Tuttugu og fjögurra ára gamall ísraelskur maður var handtekinn á Ecran-flugvelli í tyrkneska hluta Kýpur eftir að lögregla fann fjóra mannsfósturvísa í farangri hans. Málið hefur leitt til umfangsmikillar rannsóknar á því sem yfirvöld kalla ólöglegt smygl yfir landamæri.
Maðurinn var handtekinn við hlið 8 á flugvellinum að morgni 19. maí þegar hann var að fara um borð í flug til Mexíkó með viðkomu í Istanbúl.
Fósturvísarnir voru geymdir í fjórum aðskildum glösum inni í íláti merkt „Life Pack“.
Dómstóll samþykkti tveggja daga gæsluvarðhald yfir manninum.
Frjósemisklíník rannsökuð
Yfirvöld gerðu einnig húsleit á frjósemisklíník í hernumda hluta Norður-Níkósíu og handtóku tvo tyrkneska ríkisborgara, annars vegar framkvæmdastjóra stöðvarinnar og hins vegar lækni.
Dómari framlengdi gæsluvarðhald þeirra um einn dag meðan rannsókn heldur áfram.
Að sögn yfirvalda hafði klíníkin verið rekin án tilskilinna leyfa frá heilbrigðisráðuneytinu. Flutningsbeiðni vegna fósturvísanna hafði verið lögð fram föstudaginn áður og samþykkt sama miðvikudag og handtakan átti sér stað.
Rannsakendur telja hins vegar að tilraun hafi verið gerð til að flytja fósturvísana áður en formlegt leyfi lá fyrir og því hafi flutningurinn verið ólöglegur.
Skoða mögulegt smyglkerfi
Lögregla rannsakar nú einnig hugsanlega smyglleið.
Tymbou-flugvöllur er ekki alþjóðlega viðurkenndur og flest flug þaðan fara í gegnum Tyrkland, eina ríkið sem viðurkennir Norður-Kýpur sem sjálfstætt ríki.
Nir Yaslovitzh, lögmaður sérhæfður í alþjóðlegum refsirétti, segir að mál tengd glasafrjóvgun og flutningi erfðaefnis yfir landamæri hafi orðið algengari undanfarin ár.
Hann segir lagalega stöðu slíkra mála afar flókna þar sem þau snerti bæði löggæslu, heilbrigðisyfirvöld og alþjóðastofnanir.
Gagnrýni á frjósemisiðnað Norður-Kýpur
Málið hefur vakið nýjar spurningar um frjósemisiðnaðinn í Norður-Kýpur.
Málið hefur vakið nýja athygli á frjósemisiðnaðinum á Norður-Kýpur. Svæðið laðar að sér alþjóðlega kúnna sem leita eftir tæknifrjóvgunarmeðferðum sem eru takmarkaðar annars staðar í Evrópu og gagnrýnendur segja að veikt eftirlit, ásamt mikilli eftirspurn, stofni fósturvísum í hættu á að vera meðhöndlaðir sem verslunarvara.
Handtakan kemur aðeins nokkrum vikum eftir rannsókn BBC þar sem vakin var athygli á mistökum með gjafaefni á klíníkum á svæðinu.
Nokkrar breskar fjölskyldur sögðu að röng gjafaefni hefðu verið notuð og DNA-rannsóknir bentu til þess að líffræðilegur uppruni sumra barna passaði ekki við þá gjafa sem foreldrar töldu sig hafa valið.
Yfirvöld hófu sérstaka rannsókn á starfsemi klíníkanna í kjölfarið.
Peter Kearney hjá samtökunum SPUC segir málið ætti að auka þrýsting á stjórnvöld um að herða eftirlit með frjósemisþjónustu á svæðinu.
Hann sagði að fósturvísar ættu rétt á vernd og gagnrýndi vaxandi eftirspurn Vesturlandabúa eftir frjósemisþjónustu þar sem eftirlit væri lítið.
