Söfnunarfé ætlað veiku barni endaði í höndum föður: „Ég skammast mín líka gagnvart ykkur“

„Söfn­un­ar­féð var víst handa pabb­anum en ekki börn­unum,“ ritar Líf Steinunn Lár­us­dóttir í færslu á sam­fé­lags­miðl­inum Facebook. Þar rekur hún raunir sínar eftir skilnað við barns­föður sinn og afdrif þess söfn­un­ar­fjár sem til­kom frá þjóð­inni vegna veik­inda barna hennar, árið 2021.

„Ég vil byrja á að þakka öllu þessu dásam­lega fólki sem tók þátt í söfnun vegna veik­inda barn­anna minna. Á þeim tíma vissi ég ekki hvað þessir pen­ingar áttu eftir að koma í góðar þarfir. Sonur minn var í lífs­hættu og þegar dóttirin veikt­ist líka var mér allri lokið. Hlýjan sem þið sýnduð með fjár­fram­lögum ykkar skipti meira máli en pen­ing­arnir og ég hugs­aði stundum hvort þetta væri ekki orðið gott. Eitthvað sagði mér samt að við myndum þurfa á neyð­ar­sjóði að halda og það rætt­ist því miður,“ segir Líf Steinunn.

Hún seg­ist hafa orðið fyrir hræði­legum von­brigðum með rétt­ar­kerfið á Íslandi og sitji eftir með særða rétt­læt­is­kennd:

„Ég hef barist við reið­ina og skömm­ina. Ég bauð börn­unum upp á óþol­andi ástand allt of lengi og ég skamm­ast mín líka gagn­vart ykkur sem hjálp­uðuð okkur því ég tók þátt í blekk­ingu. Við vorum ekki þessir sam­hentu for­eldrar sem þið sáuð í blöð­unum heldur var ástandið á heim­il­inu væg­ast sagt slæmt.“

Árið 2021 hófst söfnun fyrir fjöl­skyld­una vegna veik­inda sonar hennar sem háði bar­áttu við ill­vígt krabba­mein:

„Ég tók líka þátt í því að láta líta út eins og barns­faðir minn hefði misst tekjur út af veik­indum drengs­ins. Sann­leik­ur­inn er sá að hann var heldur ekki í fastri vinnu áður en barnið fædd­ist og tekjur hans í 14 ára sam­búð okkar voru minna en 11 millj­ónir sam­an­lagt. For­eldrar hans hjálp­uðu til en við lifðum aðal­lega á mínum tekjum. Það er vel þekkt að þolendur ofbeldis taka þátt í lyg­inni en ég finn enn fyrir skömm yfir því.“

Keypti íbúð fyrir söfnunarféð

Líf Steinunn seg­ist hafa verið brotin á sál og barin á lík­ama þegar hún flúði heim­ili sitt rétt fyrir jól árið 2021:

„Ég hafði ætlað að þrauka jólin en á einum tíma­punkti varð ég nógu hrædd til þess að gera það rétta. Ég gat ekki farið með krabba­meins­sjúkt barn í Kvenna­at­hvarfið og hafði í raun engan stað að fara á. Ég hrakt­ist með börnin milli leigu­í­búða í nokkra mán­uði og þrátt fyrir ótt­ann um líf sonar míns fann ég fyrir létti yfir því að geta ein­beitt mér að honum.“

Hún segir það ekki hafa verið börn­unum boð­legt að vera á ver­gangi enda­laust og sonur hennar hafi þurft að fara í stóra og hættu­lega aðgerð erlendis.

„ … þá tók ég söfn­un­ar­féð og keypti litla íbúð svo við hefðum stað til að fara á þegar við kæmum heim. Það hefði eig­in­lega verið fárán­legt að vera með tvö börn í stof­unni hjá pabba með 30 millj­ónir á banka­reikn­ingi,“ útskýrir Líf Steinunn.

Barns­faðir hennar tók því illa og vildi fá helm­ing sjóðs­ins:
„Hann var með íbúð­ina sem við áttum saman og allt inn­búið. Hann neit­aði að afhenda mér leik­föng barn­anna hvað þá meira og skipti um skrá svo ég kæm­ist ekki inn. Ég neydd­ist til að kaupa hús­gögn og helstu heim­il­is­tæki þótt við ættum nóg til þess að kom­ast langt með að fylla tvö heim­ili.“

Líf Steinunn krafð­ist opin­berra skipta. Við tóku dóms­mál, bæði um eignir og for­sjá.

Forsjármálið

„Hjá íslenskum dóm­urum gildir sú regla að þegar pabbi lemur mömmu er best að börnin séu sem mest hjá pabb­anum hvort sem þau vilja það eða ekki. Nið­ur­staða for­sjár­hæfni­mats var að þrátt fyrir áverka­vott­orð og sögu um afskipti barna­verndar, væri ekk­ert að for­sjár­hæfni manns­ins,“ segir Líf Steinunn.

„Vanda­málið var ekki hegðun hans heldur það að börnin vissu hvað hafði gengið á. Auðvitað var það mér að kenna. Þau hefðu aldrei kom­ist að því bara með því að hlusta á hót­an­irnar og öskrin sem nágrann­arnir heyrðu nógu vel til að lýsa því fyrir lög­reglu. For­sjár­málið end­aði með dómsátt.“

„Hann fékk gjaf­sókn af því að hann var svo fátækur. Ég bar minn kostnað sjálf af því ég hafði alltaf haft tekjur. Ég varð líka að gefa eftir með­lags­greiðslur aftur í tím­ann svo hægt væri að ljúka mál­inu. Hann fékk þannig eitt og hálft ár af fram­færslu barn­anna frítt til við­bótar við þessi 14 ár sem ég sá fyrir heim­il­inu.

Opinber skipti

Söfn­un­ar­féð hafði verið lagt inn á banka­reikn­ing Lífar Stein­unnar.  Í sam­búð­inni höfðu þau keypt nokkra dýra hluti til heim­il­is­ins fyrir tekjur sem Líf kom með inn á heim­ilið:

„Nú hélt mað­ur­inn því fram að hlut­irnir hefðu verið keyptir fyrir söfn­un­arfé og vildi fá helm­ing­inn af þeim, líka þeim sem voru keyptir áður en söfnun hófst. Svo vildi hann líka fá helm­ing­inn af pen­ing­unum sem hann sagði að væri búið að eyða í þessa muni. Ég sagði að þið sem gáfuð í söfn­un­ina hefðuð viljað styrkja börnin. Maðurinn sagði að söfn­un­inni hefði verið ætlað að bæta upp fyrir hans tekju­leysi.“

Líf Steinunn útskýrir nið­ur­stöðu dóms­ins:

„Dómarinn taldi að söfn­un­ar­féð kæmi börn­unum ekki við og dæmdi honum helm­ing­inn af öllum pen­ingum sem höfðu verið á mínum banka­reikn­ingi þegar ég fór frá honum. Það var ekki bara söfn­un­ar­féð heldur líka launin mín. Ég fékk hins vegar ekk­ert af hans banka­reikn­ingum. Einnig hafði ég á okkar sam­búð­ar­tíma lagt tæpar 15 millj­ónir inn á hans banka­reikn­ing til að borga af íbúð­ar­lán­inu.“

Fyrir Hér­aðs­dómi var Líf Steinunn dæmd til að greiða mann­inum 2,7 millj­ónir í máls­kostnað: „Í Lands­rétti fékk ég ofur­litla leið­rétt­ingu því þar var ég talin eiga rétt á 2,3 millj­ónum af reikn­ingi sem var skráður á hann og ég hafði lagt 5 millj­ónir inn á.“

Börnin missa heimili sitt

„Nið­ur­staðan af þessu öllu er sú að nú þegar mað­ur­inn er búinn að kaupa minn hlut í sam­eig­in­legri íbúð og ég búin að greiða 7 millj­ónir í máls­kostnað við að berj­ast fyrir öryggi barn­anna minna, þá skulda ég honum 9 millj­ónir sem ég verð að borga í síð­asta lagi 1. mars. Ég á ekki 9 millj­ónir og eina leiðin til að borga þetta er að selja íbúð­ina sem ég keypti fyrir pen­ing­ana sem þið gáfuð til að tryggja öryggi barn­anna minna,“ skrifar Líf Steinunn.

Hún seg­ist loks sjá fyrir end­ann á langri og strangri bar­áttu.

„Ég verð lík­lega blönk og í óör­uggu hús­næði í nokkur ár en við stöndum það af okkur, ég og börnin mín, eins og allt annað. Það sem ég vil núna er að fólkið í land­inu viti hvað rétt­ar­kerfið okkar er gallað og að alþing­is­menn setji lög sem skylda dóm­ara til að lesa gögn í málum áður en þeir dæma þau.“

Að end­ingu segir Líf Steinunn:

„Góðu frétt­irnar eru þær að sonur minn er ekki bara á lífi heldur að öllum lík­indum laus við krabba­meinið. [… ] Ásamt heil­brigð­is­starfs­fólki og vinum og ætt­ingjum get þakkað ykkur öllum fyrir það að ég fæ núna að fylgja honum í skól­ann í stað­inn fyrir að fylgja honum til grafar.“

Hún þakkar öll þeim sem studdu hana og börn hennar og biðlar til almenn­ings:

„Ef ein­hver veit um litla íbúð til leigu í 220 Hafn­ar­firði þá von­ast ég til að fá ábend­ingu.“

Hér að neðan má sjá færslu Lífar Stein­unnar í heild: