Súsanna og neyslan: „Ég grét á Sæbrautinni, leið eins og ég væri búin að keyra yfir mikið af dýrum“

Súsanna var 18 ára greind með geð­hvarfa­sýki eftir alvar­leg geð­rof og ánetj­að­ist ung fíkni­efnum.

Hún sagði sögu sína í hlað­varps­þætt­inum Eigin Konur.

Súsanna Sif Jóns­dóttir, 30 ára náms­maður, ólst upp í Breið­holti á góðu heim­ili.

Hún var tólf ára gömul þegar hún byrj­aði að nota kanna­bis og segir ekki hafa verið aftur snúið eftir fyrsta skiptið.

Súsanna var greind með geð­hvar­far­sýki átján ára gömul en byrj­aði að finna fyrir ein­kennum mikið fyrr; í eitt skiptið ætl­aði hún að hoppa niður af svölum því hún var viss um að fólk væri að reyna að drepa hana:

„Ég var átta ára þegar ég fór að vera mjög döpur.

Mamma fór með mig að leita aðstoðar því hún vissi ekki hvað var að.

Ég var mjög erf­iður ung­lingur og erfið í skapi; það var alveg byrjað að nefna varð­andi mig geð­hvörf, þegar ég var 15-16 ára.

En á þessum tíma var ekki verið að greina börn svona ung. Þannig að ég fór ekki form­lega í grein­ingu fyrr en ég var orðin lög­ráða; ég fór til geð­læknis þegar ég var 18 ára,“ segir Súsanna.

Þegar Súsanna var í grunn­skóla var mikið um áfeng­is­neyslu á meðal ungra krakka í kringum hana. Hún var, eins og áður segir, aðeins tólf ára þegar hún byrj­aði að nota kanna­bis, en henni var boðið það af eldri krökkum.

Hún neit­aði fyrst, en skipti svo um skoðun og þá segir hún ekki hafa verið aftur snúið; hún segir fíkni­efnin hafa fyllt upp í tóma­rúm innra með henni, sem hún vissi ekki að væri til staðar:

„Það er eins og ég hafi ekki tekið eftir því að ég hafi ekki verið heil, en svo var eins og þetta væri púslið sem vant­aði.“

Innan fárra ára var Súsanna komin í neyslu á örvandi efnum og seldi fíkni­efni til að fjár­magna neysl­una:

„Það var eina leiðin, eða selja lík­ama sinn. Ég reyndar gerði það ekki; eða ekki beint; ég átti ýmsa kærasta á þessu tíma­bili og ég er ekki viss um að ég hefði valið þessa menn í líf mitt ef það væri ekki fyrir hvað þeir áttu mik­inn pen­ing og hvað þeir áttu mikið dóp,“ segir Súsanna.

Súsanna segir frá alvar­legu geð­rofi þar sem hún kom sér í lífs­háska:

„Ég hélt að fólk væri að reyna að drepa mig og sá alls konar ofsjónir. Ég var að keyra, já, ég var að keyra í geð­rofi, og búin að vera vak­andi ég veit ekki hvað lengi. Ég stopp­aði ein­hvers staðar á Sæbraut­inni því ég bara hágrét af því mér leið eins og ég væri búin að keyra yfir svo mikið af dýrum.

Ég sá bara dýr alls staðar á Sæbraut­inni.“

Heldur áfram:

„Ég var á ein­hverjum tíma­punkti stödd í blokk þar sem ég ætl­aði að fleygja mér fram af svöl­unum af því ég hélt að það væri fólk að fara að ná mér. Fólk er hvort sem er að fara að drepa mig, og ég ætla ekki að gefa þeim það heldur gera þetta sjálf þá.

Fólkið sem var með mér stopp­aði mig af og gaf mér alls konar eit­ur­lyf til að ná mér út úr þessu ástandi, sem ég veit ekki hvort hafi verið góð hug­mynd, en þau voru að reyna að hjálpa mér því ég var alveg farin.“

Súsanna vann við að keyra á þessum tíma, ásamt því að selja fíkni­efni:

„Ég var alltaf að selja eit­ur­lyf, en ég var líka að vinna; ég þori varla að segja það – ég var í heim­send­inga­þjón­ustu. Ég er heppin að hafa ekki drepið neinn,“ segir hún en við­ur­kennir að hún hefði eitt sinn keyrt á kyrr­stæðan bíl og sé mjög þakk­lát að hafa ekki slasað neinn.

Súsanna var alin upp á góðu heim­ili:

„Ég fékk gott vega­nesti í upp­eld­inu mínu, og mamma mín er metn­að­ar­fyllsta kona sem ég veit um, og pabbi minn er dug­leg­asti verka­maður sem ég veit um.

Ég var með góðar fyr­ir­myndir í líf­inu, og þetta er and­stæðan við það sem ég er; þetta er svo ólíkt mér. Ég gerði hluti sem ég hefði aldrei getað trúað að ég myndi gera,“ segir hún.

Saga Súsönnu er saga mann­eskju sem hefur lent í miklum raunum, og hefur tekið á sínum málum.

En því miður greind­ist Súsanna með krabba­mein, árið 2017, sem hún er enn að glíma við. Vonandi tekst henni að vinna þann bar­daga líkt og hún gerði í bar­átt­unni við fíkni­efnin.