrst núna, tæpum tveimur árum síðar, sem unnt hefur verið að hefja markvissa leit að fólki sem lést á fyrstu mánuðum stríðsins. Viðkvæmt vopnahlé, sem tók gildi í október, hefur gert björgunarsveitum kleift að komast að eyðilögðum svæðum þar sem áður var ómögulegt að vinna.
Samkvæmt heilbrigðisyfirvöldum á Gaza hafa yfir 73.377 Palestínumenn fallið í hernaðaraðgerðum Ísraels frá upphafi stríðsins, þar á meðal fleiri en þúsund manns frá því að hið svokallaða vopnahlé tók gildi.
Yfirmaður skráningardeildar heilbrigðisráðuneytisins á Gaza, Zaher al-Waheidi, sagði að aðstandendur hefðu tilkynnt um að minnsta kosti 7.400 einstaklinga sem enn væru taldir liggja undir rústum. Hann telur raunverulegan fjölda vera mun hærri þar sem í sumum tilvikum hafi heilar fjölskyldur farist og enginn verið eftir til að tilkynna um saknað fólk.
Hundruð syrgjenda við útförina
Fórnarlömbin sem voru jarðsett í dag tilheyrðu að mestu Hassayna- og Abu Sharia-fjölskyldunum og voru mörg þeirra náskyld.
Líkamsleifarnar voru lagðar í röðum, vafðar palestínskum fánum. Á mörgum þeirra voru ljósmyndir og blómablöðum hafði verið dreift yfir svæðið.
Hundruð syrgjenda tóku þátt í útfararbænum, sumir stóðu ofan á rústunum í nágrenninu. Að athöfn lokinni voru líkin borin á börum um eyðilagðar götur og jarðsett í kirkjugarði skammt frá.
Gaza enn í rústum
Þrátt fyrir vopnahléið hefur ástandið á Gaza lítið batnað. Heilbrigðisyfirvöld segja að 1.252 manns hafi látið lífið frá því að vopnahléið tók gildi og bæði Ísrael og Hamas saka hvort annað um að brjóta samkomulagið en daglega berast fréttir af sprengjuárásum Ísraelshers á Gaza.
Meirihluti um tveggja milljóna íbúa Gaza hefur verið hrakinn frá heimilum sínum og býr nú víða í tjaldabúðum þar sem þrengsli, meindýr og smitsjúkdómar hafa orðið að vaxandi vandamáli.
Viðræður um næstu skref í friðarferlinu hafa að mestu stöðvast. Hamas hefur ekki afvopnast þrátt fyrir fyrri samkomulög og Ísraelsher hefur enn ekki dregið sig út af stórum hluta Gaza-svæðisins.
Á mánudag fundaði Nikolay Mladenov, sem fer fyrir friðarnefnd sem hefur umsjón með umbreytingu Gaza eftir stríðið, með Benjamin Netanyahu, forsætisráðherra Ísraels. Þar var meðal annars rætt um nýtt samkomulag um afvopnun Hamas.
Donald Trump Bandaríkjaforseti kynnti í síðustu viku samkomulag sem felur í sér að Ísrael hætti hernaðaraðgerðum sínum á Gaza og að Hamas og bandamenn samtakanna leggi niður alla vopnaða starfsemi. Ísrael hefur hins vegar lýst yfir „alvarlegum öryggisáhyggjum“ vegna efnis samkomulagsins.
