Yfirvöld bregðist fljótt við

„Lögin eru skýr og það er nú í höndum stjórn­valda og Land­spít­ala að tryggja að lög­bundnu hlut­verki þeirra sé fylgt eftir,“ segir Ugla Stefanía, for­maður Trans Ísland, stuðn­ings- og bar­áttu­sam­taka fyrir trans fólk á Íslandi, um stöð­una hjá BUGL.

Fram kemur í nýjasta tölu­blaði Mannlífs að fjöl­skyldur trans barna og ung­menna séu ugg­andi vegna þess að frá ára­mótum hefur ekki verið hægt að halda úti trans teymi á Barna- og ung­linga­geð­deild Land­spít­al­ans, sem er mik­il­væg stoð fyrir þennan hóp.

Hún segir að Trans Ísland líti málið mjög alvar­legum augum, enda sé um að ræða grund­vall­ar­þjón­ustu fyrir trans börn. „Þegar lög um kyn­rænt sjálf­ræði voru unnin var það eitt af mik­il­væg­ustu mál­efn­unum að það yrði ritað í lög að slíkt teymi væri starf­andi, en fyrir þann tíma voru engin lög sem tryggðu aðgengi trans barna og ung­linga að þjón­ust­unni.

Á Íslandi, sem og ann­ars staðar, stíga sífellt fleiri fram á unga aldri og þessi þjón­usta þarf því að vera til staðar til að tryggja vel­ferð þeirra sem þurfa á henni að halda.“ Ugla segir að vinna verði hratt til að koma í veg fyrir alvar­legar afleið­ingar á þau trans börn sem þurfa á lyfjum að halda til að stöðva kyn­þroska. Þau séu á mjög við­kvæmum stað og þurfi aðgengi að „horm­óna­blokkerum“ til að hægja á áhrifum kyn­þroska sem geti valdið þeim ama og ang­ist. Vinna verði hratt og örugg­lega til að koma í veg fyrir frek­ari and­lega van­líðan þessa hóps.

Ugla var á meðal þeirra sem fund­uðu með BUGL í lið­inni viku. „Trans Ísland hefur því fundað með BUGL um stöð­una ásamt Sam­tök­unum ‘78 og Trans vinum, og hefur sett sig í sam­band við for­stjóra Land­spít­ala, Land­lækni og heil­brigð­is­ráð­herra. Mik­il­vægt er að byggð sé upp þekk­ing og reynsla í þessum mála­flokki, svo allt fari ekki í upp­nám og þjón­ustan legg­ist niður vegna skorts á starfs­fólki. Þetta mál þarf að taka alvar­lega og við von­umst til að yfir­völd bregð­ist fljótt við og sýni vilja í verki, enda vel­ferð barna og unlinga í húfi.“

„Það er verið að brjóta lög með þessu“

„Heil­brigð­is­ráðu­neytið þarf að breyta þessu til að fylgja lögum í land­inu,“ segir Daníel Arn­ars­son, fram­kvæmda­stjóri hjá Sam­tök­unum ’78, um stöð­una hjá BUGL. Hann bendir á að stjórn­völd fylgi ekki þeim lögum sem sett voru í júní í fyrra. „Það er verið að brjóta lög með þessu.“

Daníel bendir á að með því að leggja af teymi sé verið að taka skref til baka í þessum málum. „Við höfum heyrt að fólk hafi af þessu miklar áhyggjur.“ Hann bendir á að mörg trans börn og ung­menni séu tíðir gestir í félags­mið­stöð sam­tak­anna, í ein­stakl­­ings­ráð­gjöf eða sæki stuðn­ings­hópa. Ný rann­sókn sýni að trans börn séu mun lík­legri til að skaða sig en önnur. Grípa þurfi hratt inn í. „Mér skilst að þrjár mann­eskjur með sér­þekk­ingu á þessum hlutum hafi hætt hjá BUGL á síð­ustu 18 mán­uðum. Þessir krakkar fá ekki þá þjón­ustu sem ríkið hefur skuld­bundið sig til að veita.“