Helga um neysluna: „Þá tekur bara við einhver brútal neysla þar sem er ekki klukkutíma stopp“

„Síðan þegar ég dett í það, í síð­asta skiptið, þá gjör­sam­lega missti ég stjórn­ina aftur.“ Þetta segir Helga Lilja Ósk­ars­dóttir í við­tali við Stundina um bar­daga sinn við neysl­una sem hún flúði í til að deyfa van­líðan sína en einnig til að finna félags­skap. Eftir að hafa orðið edrú þegar hún gekk með barnið sitt missti hún fót­anna aftur og sökk djúpt.

Helga Lilja Ósk­ars­dótt­ir flúði í neyslu til að deyfa van­líð­an sína en einnig til að finna fé­lags­skap fólks sem var utan­gátta eins og hún. Það var ekki fyrr en hún átt­aði sig á því hversu al­gjör­lega neysl­an tók af henni stjórn­ina að hún varð hrædd og fann hjá sér eig­in vilja til að verða edrú. Áð­ur hafði hún hins veg­ar misst stjórn­ina al­gjör­lega og far­ið á bólakaf.

Glímdi við alkahólisma og þunglyndi

Helga ræðir um æsk­una sína og seg­ist hafa alist upp við erf­iðar aðstæður í æsku. For­eldrar hennar skildu þegar hún var fimm ára gömul en faðir hennar glímdi við alka­hól­isma og þung­lyndi meðal ann­ars. Eftir að faðir hennar kynnt­ist annarri konu og hóf að búa með henni hafi hins vegar sigið á ógæfu­hlið­ina. Sú kona hafi líka glímt við fíkn eins og faðir Helgu og tölu­vert mikil neysla hafi því verið inni á heim­il­inu.

Þrátt fyrir veik­indi föður hennar voru þau feðgin náin segir Helga.

„Það er alveg gaman stundum að vera í kringum fullt fólk þegar maður er krakki. Það var oft alveg næs en oft líka slæmir tímar. Þetta var samt ekki hið týpíska dópista­líf­erni, þau voru rosa­lega góð en veik“

Var send í fóstur

Helga segir að það besta sem fyrir hana hafi komið hafi verið að vera send í fóstur, árin þar hafi verið frá­bær og henni liðið vel. Enn hafi þó komið til árekstra í skóla enda and­inn í sveita­skól­anum á Klepp­járns­reykjum verið annar en hún átti að venj­ast og hún ekki passað inn enda hafi hún ekki haft áhuga á „sam­kvæm­is­dansi eða hestum“ eins og hún orðar það.

En þó henni hafi liðið betur í Borg­ar­firð­inum segir Helga að van­líðan hennar hafi verið svo djúp­stæð að hún hafi verið til­búin að leita hvaða leiða sem var til að láta sér líða betur. Hún hafi fyrst drukkið áfengi í kringum tólf ára aldur og síðan prófað að neyta kanna­bis­efna um þrettán, fjórtán ára ald­ur­inn. Í lok 10. bekkjar, eftir að hún kom heim til Reykja­víkur úr fóstri í Borg­ar­firð­inum, hafi hún farið að reykja kanna­bis dag­lega.

Brútal neysla

„Þá tekur bara við ein­hver brú­tal neysla þar sem er ekki klukku­tíma stopp“

Faðir Helgu féll frá þegar hún var sextán ára. Þrátt fyrir hans bresti segir hún að þau feðgin hafi verið náin og and­lát hans hafi verið henni áfall.

„Þá varð mér bara alveg sama um allt og þá tekur bara við ein­hver brú­tal neysla þar sem er ekki klukku­tíma stopp. Það var bara stopp þegar maður varð að sofa. Ég held að það lengsta sem ég hafi verið vak­andi hafi verið allt upp í tíu daga sko. Það er erfitt en þegar þú ert kom­inn á þriðja dag get­urðu sigrað heim­inn. Þú ert beyglaður og rugl­aður en þú hefur ekki vit­neskj­una um að þú sért beyglaður og rugl­aður.“

Varð edrú barnshafandi

Helga fiktaði við ýmis efni en man það óglöggt. „Ég man hins vegar eftir því þegar ég not­aði e-pillu fyrst, þá byrj­aði bolt­inn að rúlla.“ Neyslan var bæði til að deyfa til­finn­ingar en líka leit að félags­skap. Félags­skap ann­arra sem ekki pössuðu inn, rétt eins og Helga upp­lifði með sjálfa sig.

Helga var í neyslu um nokkra hríð, allt þar til hún varð ólétt af sínu fyrsta barni, þá sautján ára gömul. Þegar hún upp­götv­aði að hún væri með barni fór hún í með­ferð og var edrú á meðan að á með­göng­unni stóð og í nokkra stund eftir að barnið kom í heim­inn. Ein­hverjum mán­uðum eftir að Helga átti barnið sitt fór hún að fara á djam­mið um helgar og þá voru jafn­vel allar helg­arnar undir. Hún bjó heima hjá móður sinni sem sinnti barn­inu. Nokkru síðar fór hún inn í AA-sam­tökin og var þá edrú í um tíu mán­uði.

Ég dett algjörlega inn í þetta – það er enginn millivegur

„Síðan þegar ég dett í það, í síð­asta skiptið, þá gjör­sam­lega missti ég stjórn­ina aftur. Það var samt bara svona tveir mán­uðir,“ segir Helga. Hún átt­aði sig strax á því að hún væri að fara mjög djúpt í neyslu. „Ég dett algjör­lega inn í þetta, það er eng­inn milli­vegur. Eftir fyrsta kvöldið hringi ég í mömmu mína og segi: Ég er dottin í það, ég þarf ein­hvern veg­inn að koma mér inn í með­ferð og þú verður að vera með barnið á meðan því ég ætla ekki að vera í kringum hann í þessu ástandi.“

Helga komst aftur inn í með­ferð um tveimur mán­uðum síðar. Eftir að hafa kom­ist í með­ferð á þessum tíma, árið 2012, hefur Helga haldið sig á beinu braut­inni. Hún segir að ástæðan fyrir því að hún hafi kom­ist úr neyslu hafa verið að þá hafi hana virki­lega langað það sjálfa, að verða edrú. „Ástæðan var sú að það hræddi mig hvað þetta tekur stjórn­ina algjör­lega.“

HÉR er hægt að hlusta og lesa við­talið við Helgu í heild sinni.