Stór hluti Evrópu gæti staðið í ljósum logum í ágúst

Um 350 þús­und manns hafa þurft að yfir­gefa heim­ili sín vegna gróð­ur­elda sem geisa víða um Evrópu. Verst er ástandið á Spáni og í Frakk­landi en ferða­mönnum hefur verið ráð­lagt að forð­ast þau svæði sem hafa orðið verst úti. Á Madrid­ar­svæð­inu einu hafa tæp­lega 90 þús­und manns verið fluttir á brott.

Eldarnir eru sagðir alger­lega stjórn­lausir og sam­kvæmt tölum Evr­ópu­sam­bands­ins hafa þegar um 254 þús­und hekt­arar lands brunnið á þessu ári. Það er aðeins skammt frá metár­inu 2025 þegar 270.449 hekt­arar eyðilögð­ust í eldum. Umfang eld­anna árið 2026 er jafn­framt mun meira en með­al­tal fyrri ára.

Sér­fræð­ingar vara nú við því að fjórða hita­bylgjan í sumar sé á leið­inni og að hætta á gróð­ur­eldum muni aukast enn frekar í Grikk­landi, á Ítalíu og víðar í Mið-Evrópu á næstu dögum.

Maria Zuber, sem starfar við sam­hæf­ing­ar­mið­stöð Evr­ópu­sam­bands­ins fyrir neyð­ar­við­brögð (ERCC), segir að ef ekki tak­ist að ráða nið­ur­lögum eld­anna í Portúgal og á Spáni gæti stór hluti Evrópu staðið í ljósum logum í byrjun ágúst.

Hún sagði á blaða­manna­fundi í Brussel að árið 2026 gæti orðið versta elda­sumar í sögu Evrópu.

Mannleg mistök talin eiga stóran þátt

Gróð­ur­eldar geisa nú víða um álf­una. Á Sikiley á Ítalíu hafa um 6.000 slökkvi­liðs­menn barist við eldana und­an­farna daga með vatns­flug­vélum og öðrum bún­aði. Á meg­in­landi Ítalíu hafa að minnsta kosti 160 eldar kviknað og ítölsk yfir­völd telja að mann­leg mis­tök eða íkveikjur séu helsta skýr­ingin.

Portúgal hefur einnig orðið illa úti síð­ustu vikur. Í Oleiros-hér­aði breidd­ust eldar hratt út og stjórn­völd brugð­ust við með lands­vísu­við­vörun. Meðal ann­ars var bannað að kveikja elda og aðgangur að skógum tak­mark­aður.

Eldar á vinsælum ferðamannastöðum

Í Grikk­landi hafa gróð­ur­eldar brot­ist út á vin­sælum ferða­manna­stöðum, meðal ann­ars á Krít og í Þessa­lóníku, næst­stærstu borg lands­ins. Yfirvöld ótt­ast að fleiri eldar geti kviknað á næstu dögum.

Í Skotlandi hefur eldur logað í Cairngorms-þjóð­garð­inum í tólf daga. Yfirvöld segja hætt­una hvergi nærri liðna og að um sé að ræða versta eld sem komið hefur upp á svæð­inu. Talið er að það muni taka ára­tugi að end­ur­heimta nátt­úr­una.

Í Frakk­landi hafa meira en 160 manns verið hand­teknir grun­aðir um að hafa kveikt gróð­ur­elda. Yfirvöld þar hafa lýst ástand­inu sem því alvar­leg­asta frá lokum síð­ari heims­styrj­ald­ar­innar.

Nýjasta ríkið sem hefur orðið fyrir barð­inu á eld­unum er Tyrkland. Þar hefur stór eldur í suð­vest­ur­hluta lands­ins leitt til þess að yfir­völd lok­uðu þjóð­vegi í grennd við vin­sælan ferða­manna­stað.

Búist er við að fjórða hita­bylgja sum­ars­ins gangi yfir Evrópu í næstu viku og sums staðar í Frakk­landi hefur hit­inn þegar farið yfir 40 stig.