Kanslari Þýskalands, Friedrich Merz, segir að ef Ísrael verði útilokað frá Eurovision árið 2026 muni Þýskaland ekki taka þátt.

Í viðtali við þýska ríkisútvarpið ARD í gær var Merz spurður hvort Þýskaland ætti sjálfviljugt að hætta við þátttöku í stærstu tónlistarhátíð heims á næsta ári ef Ísrael yrði útilokað. Hann svaraði:

„Ég myndi styðja það. Mér finnst það hneyksli að þetta sé yfirhöfuð til umræðu. Ísrael á sinn stað þarna.“

Þýskaland er eitt af svokölluðum „stóru fimm“ Eurovision-ríkjunum, ásamt Frakklandi, Ítalíu, Spáni og Bretlandi, löndin sem leggja til stærstan hluta fjármagnsins á bak við keppnina.

Frakkland hefur þegar staðfest þátttöku sína í Eurovision 2026, en Spánn varð nýverið fyrsta landið í hópi „stóru fimm“ sem tilkynnti opinberlega að það myndi draga sig úr keppninni ef Ísrael yrði ekki útilokað.

Auk þess hafa ríkisútvarp Hollands, Írlands, Íslands og Slóveníu hótað að draga sig út nema Ísrael verði bannað. Danska ríkisútvarpið DR hefur hins vegar sagt að það muni ekki draga sig úr Eurovision þó Ísrael taki þátt, en setti þó ákveðin skilyrði fyrir áframhaldandi þátttöku.

EBU undir auknum þrýstingi

Í kjölfar sívaxandi þrýstings staðfesti EBU (Samband evrópskra sjónvarpsstöðva) í síðasta mánuði að það muni halda rafræna atkvæðagreiðslu í nóvember þar sem ákveðið verður hvort ísraelska ríkissjónvarpið KAN verði útilokað frá Eurovision 2026.

Í fyrsta sinn í sögu keppninnar verða öll aðildarríkisútvörp EBU boðuð á aukafund allsherjarþings sambandsins þar sem kosið verður um hvort KAN fái að taka þátt. Það verður eini dagskrárliður fundarins.

Í bréfi sem Delphine Ernotte Cunci, forseti EBU, sendi aðildarríkjunum segir að það ríki „fordæmalaus fjölbreytni skoðana“ um þátttöku Ísraels í keppninni og að málið krefjist „víðtækari lýðræðislegrar umfjöllunar“.

EBU staðfesti í yfirlýsingu:

„Við getum staðfest að bréf hefur verið sent frá framkvæmdastjórn EBU til útvarpsstjóra allra aðildarríkja þar sem þeim er tilkynnt að atkvæðagreiðsla um þátttöku í Eurovision 2026 fari fram á aukafundi allsherjarþingsins í byrjun nóvember.“

Tvöfalt siðgæði gagnrýnt

Þótt Eurovision sé sögð „ópólitísk keppni“ hefur EBU áður gripið til pólitískra aðgerða. Rússlandi var meinað að taka þátt árið 2022 stuttu eftir innrás þess í Úkraínu. Ísrael hefur þó haldið áfram þátttöku síðustu tvö ár, þrátt fyrir alþjóðlegar áhyggjur vegna aðgerða þess á Gaza.

Bæði keppnin í Svíþjóð 2024 og í Sviss í ár einkenndust af mótmælum með stuðningi við Palestínu.

Meira en 70 fyrrverandi keppendur í Eurovision hafa skrifað undir opið bréf þar sem þeir krefjast þess að Ísrael og ríkisstöð þess, KAN, verði bönnuð frá keppninni. Sigurvegarinn frá síðasta ári, austurríski söngvarinn JJ, hefur einnig lýst yfir stuðningi við slíkt bann.

Ísraelska sjónvarpið varar við „alvarlegum afleiðingum“

Í yfirlýsingu sem KAN sendi frá sér eftir að atkvæðagreiðslan var tilkynnt, sagði stofnunin vona að Eurovision myndi „halda áfram að vera menningarleg og ópólitísk hátíð“.

Einnig varaði KAN við því að útilokun Ísraels gæti „haft víðtækar afleiðingar“. Frekari skýringar voru þó ekki gefnar.

Frá árás Hamas 7. október 2023 hafa fjölmargir mannréttindasérfræðingar Sameinuðu þjóðanna lýst yfir þeirri skoðun að hernaðaraðgerðir Ísraels í Gaza jafngildi þjóðarmorði. Alþjóðadómstóllinn hefur einnig komist að þeirri niðurstöðu að slíkar ásakanir séu „trúverðugar“.

Samtök um matvælaöryggi (Integrated Food Security Phase Classification) hafa tilkynnt að íbúar Gaza standi frammi fyrir „manngerðri hungursneyð“, þvert á yfirlýsingar ísraelskra stjórnvalda.