„Er einokun Háskóla Íslands eðlileg þegar litið er til fjölþjóðasamfélagsins?“

Er ekki ein­okun Há­skóla Ís­lands ó­við­unandi? er yfir­skrift greinar eftir Helgu Dögg Sverr­is­dóttur, sem er sjúkra­liði og grunn­skóla­kenn­ari.

Þar segir:

„Af og til tekur fram­bjóð­andi þessa umræðu við fólk, Íslend­inga, sem koma að utan eftir nám. Það sem margir þeirra eiga sam­merkt er að þeir fá menntun sína ekki metna hér á landi. Hér er um sál­fræð­inga að ræða, félags­ráð­gjafa og hjúkr­un­ar­fræð­inga svo fáar stéttir séu nefndar. For­kast­an­leg­ast til­fellið er þegar barna- og ung­linga­sál­fræð­ingar, sem þjóðin þarf á að halda, fá ekki námið sitt metið frá útlöndum. Á meðan brenna Stuðlar!

Hvað veldur, er það hroki?

Helga tekur dæmi „af doktor í barna-og ung­linga­sál­fræði. Stundar sál­fræði­nám í virtum háskóla í Banda­ríkj­unum. Þar í landi þurfa nemar að skila 3000 verk­legum tímum, hér á landi nær það ekki þriðj­ungi. Þegar heim kemur þarf að sækja um starfs­leyfi hjá Land­lækni sem sér um útgáfu leyf­is­bréfa. Íslensku­kunn­átta er skil­yrði fyrir starfs­leyfi. Gef ein­stak­lingi orðið sem hefur orðið fyrir barð­inu á þessu og Land­læknir þvær hendur sínar:

„Vanda­málið hjá mér sner­ist meira um það að land­lækn­is­emb­ættið, sem gefur út leyf­is­bréfin, gat ekki svarað því hvaða áfanga ég þyrfti að hafa til þess að fá námið metið. Þegar sál­fræði­deild HÍ svar­aði loks­ins (eftir að ég fór í útvarpið) sögðu þeir mér að kíkja á náms­skránna á net­inu. Enginn gat gefið mér gát­lista yfir það hvað þyrfti til. HÍ er þar að auki ekki eini skól­inn sem útskrifar sál­fræð­inga en mað­ur­inn benti mér ekki á, að ég gæti t.d. skoðað hvað HR kennir ef það væri eitt­hvað sem pass­aði ekki.“

Þrátt fyrir starfs­leyfi í Banda­ríkj­unum hafnar Land­læknir að gefa úr starfs­leyfi nema með blessun HÍ.“

Þá spyr Helga:

„Hefur HÍ eign­ar­hald á menntun í land­inu?“

Heldur áfram:

„Þessi krafa á fólk, sem kemur með menntun úr háskólum erlendis frá, útheimtir vinnu og kostnað fyrir umsækj­anda sem í þessu til­felli gaf kerf­inu putt­ann ef svo má orða kom­ast. Þar misstum við einn sér­mennt­aðan barna- og ung­linga­sál­fræð­ing úr landi. Hve margir hafa gert slíkt hið sama? Hversu margir vel mennt­aðir ein­stak­lingar vinna við annað en fagið sitt vegna regln­anna?“

Hún ljær máls á því að í spjalli sínu „við hjúkr­un­ar­fræð­ing kom fram að danskir hjúkr­un­ar­fræð­ingar fá ekki að starfa sem slíkir því Háskóli Íslands metur að þá vanti eitt­hvað upp á fræðin til að vera jafn­fætis íslenskum hjúkr­un­ar­fræð­ingum. Danmörk, nærri 10 millj­óna þjóð, menntar ekki nógu góða hjúkr­un­ar­fræð­inga fyrir Íslend­inga!

Það verður að spyrja hvað veldur. Mennta millj­óna­þjóðir sitt fólk eitt­hvað öðru­vísi en Háskóli Íslands gerir? Er ein­okun Háskóla Íslands eðli­leg þegar litið er til fjöl­þjóða­sam­fé­lags­ins?“

Helga telur að við þurfum að taka okkur á hér á Íslandi:

„Eiga stjórn­mála­menn ekki að breyta lögum þannig að Íslend­ingum og útlend­ingum sem læra í útlöndum, annað en það sem er HÍ þókn­an­legt, séu metnir að verð­leikum. Segi eins og sá sem varð fyrir barð­inu á þessum úreldum reglum:

„Af hverju má sam­fé­lagið ekki vera fjöl­breytt­ara? Af hverju finnst ráðu­neyt­inu það eðli­legt að allir séu þving­aðir í sama þrönga HÍ kass­ann.“