Natalia komst frá Kyiv til Íslands, telur að Pútín muni ganga mjög langt: „Hann er verri en Hitler“

„Ég heyrði spreng­ingar snemma morg­uns 24. febr­úar þegar var verið að varpa sprengjum á Boryspil-flug­völl nálægt Kyiv en ég bjó þar nálægt. Ég fór út úr hús­inu á hádegi sama dag og hafði aðeins lít­inn bak­poka með­ferðis,“ segir Natalia Khor­dikova sem er nýkomin til Íslands og er þar með í hópi þeirra Úkra­ínu­manna sem hafa komið hingað til lands vegna stríðs­ins í heima­land­inu. „Ég fór heim til dóttur minnar, Zoryana, vegna þess að það er kjall­ari í hús­inu þar sem hún býr. Ég von­aði að við gætum verið þar öruggar fyrir sprengj­unum.“

Natalia fædd­ist og ólst upp í Kyiv, höf­uð­borg Úkraínu, þar sem hún starf­aði sem grunn­skóla­kenn­ari en hún lærði barna­sál­fræði. Mæðgurnar og aðrir íbúar fjöl­býl­is­húss­ins söfn­uð­ust saman í kjall­ar­anum um kvöldið og voru þar næstu daga og nætur .„Fólk var í sjokki og börn grétu. Húsið er í úthverfi Kyiv og skammt frá borg­inni Irpin þar sem hörð hern­að­ar­á­tök áttu sér stað. Við heyrðum enda­lausar spreng­ingar og jörðin og húsið skalf. Við heyrðum í rúss­neskum flug­vélum og féllu sprengjur á ein­býl­is­húsin rétt við húsið og við sáum eld og reyk. Fólkið í kjall­ar­anum sagð­ist aldrei trúa því að stríð af þess­ari stærð­argráðu myndi brjót­ast út þegar Rússar réð­ust inn í Úkraínu. Við eigum öll ætt­ingja og vini í Rúss­landi.“

Fólk svaf og borð­aði á gólf­inu í kjall­ar­anum. Natalia segir að þar hafi verið 30-40 full­orðnir og 15-20 börn. „Við vorum hrædd við að fara úr kjall­ar­anum og inn í íbúð­irnar til að elda mat en við heyrðum enda­laust í sírenum og sprengjum sem féllu. Allir trúðu á úkra­ínska her­menn og fólk bað fyrir þeim og lífi okkar.“

Natalia segir að þær mæðgur og hundur Zoryana, sem er af teg­und­inni Golden Retri­ever, hafi dvalið í kjall­ar­anum í 12 sól­ar­hringa frá stríðs­byrjun 24. febr­úar.

„9. mars fórum við mæðgurnar og hund­ur­inn í bíl frá Kyiv og ókum til borg­ar­innar Lviv. Við keyrðum í tvo daga á slæmum vegum á milli þorpa og við dóttir mín vorum hrædd um að Rússar myndu varpa sprengjum á veg­ina og að skotið yrði á bíl­ana. Það var fullt af bílum; það voru börn, gam­alt fólk og jafn­vel dýr í öllum bíl­unum. Zoryana og hund­ur­inn urðu eftir í Lviv þar sem hún starfar sem sjálf­boða­liði á lest­ar­stöð­inni í borg­inni og aðstoðar flótta­fólk.“

Konur og börn í lestinni

Natalia tók lest 13. mars frá Lvov til að fara til Póllands.

„Á frið­ar­tímum tekur ferðin með lest um tvær klukku­stundir en að þessu sinni tók ferðin um 13 klukku­stundir. Það voru margar mæður, ömmur og börn í lest­inni – en úkra­ínskum körlum á aldr­inum 18 til 60 ára var bannað að fara úr landi – og fólk sat ekki bara í sæt­unum heldur líka á bak­pokum á göng­unum á milli sætarað­anna og margar konur stóðu. Margar konur voru ekki með far­angur með sér. Enga aukafatnað. Þær töl­uðu um hversu erfitt það væri að yfir­gefa heim­ili sín og hvað þær væru hræddar þegar þeir heyrðu spreng­ingar og skot­hríð.“

Lestin stopp­aði svo loks­ins á lest­ar­stöð í Przemysl í Póllandi.

„Ég er þakk­lát sjálf­boða­lið­unum í Przemysl. Við fengum strax að borða og útskýrðum hvernig og hvert við værum að fara næst. Ég er mjög þakk­látur vinum mínum í Póllandi en tvær úkra­ínskar flótta­fjöl­skyldur búa í íbúð­inni þeirra. Ég gisti þar í eina nótt og síðan fóru vinir mínir með mig út á flug­völl en ég flaug til Íslands 15. mars.“

Reiði og hatur

Natalia seg­ist varla hafa trúað því að hún væri að fljúga til frið­sæls lands þar sem ekk­ert stríð geisar.

„Eftir inn­rás Rússa í Úkraínu var ég undr­andi og lang­aði að spyrja hvers vegna Rússar gerðu þetta. Svo var ég reið þegar ég frétti af voða­verkum þeirra, sá myndir af rústum borga sem áður höfðu blómstrað og frétti af dauða óbreyttra borg­ara. Ég fann fyrir reiði og hatri í garð óvin­anna sem leyfðu ekki íbúum að yfir­gefa borgir og bæi og margir full­orðnir og börn voru drepin. Ég gat hvorki borðað né sofið en þegar ég sofn­aði vakn­aði ég tveimur eða þremur tímum síðar.“

Natalia hefur liðið betur eftir að hún kom til Íslands. „Það sem ég upp­lifi á Íslandi er að ég er í frið­sælu landi, það er þögn og engar sprengjur falla. Okkur var vel tekið og ég vil þakka stjórn­völdum og lands­mönnum fyrir aðstoð­ina sem við höfum fengið. Mig langar að finna vinnu og mig dreymir um að kynn­ast feg­urð Íslands: Að skoða til dæmis fossa og hveri.“

Dóttir Natalia er í Lviv eins og hefur komið fram og sonur hennar er í Kyiv.

„Systir mín og faðir, sem er 86 ára, eru enn í Kyiv. Pabbi er veikur og getur ekki farið. Ég hef miklar áhyggjur af öryggi fjöl­skyldu minnar en þau eru ánægð fyrir mína hönd vegna þess að ég er örugg. Þau sögðu mér að fara til Íslands svo að ég yrði örugg.“ Guð­dóttir Natalia býr á Íslandi og aðstoðar hana.

Virðist vilja þriðju heimsstyrjöldina

Natalia seg­ist aldrei hafa trúað því að Rússar myndu hefja stríð í Úkraínu og það hafi komið sér á óvart þegar þeir réð­ust inn í landið í síð­asta mán­uði.

„Þegar ég var yngri dáð­ist ég að rúss­neskum lista­mönnum eins og rit­höf­undum og skáldum og þegar ég var full­orðin fór ég til St. Pét­urs­borgar og Moskvu og fór í frá­bær söfn og leik­hús. En það var sárt þegar Rússar inn­lim­uðu Krím­skag­ann árið 2014 og hófu stríð í Donbass. Í kjöl­farið hófst áróður í Rúss­landi um að Úkra­ínu­menn væru óvinir Rúss­lands.“

Natalia seg­ist halda að Pútín muni ganga mjög langt. „Hann er verri en Hitler. Pútín getur fyr­ir­skipað notkun kjarn­orku­vopna eða hann getur fyr­ir­skipað að sprengja Tsjerno­byl-kjarn­orku­verið í loft upp. Honum er sama þótt fólk verði drepið; hann virð­ist vilja vald yfir öllum heim­inum. Rússnesk stjórn­völd hafa áhuga á hags­munum rúss­nesku olíg­ar­kanna en virð­ast ekki hafa áhuga á óbreyttum borg­urum. Und­an­farna daga og vikur hef ég kom­ist að því að hetjur úkra­ínska hers­ins og Úkra­ínu­menn eru sterk þjóð. Úkra­ínu­menn trúa á sigur í Úkraínu. Allur heim­ur­inn styður Úkraínu í bar­átt­unni gegn Pútín. Markmið Pútíns er ekki aðeins að vinna stríðið í Úkraínu. Ef Pútín vinnur stríðið í Úkraínu mun hann ekki hætta. Hann mun berj­ast við önnur Evr­ópu­lönd. Pútín virð­ist vilja búa til sitt eigið heims­veldi. Hann virð­ist vilja þriðju heims­styrj­öld­ina. Litla Úkraína heldur aftur af her Pútíns og kemur í veg fyrir að hann ráð­ist inn í önnur Evr­ópu­lönd. Alþjóða­sam­fé­lagið ætti að vera með­vitað um þetta. Fáir Rússar skilja frelsi, vilja­frelsi, hugs­ana- og tján­ing­ar­frelsi. Ég bjó í Sov­ét­ríkj­unum í 27 ár og veit hvað falskur áróður er. Ég man hvernig fólk trúði áróðri. Þannig að þótt Rússland sé þræll áróð­urs Pútíns virð­ist hann hata ekki aðeins Úkraínu heldur allan heim­inn. Rússar virð­ast vilja leggja undir sig Evrópu og Banda­ríkin og vilja völd yfir öllum heim­inum. Fólk í Evrópu og Banda­ríkj­unum býr í lýð­ræð­is­ríkjum, það er húman­istar og skilur ekki illsk­una sem býr að baki Rúss­landi og Pútín.“