„Engin lifandi manneskja sem kýs að vera þunglynd“

Sóley er for­stöðusál­fræð­ingur við Kvíða­með­ferð­ar­stöð­ina og hefur sér­hæft sig í kvíða­vanda­málum svo sem félags­fælni. „Kvíða­vanda­mál og þung­lyndi fara hins vegar svo oft saman og því hef ég líka mikið unnið með þung­lyndi í gegnum tíð­ina,“ segir Sóley.

Spurð út í fyrir hvern bókin sé skrifuð segir Sóley: „Bókin er hugsuð fyrir fólk sem glímir við þung­lyndi og vill vinna á vand­anum á eigin spýtur eða nýta hana sam­hliða með­ferð hjá fag­fólki. Einnig er þetta góð lesn­ing fyrir aðstand­endur sem vilja skilja sína nán­ustu betur og vera þeim innan handar.“ Sóley segir bók­ina einnig geta koma sér vel fyrir fag­fólk.

„Svo er bókin góð lesn­ing fyrir alla sem vilja fræð­ast um þung­lyndi en eins eru kaflar um svefn­leysi, kulnun, maníu og sam­skipti í bók­inni sem komið geta ein­hverjum að gagni.“

Ein leið út úr þunglyndinu

Spurð út í hvernig sé að takast á við þetta viða­mikla við­fangs­efni segir Sóley: „Það virð­ist flókið og viða­mikið að skrifa um þung­lyndi og eins og við vitum eru margar og mis­mun­andi ástæður fyrir því að fólk verður þung­lynt. Góðu frétt­irnar eru hins vegar þær að það er aðeins ein leið út úr þung­lynd­inu og það er að rjúfa víta­hring þung­lyndis. Við fæð­umst ekki með þekk­ingu á víta­hring þung­lyndis en þegar búið er að átta sig á hvað við­heldur vand­anum hjá hverjum og einum er eft­ir­leik­ur­inn auð­veld­ari.“ Hún tekur fram að bókin sé byggð á hug­rænni atferl­is­með­ferð (HAM).

„Hugrænni atferl­is­með­ferð er ein öfl­ug­asta með­ferðin sem völ er á við þung­lyndi og dregur mest með­ferða úr líkum á að þung­lyndi taki sig upp aftur. Stór hluti af HAM er fræðsla um það hvernig til­finn­ingar virka og hvernig hafa megi áhrif á líðan sína og því er til­valið að koma þeirri þekk­ingu á fram­færi í bók­ar­formi. Lesning svona bókar er ódýr kostur og ætti að vera á við nokkra tíma hjá sál­fræð­ingi. Það hafa alls ekki allir kynnst HAM sem glíma við þung­lyndi og þessar aðferðir því afar öflug verk­færi í bar­átt­una við þung­lyndið.“

Sóley bætir við: „Það er engin lif­andi mann­eskja sem kýs að vera þung­lynd. Fólk reynir að kom­ast til botns í vand­anum en sekkur við það bara dýpra, líkt og að berj­ast um í kvik­syndi. Um leið og fólk lærir hvernig þung­lyndi virkar og breytir vana­bundnum við­brögðum sínum við þung­lynd­inu fara góðir hlutir að ger­ast.“