Segir ríkið og Seðlabankann stunda opinbera glæpastarfsemi: „Þetta eru lánin sem ekki má afnema“

Fyrr­ver­andi for­maður Hags­muna­sam­taka heim­il­anna, Ást­hildur Lóa Þórs­dóttir, núver­andi þing­maður Flokks fólks­ins, segir í grein sinni sem leit dags­ins ljós í Morg­un­blað­inu, að „Þetta er ekk­ert annað en opin­ber glæp­a­starf­semi.“

Í grein­inni ber Ást­hildur saman ann­ars vegar 25 ára 40 millj­óna króna verð­tryggt og sam­konar lán, óverð­tryggt.

Hún bendir á að aðgerðir Seðla­banka og rík­is­stjórnar nú að ýta alltof mörgum út í verð­tryggð; lán sem mega vera til 25 ára:

„Greiðslu­byrði óverð­tryggðs láns á 7% vöxtum til 25 ára er 283.000 á mán­uði og sú upp­hæð á að hald­ast óbreytt út láns­tím­ann, þó vaxta­breyt­ingar geti vissu­lega haft áhrif, bæði til hækk­unar og lækk­unar. Verð­tryggða lánið er hins vegar á 2,3% vöxtum og fyrsta greiðslan af því er 177.000 krónur og það er þessi munur sem freistar margra, en eftir aðeins fimm ár er afborgun verð­tryggða láns­ins búin að ná afborg­unum af því óverð­tryggða og þá byrjar ballið fyrir alvöru.“

Ást­hildur bendir á að eftir ára­tug ár sé afborgun verð­tryggða láns­ins komin í 450.000 krónur og eft­ir­stöðvar þess hafa hækkað um 28,6 millj­ónir; á sama tíma og eft­ir­stöðvar óverð­tryggða láns­ins hafa lækkað um níu millj­ónir.

Bætir við:

„Eftir 15 ár er afborgun verð­tryggða láns­ins komin upp í 723.000 krónur. Til að stand­ast greiðslu­mat fyrir svo háum afborg­unum þarf fólk að hafa tvær millj­ónir á mán­uði í laun. Þessi lán eiga að vera fyrir þau sem ekki stand­ast greiðslu­mat fyrir óverð­tryggðu láni og það er ólík­legt að lægstu laun eða örorku­bætur verði 2 millj­ónir að 15 árum liðnum þegar afborgun óverð­tryggða láns­ins er enn þá 283.000.

Á þessum 15 árum er höf­uð­stóll verð­tryggða láns­ins kom­inn upp í 77,4 millj­ónir á meðan höf­uð­stóll óverð­tryggða láns­ins hefur lækkað um milljón á ári í 25 millj­ónir. Munurinn er þre­faldur.“

Bendir á að eftir 20 ár hafi óverð­tryggða lánið lækkað enn; komið í 14,3 millj­ónir þegar verð­tryggða lánið stendur í 65,6 millj­ónum króna:

„Þegar þarna er komið eru ein­ungis fimm ár eftir af láns­tím­anum þannig að lán­tak­and­inn þarf að greiða niður 65 milljón króna höf­uð­stól á aðeins fimm árum, enda hækka afborg­anir upp frá því sífellt þannig að síð­ustu þrjú ár láns­tím­ans fara mán­að­ar­legar afborg­anir frá 1,5 millj­ónum upp í í 1,9 millj­ónir í síð­ustu afborgun.

Síðasta afborgun óverð­tryggða láns­ins er aftur á móti 283.000 eins og allar hinar 299.“

Ást­hildur segir að þegar allt kemur til alls að óverð­tryggði lán­tak­and­inn hafi borgað um 85 millj­ónir króna; sá með verð­tryggða lánið borgar hins vegar 215 millj­ónir króna:

„Þetta eru lánin sem þeim, sem „ekki stand­ast greiðslu­mat“ fyrir óverð­tryggðum lánum, er boðið upp á. Þetta eru lánin sem ekki má afnema þrátt fyrir harða bar­áttu Flokks fólks­ins, Hags­muna­sam­taka heim­il­anna og fremstu verka­lýðs­for­ingja lands­ins. Þetta eru lánin sem allar rík­is­stjórnir und­an­far­inn ára­tug hafa varið með kjafti og klóm. Þetta er ekk­ert annað en opin­ber glæp­a­starf­semi.“