Kyrkingar í kynlífi alltaf hættuspil

Stígamót hafa sent frá sér frétta­til­kynn­ingu þar sem und­ir­strikað er að kyrk­ing­ar­tök í kyn­lífi séu alltaf hættu­spil sem geta valdið alvar­legum og lífs­hættu­legum heila­skemmdum, jafn­vel þótt engin sjá­an­leg ummerki séu á háls­inum. Slík vald­beit­ing er iðu­lega kyn­bundin og fer vax­andi bæði sem hluti af ofbeldi og í kyn­lífi vegna klá­m­á­hrifa.

Helstu hættur og staðreyndir

• Ekkert til sem heitir öruggar kyrk­ingar: Hug­myndir um öruggar kyrk­ingar eru rang­hug­myndir.
• Lítið átak þarf: Þrýst­ing­ur­inn sem þarf til að valda skaða er minni en í venju­legu handa­bandi.
• Hver sek­únda telur: Hver ein­asta sek­únda sem blóð­flæði til heil­ans er heft hefur nei­kvæð áhrif.
• Duldar skemmdir: Alvar­legar heila­skemmdir og bein- eða brjósk­brot í hálsi sjást oft ekki utan frá og koma stundum ekki í ljós fyrr en mörgum dögum síðar.

Samfélagsmiðlaátakið

Heiti átaks­ins „Með lífið í lúk­unum” var sett á sett af stað í dag, 22. júní, þar sem mark­miðið er að vekja athygli á hætt­unni, miðla nýj­ustu þekk­ingu og hvetja til fræðslu og umræðu. Helsta áherslan er að kynna fyrir öllum ald­urs­hópum, en ungt fólk á Íslandi hefur sér­stak­lega kallað eftir þess­ari fræðslu.

Í fréttatilkynningu frá Stígamótum segir að:

„Samtök og stofn­anir sem vinna með brota­þolum ofbeldis hafa haft vax­andi áhyggjur af kyrk­ing­ar­tökum hin síð­ari ár, bæði sem hluta af öðru ofbeldi en líka sem hluta af kyn­lífi þar sem klá­m­á­hrifa gætir. Slík vald­beit­ing er iðu­lega kyn­bundin, þ.e. karlar eða drengir að kyrkja konur eða stúlkur. Rang­hug­mynda gætir um að eitt­hvað sé til sem heitir öruggar kyrk­ingar en nýlegar rann­sóknir leiða í ljós meiri hættu við að þrengja að blóð­flæði til heil­ans en áður hefur verið talið.

Hver ein­asta sek­únda sem flæði blóðs er heft hefur áhrif á heil­ann og lítið átak þarf til að valda skemmdum (tölu­vert minna átak en þrýst­ing­ur­inn við venju­legt handa­band). Það geta orðið alvar­legar skemmdir á heila þótt engin ummerki sjá­ist og alvar­leik­inn kemur jafn­vel ekki ljós fyrr en mörgum dögum síðar. Í háls­inum eru við­kvæm bein og bein­gerð brjósk sem geta brotnað við þrýst­ing án þess að það sé sýni­legt eða upp­götv­ist strax. Að kyrkja aðra mann­eskju er alltaf hættu­spil og getur haft mjög alvar­legar afleið­ingar hvort sem það er með­vitað eða ómeð­vitað ofbeldi, kyn­ferð­is­legt eða ekki.

Stígamót, Samtök um kvenna­at­hvarf, Bjark­ar­hlíð- mið­stöð fyrir þolendur ofbeldis, Vitund – sam­tök gegn kyn­bundnu ofbeldi, Þró­un­ar­mið­stöð íslenskrar heilsu­gæslu, lög­reglan á höf­uð­borg­ar­svæð­inu og Félag kynja­fræði­kenn­ara hafa blásið til sam­fé­lags­miðla­átaks til að vekja athygli á þessum hættum, miðla nýj­ustu þekk­ingu og hvetja til fræðslu og umræðu. Átakið ber heitið „Með lífið í lúk­unum” og miðlar stað­reyndum um hættu kyrk­ing­ar­taka.

Með lífið í lúk­unum fer af stað 22. júní og verður kynnt fyrir öllum ald­urs­hópum en þess ber að geta að ungt fólk á Íslandi hefur sér­stak­lega kallað eftir meiri fræðslu um kyn­hegðun og kyn­bundið ofbeldi.“

Samtök og stofnanir á bak við átakið

Átakið er sam­starfs­verk­efni margra lyk­il­að­ila í sam­fé­lag­inu:

• Stígamót
• Kvenna­at­hvarfið
• Bjark­ar­hlíð (mið­stöð fyrir þolendur ofbeldis)
• Vitund (sam­tök gegn kyn­bundnu ofbeldi)
• Þró­un­ar­mið­stöð íslenskrar heilsu­gæslu
• Lög­reglan á höf­uð­borg­ar­svæð­inu
• Félag kynja­fræði­kenn­ara