BBC hrekur sögu Trumps um rússneska skriðdreka sem festust í leðju

Donald Trump Banda­ríkja­for­seti hefur ítrekað lofað að binda enda á stríð Rúss­lands og Úkraínu innan sól­ar­hrings, þótt frið­ar­við­ræður hafi enn skilað litlum raun­veru­legum árangri. Hann rifjar jafn­framt reglu­lega upp atvik frá fyrstu dögum alls­herj­ar­inn­rásar Rússa í Úkraínu árið 2022, en breytir smá­at­riðum sög­unnar í hvert sinn. Hún fjallar um rúss­neska skrið­dreka sem stefndu á Kænugarð en fest­ust í leðju.

Í sam­tali við frétta­menn í Hvíta hús­inu 20. októ­ber sagði Trump sög­una enn á ný, að þessu sinni með sér­stakri áherslu á rúss­neskan hers­höfð­ingja sem hann sagði hafa tekið afdrifa­ríka ranga ákvörðun.

„Þetta var heimskur hers­höfð­ingi hjá Rússum, mjög heimskur maður. Þeir voru með þús­und skrið­dreka á leið eftir stein­steyptum þjóð­vegi. Þeir hefðu verið komnir inn í Úkraínu á fjórum klukku­stundum, á hámarks­hraða skrið­drek­anna, sem er nákvæm­lega 48 mílur á klukku­stund. Ekkert hefði getað stöðvað þá. Stríðinu hefði verið lokið á einum degi,“ sagði Trump.

Hann hélt áfram og sagði hers­höfð­ingj­ann hafa ákveðið að beygja út af veg­inum, aka yfir land­bún­að­ar­land og síðan beygja aftur í átt að Kænu­garði, í stað þess að halda sig á góðum stein­steyptum þjóð­veg­inum.

„Þetta hefði tekið þrjár og hálfa til fjórar klukku­stundir og stríð­inu hefði verið lokið. En hann end­aði á því að fest­ast í leðj­unni,“ sagði Trump. Hann sagð­ist ekki vita hver hers­höfð­ing­inn væri og efað­ist um að hann væri enn á lífi.

Úkraínumenn stöðvuðu sóknina

BBC Russia kann­aði full­yrð­ingar Trumps og segir að Alex­ander Tsjaíkó, hers­höfð­ingi í rúss­neska hernum, hafi stýrt sókn Rússa í átt að Kænu­garði frá Hvíta-Rúss­landi í febr­úar 2022. Mis­heppnuð sókn Rússa hafi hins vegar ekki stafað af því að hann hefði ákveðið að aka skrið­drek­unum út af veg­inum.

Úkra­ínskar her­sveitir stöðv­uðu fram­rás Rússa með mark­vissum aðgerðum. Þann 26. febr­úar 2022 sprengdu úkra­ínskir her­menn brú yfir Irpin-fljót í útjaðri höf­uð­borg­ar­innar. Þegar rúss­neskar her­sveitir reyndu að kom­ast fram hjá hindr­un­inni eyðilögðu Úkra­ínu­menn Kozarovychi-stífl­una. Þeir eyðilögðu einnig fylk­ingu rúss­neskra bryn­var­inna öku­tækja í Bucha.

Þegar mann­fall Rússa jókst sendi rúss­neska her­stjórnin liðs­auka frá Hvíta-Rúss­landi.

Eftir að sóknin mistókst var Tsjaíkó leystur frá stjórn her­sveit­anna og sendur til Sýrlands til að stýra rúss­neska her­lið­inu þar. Hann gegndi því hlut­verki til júní 2025, meðal ann­ars þegar valda­rán neyddi Bashar al-Assad Sýr­lands­for­seta til að flýja til Moskvu.

Ferill hershöfðingjans hélt áfram upp á við

Samkvæmt BBC Russia hafði mis­heppn­aða sóknin ekki nei­kvæð áhrif á starfs­feril Tsjaíkós. Hann sneri aftur til Moskvu, varð aðstoð­ar­for­stjóri her­ráðs Rúss­lands og var síðar skip­aður yfir­maður geim- og loft­varna­sveita rúss­neska hers­ins.

Í ágúst 2026 var Tsjaíkó hins vegar nærri því að láta lífið þegar spreng­ing varð nærri Balzi Rossi-veit­inga­staðnum í Moskvu. Þar var hann að halda upp á 55 ára afmæli sitt og nýja stöðu.

Fimm manns lét­ust í spreng­ing­unni, þar á meðal tengda­sonur hers­höfð­ingj­ans, og 19 til við­bótar særð­ust. Tsjaíkó slapp ómeiddur.