Guðmundur Kristjánsson í Brimi spáir endalokum kvótakerfisins: „Það deyja allir“

„Ertu undir eiði blaða­manns,“ spurði Guð­mundur Krist­jáns­son útgerð­ar­maður, oft kenndur við Brim, í upp­hafi við­tals við blaða­mann Stund­ar­innar, Ölmu Mjöll Ólafs­dóttur. Var hann þá búinn að spyrja ítar­lega um menntun og rétt­indi við­kom­andi, hvernig maður fái starf sem blaða­maður og hvort ekki þurfi lög­gild­ingu til.

Þunga­miðja við­tals­ins er eign­ar­hlutur Guð­mundar af fisk­veiði­kvóta í íslenskri útgerð. Guð­mundur svar­aði öllum spurn­ingum blaða­manns, en í raun má velta fyrir sér hvort blaða­maður hafi verið nokkru nær í lok við­tals. Þó má segja Guðmundi til hróss að hann svarar sím­anum sjálfur, í stað þess að tefla fram ein­hverjum lágt settum hirð­manni.

„Þú verður að senda mér útreikn­ing­ana svo ég viti þetta. […] Ég hef bara ekki hug­mynd um það. Pæli ekk­ert í því,“ sagði Guð­mundur beð­inn um við­brögð við þeirri full­yrð­ingu að hann ætti 7,7% alls kvóta á Íslandi, stærstan hluta allra ein­stak­linga: „Ég hef bara gaman af því að vera í útgerð“.

Aðspurður hvort honum fynd­ist kvót­inn vera að safn­ast á fáar hendur sagði Guð­mundur að sagan sýndi að völd og verð­mæti lentu á ein­hverjum tíma­punkti í kjöltu ákveð­inna karakt­era; ráða­manna, banka­stjóra, kirkju­leið­toga eða skóla­stjóra. „Svo springur það allt aftur. […] En kvót­inn er bara veiði­réttur sem fiski­skip eiga. Svo má hver sem er eiga fiski­skipið. […] Svo springur þetta af því að það enda allir á sama stað, undir sex fet­unum. Það deyja allir.“

Þegar blaða­maður þrýsti á Guðmund um svör vegna 7,7% eign­ar­hluta hans í veiði­kvóta og upp­lýsti hann um að fimmtán manns ættu meira en 1% og næsti maður fyrir neðan hann ættu 2,4%, svar­aði Guð­mundur: „Ég er þá kannski bara skrýt­inn.“ Guð­mundur benti blaða­manni á að hann ætti þetta kannski ekki allt því hann væri hlut­hafi með öðrum í félagi: „Sumir hafa gaman af því að reikna allt mögu­legt […] sem þú getur túlkað á alla vegu líka“.

Undir lok við­tals ítrek­aði blaða­maður að per­sónu­legur hlutur Guð­mundar væri 7,7%; það hefði verið reiknað út og svar­aði Guð­mundur að bragði: „[É]g pæli ekk­ert í þessu og það er gaman að vera í útgerð.“

Þess má geta að í umfjöllun Stund­ar­innar segir að stærsta blokkin í útgerð á Íslandi sam­an­standi af Samherja hf., Síld­ar­vinnsl­unni, Bergi-Hugin, Gjögri og fleirum, og 20,49% kvót­ans heyri undir hana. Í öðru sæti er sam­stæða Útgerð­ar­fé­lags Reykja­víkur, Brims, Ögur­víkur og fleiri með 15,62%. Þriðji ris­inn, en jafn­framt sá minnsti, sam­anstendur af FISK-Seafood, Vinnslu­stöð­inni og fleirum með 10,81%.