Ríkisstjórn Finnlands hefur hert reglur um innflytjendamál, sem hefur leitt til mikillar aukningar í brottvísunum og vakið ótta meðal óskráðra innflytjenda sem gætu staðið frammi fyrir hættulegum aðstæðum í heimalöndum sínum.

Í miðstöð í Helsinki sem kallast „Toivon talo“, eða „Hús vonarinnar“, þar sem óskráðir innflytjendur utan Evrópu geta fengið lögfræðilega, félagslega og læknisfræðilega aðstoð, spjalla gestir saman á meðan þeir njóta ókeypis hádegisverðar sem er borinn fram flesta daga.

Miðstöðin, sem er rekin af kristilegu félagi og sjálfboðaliðum, veitir aðstoð fólki sem í flestum tilvikum dvelur ólöglega í Finnlandi eftir að hælisumsóknum þeirra hefur verið hafnað eða dvalarleyfi eða vegabréfsáritanir hafa runnið út eða verið synjað.

„Aðstæður mínar eru mjög, mjög, mjög erfiðar,“ sagði marokkósk kona á fimmtugsaldri við AFP og óskaði nafnleyndar.

Hún er menntuð í félagsráðgjöf og kom til Finnlands snemma árs 2024 til að leita sér að vinnu, en tókst ekki að finna starf innan 90 daga tímabilsins sem ríkisborgarar þriðja heims ríkja mega dvelja án dvalarleyfis.

Frá síðasta ári geta óskráðir innflytjendur ekki sótt um vinnu í Finnlandi heldur verða þeir að gera það frá heimalandi sínu.

„Ég get ekki farið aftur til Marokkó, því ég er nú fráskilin og þegar fyrrverandi eiginmaður minn kemst að því að ég sé komin aftur... getur hann orðið árásargjarn,“ sagði hún og bætti við að henni hefði verið skipað að yfirgefa landið í nóvember.

Anne Hammad, verkefnastjóri hjá Húsi vonarinnar, sagði við AFP að hún hefði séð fjölgun fólks á miðstöðinni sem óttaðist brottvísun frá því að hægristjórn Finnlands, sem tók við árið 2023, hóf að herða reglur um innflytjendamál. Margir væru í viðkvæmri stöðu og oft uggandi yfir því að snúa aftur til heimalanda sinna af ýmsum ástæðum, bætti hún við.

Frá janúar til september 2025 voru um 2.070 erlendum ríkisborgurum úr landi, sem er 30 prósent aukning miðað við sama tímabil árið 2024, samkvæmt finnsku lögreglunni.

Yfirlögregluþjónninn Janne Lepsu sagði að réttur útlendinga til dvalar í landinu væri nú „rannsakaður mun ítarlegar“.

„Ef í ljós kemur að útlendingur hefur ekki þennan rétt, verður allt gert til að tryggja að hann yfirgefi Finnland eða Schengen-svæðið,“ sagði hann.

Engar opinberar tölur liggja fyrir um hversu margir óskráðir einstaklingar dvelja í Finnlandi, en áætlað er að þeir séu á bilinu 3.500 til 5.000 á undanförnum árum.

„Stefnubreyting“

Síðan árið 2023 hefur Finnland haft strangari skilyrði fyrir veitingu hælis, dvalarleyfa, fjölskyldusameininga og ríkisborgararéttar, þó landið taki vel á móti vinnuaflsinnflytjendum.

Markmið ríkisstjórnarinnar er að stjórna betur innflytjendum, efla öryggi innanlands og samræma finnsku innflytjendastefnuna öðrum Norðurlöndum.

„Við höfum hert innflytjendastefnu okkar verulega. Við getum líklega jafnvel talað um stefnubreytingu í þessum efnum,“ sagði innanríkisráðherrann Mari Rantanen við AFP.

Nokkur önnur ESB-ríki hafa einnig hert stefnu sína í innflytjendamálum á undanförnum árum.