Þýskur blaðamaður, sem var handtekinn af ísraelskum stjórnvöldum eftir að hjálparskip á leið til Gaza var stöðvað, hefur sakað ísraelsk fangayfirvöld um að hafa beitt sig kynferðisofbeldi í haldi. Málið hefur kveikt nýja reiði vegna framkomu Ísraels í garð alþjóðlegra aðgerðarsinna og fanga.
Anna Liedtke, sem var um borð í hjálparskipinu Conscience á vegum Freedom Flotilla–verkefnisins, ásamt Margréti Kristínu Blöndal, segir að henni hafi verið nauðgað við líkamsleit þegar henni var komið fyrir milli ísraelskra fangelsa. Flotinn var á leið til að brjóta hafnarbann Ísraels á Gazaströndinni, sem mannréttindasamtök hafa um árabil lýst sem ólöglegu og refsandi í garð almennra borgara.
Liedtke var haldið í fimm daga eftir að ísraelskar hersveitir stöðvuðu skipið seint árið 2025. Í sinni fyrstu opinberu frásögn segir hún að árásin hafi ekki verið einangrað atvik, heldur hluti af ítrekuðu ofbeldi í mörgum fangaflutningum.
„Við vorum flutt úr einu fangelsi í annað og á meðan líkamsleitunum stóð var mér nauðgað,“ sagði Liedtke og lýsti reynslunni sem djúpstæðri og niðurlægjandi.
Frásögn hennar hefur vakið hörð viðbrögð frá fangaverndarsamtökum og mannréttindahreyfingum sem segja ásakanirnar passa inn í langvarandi mynstur misnotkunar, kynferðisofbeldis og illrar meðferðar í ísraelska fangelsiskerfinu. Talsmenn benda á að slík meðferð hafi verið kerfisbundið notuð til að hræða og niðurlægja bæði Palestínumenn og erlenda aðgerðarsinna.
Mannréttindasamtök leggja áherslu á að þó Palestínumenn hafi árum saman greint frá kynferðisofbeldi, ágengri líkamsleit og pyntingum í ísraelskum fangelsum, undirstriki mál sem snerta útlendinga að misnotkunin takmarkist ekki við hernumin svæði heldur nái til allra sem ögra ísraelskum stjórnvöldum.
„Frásögn Anna Liedtke staðfestir það sem palestínskir fangar, sérstaklega konur, hafa sagt í áratugi,” sagði einn talsmaður. „Ísraelsk fangelsi starfa í raun án nokkurs aðhalds.”
Krafan um óháða alþjóðlega rannsókn hefur því hljómað æ hærra, og hvetja aðgerðarsinnar Sameinuðu þjóðirnar og alþjóðleg mannréttindakerfi til að bregðast við. Þeir segja að innri rannsóknir Ísraels skorti trúverðugleika og að þær leiði næstum aldrei til ábyrgðar.
Freedom Flotilla–samstarfið segir að ásakanirnar sýni þær hættur sem aðgerðarsinnar búa við þegar þeir reyna að brjóta hafnarbannið á Gaza, og saka Ísrael um að nota ofbeldi og kynferðisofbeldi sem kúgunartæki. Bandalagið endurnýjaði einnig kröfu sína um lok á umsátrinu, sem hefur lagt samfélag Gaza í rúst í meira en áratug.
Mannréttindasamtök segja málið varpa ljósi á víðtæka misnotkun í ísraelska fangelsiskerfinu þar sem aðgerðarsinnar, blaðamenn og Palestínumenn verði fyrir ofbeldi án raunverulegs eftirlits. Þau vara við að án alþjóðlegs þrýstings muni slíkt ofbeldi halda áfram óáreitt og grafa enn frekar undan alþjóðalögum og mannlegri reisn.
Magga Stína, sem kynntist Önnu um borð í Concience, bendir á myndskeið af blaðakonunni lýsa brotum Ísraela, í nýlegri Facebook-færslu og segir Önnu dásamlega manneskju.
„Anna Liedtke blaðamaður, alvöru blaðamaður, var með mér á skipinu Concience. Ein þessara dásamlegu manneskja sem ég var svo heppin að sigla með. Við ætluðum að ná ströndum Gaza. Okkur tókst það ekki.
Ísraelsher rændi skipinu, okkur og farminum og tók okkur til fanga til að koma í veg fyrir að hjálpargögn kæmust til Gaza, til að koma í veg fyrir að læknar og heilbrigðisstarfsfólk kæmist til Gaza, til að koma í veg fyrir að blaðamenn kæmust til Gaza.
Til að koma í veg fyrir að þeir yrðu truflaðir við þjóðarmorðið sem þeir eru fremja á Gaza.
Hér stígur elsku hugrakka Anna fram og segir frá kynferðisofbeldinu, nauðguninni sem hún varð fyrir af Ísraelsher þegar hún og nokkur önnur úr hópnum voru flutt á milli fangelsa.”
