Donald Trump Bandaríkjaforseti gaf í skyn á kosningafundi í gær að Íran mætti „leggja Los Angeles og San Diego í rúst“. Ummælin kunna að hafa verið sögð í hálfkæringi en vöktu skjót viðbrögð meðal stjórnmálaleiðtoga í Kaliforníu.

Trump sagðist vilja sjá „stórsigur“ í kosningunum í nóvember, „því það staðfestir allt sem við höfum gert. Og munið að vegna stríðsins er þetta bara tímabundið, verðið er svolítið hátt“.

„Það er lítið verð að greiða fyrir að halda heiminum öruggum og vernda landið okkar,“ hélt hann áfram. „Þeir geta lagt borg í rúst. Leyfum þeim að þurrka Los Angeles út, leyfum þeim að þurrka San Diego úr. Það yrði mjög lítið gjald.“

Áheyrendur fögnuðu ummælunum.

Leiðtogar í Kaliforníu gagnrýndu ummæli forsetans harðlega, þar á meðal að minnsta kosti einn frambjóðandi Repúblikanaflokksins frá San Diego sem nýtur stuðnings Trumps.

Gavin Newsom, ríkisstjóri Kaliforníu, skrifaði á samfélagsmiðilinn X:

„Eftir að hafa sent þjóðvarðliðið og landgönguliða til að hernema Kaliforníu er Donald Trump nú farinn að segja að erlendir óvinir okkar ættu að leggja Los Angeles í rúst og San Diego líka. Hann er óútreiknanlegur og hættulegur.“

Frá opinberum fréttamiðli ríkisstjórans á X kom einnig eftirfarandi yfirlýsing:

„Við skulum hafa þetta á hreinu: Forsetinn er að mæla með árás á meira en tíu milljónir bandarískra íbúa í tveimur af stærstu borgum Bandaríkjanna. Þetta er ekki eðlilegt. Ekkert af þessu er eðlilegt. Við munum halda áfram að minna fólk á það á hverjum degi.“

Todd Gloria, borgarstjóri San Diego, skrifaði:

„San Diego er ekki fórnarkostnaður,“ skrifaði Todd Gloria, borgarstjóri San Diego. „Við erum ekki einnota. Og við erum aldrei „lítið gjald að greiða“. Haldið borginni okkar utan við kæruleysislegt stríðstal ykkar.“

Óljóst hvort ummælin byggðust á leyniþjónustuupplýsingum

Trump lét ummælin falla í langri og samhengislausri ræðu þar sem hann sagði meðal annars að bensínverð myndi lækka fljótlega, státaði af því að hafa komið einræðisherra Venesúela frá völdum og réðst á fjölmiðla.

Hann var staddur í Grand Island í Nebraska þar sem hann hvatti íbúa þessa mjög íhaldssama ríkis til að kjósa eins og hann sjálfur væri í framboði.

Ekki liggur fyrir hvort ummæli Trumps byggðust á upplýsingum frá leyniþjónustum, samkvæmt Los Angeles Times. Þá er langt frá því að ljóst sé að Íran búi yfir getu til að gera eldflaugaárás á Bandaríkin.

Í mars skaut Íran eldflaugum í átt að Diego Garcia, eyju í Indlandshafi þar sem mikilvæg herstöð Breta og Bandaríkjamanna er staðsett. Associated Press greindi þá frá því að Íran hefði sett sér sjálft takmörk fyrir drægni langdrægra eldflauga sinna, sem næði um 2.000 kílómetrum. Diego Garcia er langt utan þess drægnis.

Bandarískir embættismenn hafa hins vegar lengi haldið því fram að geimferðaáætlun Írans gæti gert landinu kleift að þróa langdrægar eldflaugar sem gætu náð milli heimsálfa.

Í mars var lögregluembættum víðs vegar um Kaliforníu einnig varað við því að stríðið við Íran gæti leitt til óvæntrar drónaárásar í ríkinu. Heimildarmenn sögðu Los Angeles Times þó að engar trúverðugar leyniþjónustuupplýsingar styddu þá hættu og embættismenn sögðust ekki taka viðvörunina alvarlega.

Langvarandi stirð samskipti við Los Angeles

Trump hefur lengi átt í stirðum samskiptum við Los Angeles, þar sem hann átti erfitt með að ná fótfestu með viðskiptaverkefni sín.

Árið 2019 fór hann í mikið auglýsta heimsókn til San Diego til að kynna landamæramúr sinn.

Karen Bass, borgarstjóri Los Angeles, sagði í yfirlýsingu að ummæli Trumps væru „hættuleg“ og gætu „ógnað öryggi okkar“.

„Hlutverk forseta er að vernda landið, ekki að ógna því með beinum hætti og hvetja til árása á líf Bandaríkjamanna,“ sagði hún.

Adam Schiff, öldungadeildarþingmaður Demókrataflokksins frá Kaliforníu, gagnrýndi einnig ummæli Trumps á mánudagskvöld.

„Forsetinn segir að stríðinu við Íran ljúki mjög fljótlega. Hversu oft höfum við heyrt þetta loforð? Og ef það þýðir að árásir verði gerðar á tvær stórar bandarískar borgir á meðan, virðist hann ekki hafa áhyggjur af fórnarkostnaðinum,“ skrifaði Schiff á X.

Xavier Becerra, demókrati sem er talinn líklegastur til að vinna útnefningu flokksins í ríkisstjórakosningunum og hefur áratugum saman setið á þingi fyrir hönd Los Angeles-svæðisins, skrifaði einnig á X:

„Þrettán milljónir Kaliforníubúa eiga heima í Los Angeles- og San Diego-sýslum. Líf þeirra er ekki lítið verð að greiða og ekki heldur brandari fyrir Donald Trump.“