Ríkið okrar á landsbyggðarfólki – Gríðarlegur kostnaðarmunur á bálförum eftir búsetu

Þegar staðið er frammi fyrir and­láti náins ætt­ingja eða ást­vinar ber að huga að ýmsum ákvarð­ana­tökum er varðar útför­ina. Kostn­aður hennar getur hlaupið á háum upp­hæðum og spurn­ingar hafa vaknað er varðar kostn­að­ar­liði útfara. 

Íslenskir skatt­greið­endur greiða að hluta til fyrir þennan kostnað með kirkju­sjóðs­gjaldi og má þar nefna leg­stað í kirkju­garði og bálför. 

Í nýjasta blaði Mannlífs er ítar­lega farið yfir kostnað jarð­ar­fara.

Hér er brot úr grein­inni:

Líkflutningur af landsbyggðinni

Þeir látnu sem búsettir voru fyrir utan höf­uð­borg­ar­svæðið, þarf að flytja til Reykja­víkur hafi þeir óskað eftir bálför.  Lík­flutn­ingur inn­an­lands er ekki nýmæli en greiða þarf sér­stak­lega fyrir hann. Útfar­ar­stjóri rukkar auka­lega fyrir lengri flutn­ing, að jafn­aði yfir 100 kíló­metra eða skilar kist­unni til flutn­ings­að­ila inn­an­lands en vert er að athuga að gera þarf ráð­staf­anir á áfanga­stað. Mannlíf kynnti sér við­mið­un­ar­kostnað fyrir flutn­ing á kistu og er hann um það bil 35 þús­und frá Akureyri en 45 þús­und fyrir flutn­ing frá Egils­stöðum. Mik­il­vægt er að aðstand­endur geri við­eig­andi ráð­staf­anir og kynni sér vel skil­yrði flutn­ings­fyr­ir­tækj­anna áður en lagt er í slíkan flutn­ing.

Bálfarir

Aukin aðsókn er í bálfarir en á síð­ast­liðnum 30 árum hafa bálfarir auk­ist úr 15 pró­sent upp í 58 pró­sent allra lát­inna. 60 pró­sent höf­uð­borg­ar­búa velur nú til dags að brenna jarð­neskar leifar sínar. Hlutfall lát­inna á lands­byggð­inni sem óska eftir bálför er tölu­vert lægra. Auka kostn­aður leggst á lands­byggð­ar­fólk þar sem lík­flutn­ingur er ekki inni­fal­inn.

Íslenska ríkið hefur fengið á sig harða gagn­rýni þar sem lík­brennslu­ofn­arnir eru úreltir og orðnir 80 ára gamlir. Sökum þessa þá verða hinir látnu að vera brenndir í kistu. Er það gert þar sem ofn­arnir ná ekki nægi­legum hita og kistan gegnir því hlut­verki elds­matar. Hvað varðar núver­andi lög og reglu­gerðir þá stand­ast ofn­arnir ekki meng­un­ar­varnir.

Ofnarnir eru tveir og eru stað­settir í Foss­vogs­kirkju. Sinna þeir öllum bálförum á land­inu. Ofnarnir brenna aldrei sam­tímis heldur til skiptis. Um fimm bálfarir eru á virkum dögum að frá­töldum föstu­dögum vegna stytt­ingu vinnu­vik­unnar. Reykur kemur úr skor­steini kirkj­unnar í ein­hverjar þrjár mín­útur á meðan kistan er að brenna. Það tekur lík um það bil eina til eina og hálfa klukku­stund að brenna.

Að lok­inni bálför er ösk­unni komið fyrir í duft­keri og er kostn­aður kers­ins um það bil 14 þús­und krónur. Líkt og með lík­kistu þá er aðstand­endum frjálst að skaffa kerið að því gefnu að það sé úr umhverf­is­vænu efni.

Í sam­an­burði eru 80 pró­sent útfara á Norð­ur­lönd­unum bálfarir og þrátt fyrir mikla aukn­ingu hér­lendis er engin pressa sett á fólk að velja slíka leið.

Hægt er að lesa grein­ina í heild sinni í nýjasta blaði Mannlífs.