Stærsta bókaverslanakeðja Rússlands hefur eytt bókum fyrir 100 milljónir rúblna

Stærsta bóka­versl­ana­keðja Rúss­lands, Chitai-Gorod–Bukvoed, hefur á und­an­förnum árum varið um 100 millj­ónum rúblna í að taka bækur sem brjóta gegn rúss­neskum lögum úr sölu og eyða þeim. Þetta segir Alex­ander Brychkin, for­stjóri keðj­unnar, í við­tali við rúss­neska við­skipta­f­rétta­mið­il­inn RBC.

„Aðallega stafar þetta af því að ekki er hægt að skila vör­unum til birgja, þannig að við verðum að afskrifa þær sem tap. Við getum ekki bara hent þessum bókum í ruslið. Þetta er eitr­aður úrgangur. Þess vegna þarf að farga þeim og sá kostn­aður lendir einnig á okkur,“ segir Brychkin.

Hann bætir við að eng­inn bæti keðj­unni kostn­að­inn við að fjar­lægja bæk­urnar úr hillum, flytja þær aftur á lager og sjá um flutn­ing og vinnslu þeirra þar. Allt þetta kalli á mikla vinnu og tölu­verðan kostnað.

Brychkin lýsir því hvernig bók­unum er eytt: „Ferlið er þannig að þjón­ustu­að­ili eyði­leggur bæk­urnar fyrir framan mynda­vél með iðn­að­ar­tæt­ara.“

Bækur teknar úr sölu vegna gruns

Samkvæmt Brychkin er bók tekin úr sölu þegar keðjan fær til­kynn­ingu frá rúss­nesku bóka­sam­bönd­unum um að grunur leiki á að til­tekin bók brjóti gegn reglum. Þá hættir keðjan að selja hana „þar til málið skýrist“.

Hann segir þó ómögu­legt að fá fulla vissu í slíkum málum. Jafnvel þótt rúss­nesku bóka­sam­tökin finni ekk­ert athuga­vert við bók­ina sé engin trygg­ing fyrir því að önnur stofnun sé ekki sam­tímis að fram­kvæma sér­staka úttekt á henni.

Að sögn Brychkins hafa rúss­neskir les­endur ekki sýnt bókum eftir rit­höf­undana Lyudmilu Ulit­skayu og Boris Akunin, sem teknar hafa verið úr sölu, neinn áber­andi áhuga.

„Sumar bækur Boris Akunins eru enn á lager og við höfum ekki fargað þeim enn. Það er ekki hægt að skila þeim til birg­is­ins. Í vissum skiln­ingi mætti líta á þetta sem sér­staka geymslu fyrir tak­mark­aðan varn­ing,“ segir Brychkin.

Bækurnar sagðar stuðla að „óhefðbundnum kynferðislegum samskiptum“.

Und­an­farin ár hafa bækur í Rúss­landi ítrekað verið teknar úr sölu að kröfu yfir­valda eða sam­taka sem styðja stjórn­völd.

Í októ­ber 2026 bann­aði rúss­neska fjöl­miðla­eft­ir­litið Roskomnadzor til dæmis skáld­sög­urnar Dvesti tretiy den zimy (203. dagur vetr­ar­ins) og Vesna vody (Vatns­upp­sprettan) eftir rit­höf­und­inn Olgu Ptitsevu.

Samkvæmt fréttum fjöl­miðla kann bannið að tengj­ast grun um að bæk­urnar stuðli að „óhefð­bundnum kyn­ferð­is­legum sam­skiptum“.