Kristinn Árni Lár Hróbjartsson kynntist snemma hinum stóra heimi en hann fæddist á Íslandi en flutti svo til Þýskalands þar sem foreldrar hans voru í námi og var að verða sjö ára þegar fjölskyldan flutti til Íslands.
„Ég var svolítið í tölvuleikjum og svona nördastöffi. Nexus-dótaríi. Ég var líka í tónlist en ég spilaði á klarinett og óbó.“
Hann var átta ára þegar hann byrjaði að læra á klarinett og í tvö ár lærði hann á það hljóðfæri en svo talaði kennarinn hans um að hann færi að læra á óbó og það gerði hann í átta ár eða þar til hann var átján ára.
Tónlistin togaði fast í hann og á árunum í Menntaskólanum við Hamrahlíð, þar sem hann var á bæði náttúrufræði- og málabraut, söng hann tenórrödd með Kór Menntaskólans við Hamrahlíð og síðan með Hamrahlíðarkórnum í þrjú ár eftir að stúdentshúfan var komin á kollinn.
„Mér finnst töluvert skemmtilegt að vera í kór. Það er hópupplifun, frábrugðið því þegar maður er að læra á einleikshljóðfæri. Maður fer í gegnum það með öðrum og að æfa og flytja tónlist saman sem ein heild. Svo má ekki gleyma félagsskapnum í kringum starfið.
Maður söng á tónleikum sem var búið að undirbúa lengi og það varð jákvætt tilfinningalegt uppnám eftir tónleika. Maður komst á sömu bylgjulengd með fullt af öðru fólki við að búa til eitthvað sem öðrum gæti þótt fallegt í jafnvel stórbrotnu umhverfi. Það kom allt saman og varð bara tótal snilld.“
Kristinn átti sín uppáhaldslög sem hann söng með kórunum. „Mér finnst Úr útsæ rísa Íslandsfjöll eftir Pál Ísólfsson vera stórkostlegt. Við sungum það mjög oft. Það er þjóðrembingslag. Svo er það Sandur um kvöld sem er karlakórslag eftir Sigvalda Kaldalóns. Það fannst mér alltaf vera frábært. Síðan var það Ísland farsælda frón í útsetningu Jóns Leifs sem situr alltaf eftir.“
Skiptinám í Texas
Kristinn sá fyrir sér að verða forritari og einhvern tímann dreymdi hann um að vinna í banka í framtíðinni. „Ég hef forritað en ekki unnið í banka. Ekki ennþá. Ég átti ekki mikla spesífíska drauma um hvað ég myndi gera.“
Hann fór í lögfræði og heimspeki í Háskóla Íslands í einn vetur. „Ég kláraði nokkra áfanga í lögfræði, þar á meðal innganginn og almenna lögfræði, og í heimspekinni var það frumspeki, rökfræði og siðfræði. Eftir fyrsta árið fann ég að þetta passaði ekki við mig.“ Hann fór síðan í nám í viðskiptafræði.
„Þetta var eftir hrun og ég fann að mig langaði til að byggja eitthvað upp en ég fór í viðskiptafræði af því að hún er opin og sveigjanleg og snýst að miklu leyti um að byggja upp.
Hápunkturinn á þeim tíma var að fara í skiptinám til Bandaríkjanna og þar fékk ég töluvert meiri áhuga á náminu. Maður var pínu búinn að vera að gera þetta með annarri hendi en svo fór ég út og þá hafði ég svo mikinn tíma. Ég var þá ekki í vinnu með skóla og var ekki með vini mína, þótt ég hafi kynnst þar fólki sem ég er ennþá í sambandi við í dag, og þá hafði ég svo ótrúlega mikinn tíma sem fór meðal annars í námið sem var mjög skemmtilegt. Þetta var geggjað ár,“ segir Kristinn sem bjó í bænum Lubbock í Texas þar sem meðal annars er að finna Buddy Holly Center en Buddy Holly var frá Lubbock. Hann vann lengi með skóla í Herragarðinum í Kringlunni og gaf út bókina Litla herramennsukverið á þeim tíma eða árið 2011.
„Bærinn er í vesturhluta Texas og þar er eiginlega ekki neitt,“ segir Kristinn. „Þetta er rúmlega tvö hundruð þúsund manna bær og aðalástæðan fyrir því að hann er líflegur er háskólinn Texas Tech University en án hans væri þetta frekar mikill svefnbær. Hann lifnar svo allur við á laugardögum á haustin þegar rúmlega sextíu þúsund manns mæta á fótboltavöllinn að fylgjast með háskólaliðinu.“
Keypti hann kúrekahatt? „Ekki hatt. Þeir eru allt of dýrir en alvöruhattar kosta aldrei minna en hundrað þúsund krónur. Ég keypti mér hins vegar kúrekastígvél og nota þau enn í dag. Mér fannst vera líklegra að ég myndi nota stígvél. Þetta eru geggjaðir skór. Þægilegir og næs.“
Sotheby's
Kristinn fór beint inn í startup-geirann eftir útskrift. „Ég hafði ekki gert ráð fyrir að gera það en mjög góður vinur minn hvatti mig til að sækja um starf hjá fyrirtækinu þar sem hann vann. Ég var pínu efins fyrst af því að ég ætlaði að fara í meistaranám en lét til leiðast og þar fékk ég fyrstu vinnuna mína eftir útskrift, í þjónustu og þróun hjá sprotafyrirtækinu Plain Vanilla. Ég fór síðan ekkert í þetta meistaranám.“
Hjá Plain Vanilla var hann starfsmaður númer 32 eða svo og gegndi nokkrum stöðum á tímabilinu, síðast sem forstöðumaður rekstrar áður en félagið lokaði. „Þetta gekk svakalega vel framan af,“ segir hann en Plain Vanilla gaf út farsímaleikinn QuizUp sem varð eitt hraðast vaxandi app síns tíma. „Félagið sótti þó nokkuð magn af pening erlendis frá og leikurinn var með ótrúlega marga notendur. Þetta var einstakt á Íslandi. Starfsmenn enduðu á að vera hundrað og tíu þegar mest var. Svo fórum við niður í núll af því að við kláruðum peninginn.“
Hvað einkennir sprotafyrirtækjageirann? „Það sem mér finnst einkenna hann er að maður einblínir á möguleika frekar en ástæðu fyrir því að hlutir ættu ekki að virka. Þannig að það er einhver innbyggð bjartsýni eða jákvæðni. Það er einhver orka í því sem maður finnur ekki alls staðar. Það er líka mikil ákefð oft, jákvæð finnst mér, og allt öðruvísi álag, sérstaklega þegar maður er að stofna eitthvað ímynda ég mér, og það þarf alltaf að vera að reyna að tryggja að þetta lifi áfram. Og ég held að það sé upplifun sem fólk fái ekki þegar það kemur inn í eitthvað fyrirtæki sem er gamalt og stöndugt. Það er ekki ábyrgð starfsmanna að tryggja að félagið lifi af en sprotafyrirtæki eru ekki enn komin á beinu brautina.
Í kjölfarið á Plain Vanilla hélt ég áfram í tækni og nýsköpun. Ég var ráðgjafi hjá Kolibri og síðar framkvæmdastjóri rekstrar hjá hugbúnaðarfyrirtækinu Gangverki þar sem ég kom inn í annað ört vaxandi alþjóðlegt verkefni.“
Gangverk var verktaki hjá uppboðsfyrirtækinu Sotheby's í New York sem var í mikilli tæknivegferð á þeim tíma. Í kjölfar eigendaskipta hjá Sotheby's bauðst Kristni þar staða sem framkvæmdastjóri vöruþróunar og þar leiddi hann breytingar á skipulagi og tækninotkun þess í samræmi við stefnu nýrra eigenda. Að mestu leyti var um fjarvinnu að ræða.
„Ég bjó aldrei í New York sem var pínu leiðinlegt. Ég fékk þessa vinnu í mars árið 2020 og um tíu dögum seinna kom skipun frá Donald Trump um að það ætti ekki að afgreiða landvistarleyfi út af Covid. Þannig að ég var að vinna í tvö og hálft ár á Íslandi fyrir Sotheby's en ég hætti á sama tíma og þeir voru að byrja að hleypa fólki aftur inn í landið varðandi landvistarleyfi. Ég var þó í New York í sjö til tíu daga í mánuði.“
Á þessum tíma eignuðust Kristinn og kona hans, Sunna Karen Einarsdóttir kórstjóri, sína eldri dóttur.
Kristinn lærði ýmislegt af því að vinna í svona alþjóðlegu umhverfi. Hann segir að þegar hann vann við Quiz Up hafi hann lært um skala, að heimurinn sé töluvert stærri heldur en Ísland. „Þá var maður að vinna í hugbúnaði og það voru um sjö hundruð þúsund manns að spila á hverjum degi. Hjá Sotheby's var skalinn minna í fjölda notenda og meira í umfangi viðskipta. Eitt vel heppnað uppboð gat þýtt tekjur upp á 50 milljarða króna og því mikilvægt að allt gengi eftir. Sotheby's var einnig fyrirtæki sem var „always on“, einhver skrifstofa þess var opin hvenær sem er sólarhrings og maður lærði ýmislegt svo sem hvernig samskiptamynstur mismunandi þjóða eru. Sotheby's er með skrifstofur í þrjátíu löndum. Bandaríkjamenn voru með ákveðinn hátt og Bretarnir voru með aðeins öðruvísi hátt og Frakkarnir enn frábrugðnari. Svo lærði maður „business-hugsun“ þarna úti og hversu mikilvæg tengslanet eru.“
Þá er Kristinn stofnandi og ritstjóri nýsköpunarvefsins Northstack auk þess að vera formaður stjórnar sprota- og nýsköpunarsjóðsins Kríu frá stofnun þar til sjóðurinn sameinaðist Nýsköpunarsjóði atvinnulífsins.
Að pæla í loftslagsmálum
Kristinn og Davíð Helgason frumkvöðull eru vinir og árið 2022 stofnaði Davíð ásamt Kjartani Erni Ólafssyni fyrirtækið Transition Labs en starfsemin byggist á að leita uppi framúrskarandi erlend loftslagsverkefni, aðstoða við að koma þeim á legg hér á landi og auðvelda þeim að skala fyrirtækin upp í rekstrarhæfa stærð. Kristinn er í stjórn félagsins.
„Ég var hjá Sotheby´s kominn með nóg af að vinna fyrir eitthvað ríkt fólk við að selja dýr málverk. Dóttir mín var orðin eins árs og ég var farinn að hugsa um hvað ég ætlaði að skilja eftir mig og þá fór ég að pæla í loftslagsmálum. Ég hjálpaði til við að stofna Transition Labs og út úr því kom fyrsta fyrirtækið sem Trasition Labs hjálpaði til við að koma til Íslands og komast á laggirnar hér.“ Um var að ræða bandarískt sjávartæknifyrirtæki á sviði kolefnisförgunar, Running Tide, og hóf það starfsemi á Íslandi fyrir milligöngu Transition Labs. Kristinn var ráðinn framkvæmdastjóri þess hér á landi og þeirri stöðu gegndi hann í tæplega þrjú ár. „Svo kláruðum við peninginn og þurftum að loka árið 2024. Ég lokaði því batteríi. Svo fór ég í „exploration mode“ og út úr því kom Varða.“
Þá værum við flóttafólkið
Kristinn segir að þegar verið var að slíta félaginu hafi þeir Davíð og nokkrir félagar þeirra farið að skoða AMOC, veltihringrás Atlantshafsins. Loftslagsbreytingar eru taldar geta veikt veltihringrásina með því að valda annars vegar hlýnun sjávar og hins vegar auknu flæði ferskvatns úr bráðnandi ísbreiðum og gæti veikingin valdið lægra hitastigi meðal annars á Norðurlöndunum. Slíkt gæti haft hamfarakennd áhrif á búsetuskilyrði til dæmis á Íslandi.
„Þetta var mikið rætt í loftslagsbransanum og fyrir mig breytti það stöðu Íslands af því að maður sá alltaf fyrir sér að í versta falli þyrftum við á Íslandi að taka á móti fullt af loftslagsflóttafólki ef allt fer í klessu. En ef þessi sviðsmynd raungerist, að veltihringrásin stöðvist, þá eru meiri líkur á að við verðum flóttafólkið sem aðrir þyrftu að taka á móti. Það var pínu dramatísk realísering fyrir mig og breytti því hvernig ég sé framtíð og möguleika Íslands í því. Við héldum nokkra lokaða viðburði tengda þessum möguleika, horfðum á heimildamynd um þetta og buðum upp á samtal í fjölbreyttum hóp. Þar kom meðal annars fram að fólk hefði jú áhyggjur af þessu en fólk sem ég lít upp til benti á að það væru jafnmiklar hættur nær okkur í tíma og rúmi sem þyrfti líka að hugsa um. Ísland væri algjörlega týnt í þessum öryggismálum almennt og það væri jákvæð viðbót að efla það samtal og þekkingu tengda þeim málaflokki. Það samtal lifði í einhvern tíma og svo fengum við hvatningu frá vinkonu okkar Constanze Stelzenmüller að setja upp hugveitu um öryggis- og varnarmál á Íslandi. Hún sagði að það væri þarft. Og fjölmargir aðrir töluðu á svipuðum nótum um að umræðan væri ekki djúp og að það skorti þekkingu utan stjórnkerfisins. Sú þekking sem væri til staðar væri lokuð inni í kerfinu. Heimurinn er ekki sá sami og hann var hvort sem það er út frá hamfarahættum tengdum loftslagsmálum, hamfarahættum tengdum alþjóðastjórnmálum eða valdabrölti eða gervigreind. Þetta er bara ekki gott. Og það er mikilvægt að við á Íslandi eigum alvörugefið og upplýst samtal um það og okkar stöðu.“
Kristinn bendir á að það fólk sem býr yfir þekkingu inni í kerfinu sé oftast bundið trúnaðarskyldu, sé að vinna að opinberum verkefnum og geti ekki mikið tjáð sig eða gefið út sem hann segir að sé mjög skiljanlegt. „Það er aðeins að breytast núna. Greiningardeild ríkislögreglustjóra gefur til dæmis reglulega út skýrslur og greiningar um þessi mál, til dæmis innra öryggi Íslands, stöðu skipulagðrar glæpastarfsemi og fleira og það er frábært og mikilvægt til að efla umræðuna og almenna vitneskju.“
Brúarsmíði
Kristinn segir að stóri punkturinn sé að við höfum getað reitt okkur á aðra þegar kemur að öryggi og vörnum landsins. „Við þurfum að hugsa miklu meira um okkur sjálf. Og það er flókið að byrja að gera það upp úr þurru. Það sem við hjá Vörðu erum að gera að einhverju leyti er að reyna að efla umræðuna, leggja eitthvað verðugt fram og stuðla að jákvæðri þróun.
Við sáum tækifæri og þörf fyrir aukna þekkingarsköpun og almenna umræðu sem fer á dýptina. Ein leiðin er að leggja eitthvað til og það er það sem við erum að gera með skýrslum og greiningum. Þá tölum við um brúarsmíði bæði innanlands og utan en það felst í að efla samtal stjórnvalda við fyrirtæki og efla samtal þvert á fyrirtæki og svo við akademínuna - tengja saman þessa mismunandi aðila í umræðu um þjóðaröryggi út af því að við erum svo fámenn þjóð að það þurfa allir að vera með. Svo er það brúarsmíði milli landa. Fyrirtækin þurfa að hugsa um hvernig alþjóðaumhverfið hefur áhrif á þau og hvað það þýðir fyrir okkur hvernig þetta er allt að breytast. Umræðan á Íslandi þarf þekkingu erlendis frá, enda eru allar þessar breytingar að gerast í stærra samhengi og sérfræðingar til dæmis í öðrum hugveitum geta komið með mikilvæg sjónarhorn í umræðuna hér.
Við vildum líka prófa ákveðnar leiðir til samskipta. Við höfum haldið lokaðar hringborðsumræður þar sem gilda trúnaðarreglur sem var lítið gert ef nokkuð á Íslandi þegar við vorum að byrja. Þar er hugmyndin að búa til rými fyrir fólk að eiga samtal um það sem skiptir máli án þess að það séu hljóðnemar á staðnum eða að fólk eigi á hættu að samtalið breytist í fyrirsögn. Að mínu viti ætti þjóðaröryggi ekki að vera flokkspólítískt mál - það ætti að vera eitthvað sem allir ættu að vera sammála um að tryggja.“
Reykjavík Security Forum
Kristinn segir að eitt af því sem þau hjá Vörðu hafi fundist skipta máli tengist því að af því að ekki hafi verið fjárfest í þekkingargrunni á þessu sviði þá ætti að vinna með erlendum aðilum til þess að nýta þekkingu þeirra á því sem er í gangi í þessum bransa og tengja þau við Ísland.
„Við byrjuðum þess vegna á að fá frábæran sérfræðing frá breskri hugveitu til að gera samanburðargreiningu á stefnu stjórnvalda í öryggis- og varnarmálum sem kom út og var samþykkt í vor. Í kringum það héldum við slatta af viðburðum þannig að við höfum verið að byggja upp samstarf við leiðandi hugveitur í heiminum - svo sem þýskar, breskar og bandarískar - til að sanka að okkur þekkingu, búa til tengslanet og reyna þannig að vekja athygli erlendra aðila á Íslandi. Leiðin til þess að þekking erlendra aðila sem eru sérfróðir í einhverju sem tengist öryggismálum nýtist á Íslandi er að þeir skilji betur hvernig Ísland er og hvernig það virkar. Og til þess að þau geri það þurfa þau að hafa áhuga á Íslandi og til þess þess að hafa áhuga á Íslandi þá þurfa einhverjir að benda þeim á að Ísland sé áhugavert. Ég finn það þegar ég fer á ráðstefnur erlendis í þessum málaflokki að það veit enginn nokkurn skapaðan hlut um Ísland. Bara ekki neitt. Það er ekkert aðgengilegt, það er enginn að taka neitt út og mjög fáir að skrifa nokkuð. Það er áhugavert.“
Í júní var haldin fyrsta alþjóðlega ráðstefna Vörðu, Reykjavík Sercurity Forum, og voru þátttakendur um hundrað og tuttugu frá ýmsum löndum. Blaðamaður sótti ráðstefnuna sem var mjög áhugaverð en eins og Kristinn segir þá ríkir trúnaður yfir því sem þar fór fram. „Við erum að blanda saman stjórnmálafólki, sérfræðingum, her og öðrum viðbragðs- og löggæsluaðilum, fyrirtækjum og fjárfestum til að eiga samtal um þetta sem skiptir máli. Annars vegar til að fólk læri og skilji betur en líka til að koma auga á hvar eru spennur sem þarf að útkljá eða vinna sig í gegnum. Ég held að Ísland geti verið frábær staður til að safna fólki saman og eiga svona samtöl. Við erum herlaust smáríki og höfum ekki sömu alþjóðastjórnmálalega hagsmuni og mörg stærri. Það býr til öðruvísi stemmningu og samhengi fyrir svona viðburð heldur en að vera í Bandaríkjunum, Þýskalandi eða Bretlandi þar sem það er alltaf hangandi yfir manni staðan þar, áherslur þeirra og áætlanir. Það er hægt að brúa þessa tvo heima og ég held að það sé mikilvægt. Við vorum brúin á milli Bandaríkjanna og Sovétríkjanna þegar þau áttu samtal á seinni hluta níunda áratugarins. Núna þurfum við kannski að vera brú á milli Bandaríkjanna og Evrópu.“
Gamlir frekir karlar
Heimsmyndin er breytt. Staðsetning Íslands má segja mitt á milli Evrópu og Bandaríkjanna getur í sumum tilfellum verið góð, svo sem þegar kemur að málefnum norðurslóða og má nefna væntanlega umskipunarhöfn á Austurlandi, en svo er ekki alltaf.
„Fyrir öryggishagsmuni Íslands er óheppilegt að þetta sé orðið hernaðarlegt áhugamál stórvelda. Það væri betra fyrir okkur ef það væri áfram frosið á norðurslóðum og enginn að pæla í þessu. Ég tala stundum um að við séum að fara frá því að vera eins og brú á milli tveggja vinveittra stórvelda - Bandaríkjanna og Evrópu - og yfir í að vera hringtorg óvinveittra stórvelda. Ég held að það sé ekki endilega frábært fyrir okkur að vera hringtorg. Ef við horfum á hernaðarbröltið hjá stórveldunum og síðan loftslagsbreytingarnar og mögulegar hamfarir tengdum þeim þá þarf ekki mikið að fara úrskeiðis til að þetta endi illa.
Í fyrstu skýrslunni sem við gáfum út fórum við yfir skemmdarverk Rússa á innviðum í Evrópu - við vorum að vekja athygli á því að í raun er allt sem þarf til þess til staðar á Íslandi. Við erum með dreifða innviði, við erum með gamla innviði og við erum með aðgengilega innviði og það þarf skipulagða glæpahópa sem hægt er að fjarstýra í gegnum Telegram eða borga þeim í bitcoin fyrir að gera eitthvað rugl. Það er hér allt til staðar og nóg af því. Það skortir væntanlega vilja til að gera eitthvað. Það hefði ekkert upp á sig ímynda ég mér en það væri ekki mikið mál að setja allt á annan endann á Íslandi.
Við vitum að það hafa verið allavega tvær skipulagðar netárársir af hendi Rússa á Íslandi - í tengslum við leiðtogafund Evrópuráðsins 2023 og svo Fréttablaðið þegar í því birtist mynd af úkraínskum hermönnum að stappa á rússneska fánanum í kringum stríðið. Þetta er ekkert sérstaklega flókið - það eru bara vondir karlar þarna úti - mesmegnis karlar sem eru 70+ virðist vera - sem eru með allt aðra hugmynd um hvernig heimurinn á að virka heldur en við. Það er það sem skiptir máli í þessu finnst mér. Og hvernig dílar maður við gamla freka karla? Við þurfum að geta passað upp á okkar út frá því sem skiptir okkur máli.“
Ráðgjafaráð Vörðu
Davíð Helgason fjármagnar Vörðu í gegnum eins og Kristinn orðar það „góðgerðararm“ sinn Foobar Foundation.
Varða er með ráðgjafaráð. „Við ákváðum stuttu eftir að við byrjuðum með Vörðu í fyrrahaust að það væri mikilvægt fyrir okkur að vera með óháð ráðgjafaráð til að hjálpa okkur varðandi faglega þróun, stefnumótum og áherslumál og handvöldum við inn í það fimm alveg frábæra einstaklinga.“
Hlutverk ráðgjafaráðsins er að veita Vörðu ráð og faglegt aðhald í tengslum við stefnu, áætlanir, verkefni og áherslur hugveitunnar og tryggja að starfsemin hvíli á traustum grunni þekkingar og reynslu.
Ari Kristinn Jónsson er forstjóri NATO Innovation Fund. Hann var rektor Háskólans í Reykjavík og þar áður var hann í tíu ár vísindamaður og stjórnandi hjá NASA í Bandaríkjunum.
Garðar Forberg var varnarmálafulltrúi Íslands í Washington DC og áður hermálafulltrúi Íslands í hermálanefnd NATÓ. Hann er liðsforingi að mennt úr liðsforingjaskóla þýska hersins, Bundeswehr, og hefur áralanga reynslu af flugrekstri.
Ingibjörg Sólrún Gísladóttir sat á þingi fyrir Kvennalistann og Samfylkinguna, er fyrrverandi formaður Samfylkingarinnar, utanríkisráðherra og borgarstjóri Reykjavíkur. Hún var umdæmisstjóri UN Women í Evrópu og Mið-Asíu og síðar framkvæmdastjóri Lýðræðis- og mannréttindastofnunar Öryggis- og samvinnustofnunar Evrópu (ODIHR).
Þórdís Kolbrún Reykfjörð Gylfadóttir, sendiherra, hefur gegnt embættum utanríkisráðherra, ferðamála-, iðnaðar og nýsköpunarráðherra, fjármálaráðherra og dómsmálaráðherra.
Rannveig Rist var lengi forstjóri ÍSAL – Rio Tinto á Íslandi. Hún hefur setið í fjölda stjórna fyrirtækja og samtaka og þar má nefna SAMÁL, Samtök atvinnulífsins, Viðskiptaráð, HB Granda, Klíníkina, Lýsi og Símann.
„Við hittum þau reglulega á fundum og eigum í samtali við þau um hvernig við eigum að nálgast verkefnin.“
Kristinn segir að hugveita sé nýtt fyrirbæri á Íslandi en að hugveitur sé að finna víða um heim og í öllum löndum sem við berum okkur saman við. „Grænland var til dæmis með hugveitu um öryggis- og varnarmál en ekki Ísland. Það þarf að þjálfa fólk upp í að skilja hvað þetta fyrirbæri er og það er nýtt að það sé óháður aðli sem er ekki hagsmunaðili að tala um opinbera stefnumótun og reyna að stuðla að samtali.“
Ekki undirbúin
Varða mun halda fleiri viðburði, efla samtalið meira og betur, auka samstarf við erlenda aðila og gefa út meira efni. Fyrsta tímarit Vörðu kom út stuttu fyrir fyrrnefnda ráðstefnu og er gert ráð fyrir tveimur tímaritum á ári.
Hvað hefur Kristinn lært af þessu öllu?
„Þetta er frumkvöðlastarf. Að einhverju leyti er þetta þekkt vara, hugveita, á nýjum markaði, Íslandi, og það er alltaf vinna - gefandi og skemmtileg vinna - að kynna nýjar hugmyndir fyrir fólki. Ég er búinn að læra það að það veit enginn neitt um Ísland sem er ekki á Íslandi. Ég er búinn að læra það að það þarf miklu meiri umræðu og miklu meiri aðgerðir í þessu hér á Íslandi. Almenningur þarf að hafa áhuga á þessu og setja þetta í forgang til þess að stjórnmálin setji þetta í forgang. Maður er búinn að læra meira hvað raunverulega er í gangi úti í heimi og hversu yfirgengilega hræðileg þessi innrás Rússa inn í Úkraínu er, hvaða áhrif það er að hafa, hvað þjóðir Eystrasandslandanna eru hræddar og hvað þetta er alvarlegt. Við erum svo langt í burtu og þetta verða bara einhverjar tölur og einhver tweet. Við erum að tala um það að heimurinn er það breyttur að hann mun aldrei verða eins aftur og við vitum ekki hvernig hann mun líta út í framtíðinni. Allt sem við byggjum okkar sjálfsmynd og samfélag á er bara smá spurningamerki. Og það er ekki gott. Ég myndi helst bara vilja vera að gera eitthvað app en það er allt á mjög vondum stað sem skiptir okkur máli.“
Hvaða ógn telur Kristinn að steðji helst að Íslandi? „Ég veit það ekki. Það er ekki búið að gefa út hættumat. Ég held að mesta tilveruógnin tengist loftslagsbreytingum af því að þær gætu sett tilveru Íslands á hliðina í verstu sviðsmyndum sem vonandi gerist ekki og er alls ekki víst að gerist.“
Kristinn segist halda að stóra málið tengist alþjóðakerfinu og hvernig í krafti yfirburða Vesturlandanna hafi verið hægt að vera með ákveðna röð og reglu á hlutunum sem byggir á því sem skiptir okkur máli. Hættan sé að það grotni niður og ekki verði hægt að ná að fóta sig í nýjum heimi annars konar samskipta, alþjóðasamskipta. Hann nefnir það sem er að gerast sums staðar erlendis. „Niðurbrot lýðræðislegrar umræðu, grundvallarmannréttinda á borð við málfrelsi, lykilstofnana á borð við sjálfstætt dómsvald, væntinga til stjórnmálafólks og pólarísering í samfélaginu. Þetta er að herja á samfélögin innan frá með dyggri hjálp erlendra stórvelda sem hafa hag af því að Vesturlönd missi fótanna sem ýtir undir það að við - Vesturlönd -förum í neikvæðan spíral.“
Óttast Kristinn framtíðina varðandi öryggismál eða öryggisleysi á Íslandi og að eitthvað gerist? „Já, ég óttast ekki að við verðum fyrir innrás en ef það hitnar ennþá meira í Evrópu þá munum við dragast inn í það hvort sem okkur líkar betur eða verr. Annars vegar af því að þá breytist allt varðandi hvernig heimurinn virkar og hins vegar gæti staðsetning Íslands verið eitthvað sem einhver annar gæti haft áhuga á að nýta sér. Ég held að við séum alls ekki undirbúin undir það, hvorki samfélagið né stjórnkerfið.“
Athugasemdir