Börn bíða mánuðum og árum saman eftir aðstoð á Íslandi

Nýjustu tölur Umboðs­manns barna sýna alvar­lega stöðu í heil­brigðis- og grein­ing­ar­kerf­inu. Þúsundir barna bíða mán­uðum eða árum saman eftir nauð­syn­legri grein­ingu og með­ferð. Umboðs­maður barna Salvör Nordal skorar á stjórn­völd að setja mála­flokk­inn í algjöran for­gang.

Umboðs­maður barna hefur birt upp­lýs­ingar um bið barna eftir þjón­ustu í tíunda sinn. Nið­ur­stöð­urnar sýna að þrátt fyrir fyr­ir­heit stjórn­valda og tals­verða umræðu í sam­fé­lag­inu hefur staðan víða farið versn­andi. Gríð­ar­legur fjöldi barna situr fastur á biðlistum sem lengj­ast mánuð frá mán­uði.

Yfir 2.700 börn bíða hjá Geðheilsumiðstöð barna

Þunginn er mestur hjá Geð­heilsu­m­ið­stöð barna þar sem alls 2.705 börn bíða nú eftir grein­ingu. Þar af hefur mik­ill meiri­hluti, eða 2.591 barn, beðið lengur en þrjá mán­uði. Börnum á biðlist­anum hefur fjölgað um 252 síðan í febr­úar og þeim sem hafa beðið lengur en þrjár vikur hefur fjölgað um 691 á sama tíma­bili. Staðan er svipuð hjá öðrum lyk­il­stofn­unum:

• Ráð­gjafar- og grein­ing­ar­stöð: 774 börn eru á biðlista og hafa 697 þeirra beðið lengur en þrjá mán­uði.
• Göngu­deild BUGL: Þar bíða 42 börn og hafa 31 þeirra beðið lengur en þrjá mán­uði. Til sam­an­burðar hafði ekk­ert barn beðið svo lengi í febr­úar síð­ast­liðnum.
• Heil­brigð­is­stofnun Norð­ur­lands: Meðalbið eftir sál­fræði­þjón­ustu er nú 428 dagar og hafa 165 af 206 börnum á list­anum beðið lengur en þrjá mán­uði.

Jákvæð teikn inn á milli en heildarmyndin alvarleg

Þótt útlitið sé dökkt á stóru stofn­un­unum má sjá jákvæðar breyt­ingar á ein­staka stöðum. Börnum sem bíða eftir með­ferð í Barna­húsi hefur fækkað og þá hafa biðlistar styst hjá Heilsu­skól­anum. Hinar almennu tölur sýna hins vegar að kerfið hrópar á mark­vissar og sam­ræmdar aðgerðir.

Snemmtæk íhlutun í hættu

Salvör Nordal, umboðs­maður barna, segir stöð­una óvið­un­andi og bendir á afleið­ingar þess að láta börn bíða mán­uðum eða árum saman eftir aðstoð.

„Á meðan börn bíða mán­uðum og jafn­vel árum saman getur vandi þeirra auk­ist og tæki­færi til snemmtækrar íhlut­unar glat­ast,“ segir Salvör.

Hún sendir skýr skila­boð til ráða­manna:

„Embætti umboðs­manns barna skorar á stjórn­völd að setja í algjöran for­gang að stytta bið barna og tryggja að börn fái þá þjón­ustu sem þau þarfn­ast, þegar þau þurfa á henni að halda.“

Nánari sund­ur­liðun á töl­fræð­inni og stöð­unni á hverri stofnun fyrir sig má finna á vefnum barn.is.