Hildur Gunnlaugsdóttir, arkitekt hjá ASK arkitektum, deilir áhyggjum sínum af þróun leikvallahönnunar á opinberum vettvangi. Hún telur samfélagið hafa ýtt öryggis- og viðhaldskröfum svo langt að ævintýrið og hinn frjálsi leikur barna séu að líða fyrir það.
Hildur varpar fram spurningu til foreldra og hönnuða og spyr eftir dæmum um skemmtilega leikvelli þar sem börn geta virkilega gleymt sér. Hún bendir á að mörg nútíma leiksvæði séu hönnuð þannig að nánast allt sé fyrirfram ákveðið.„Mér finnst við stundum vera komin svolítið langt í þá átt að hanna leiksvæði þar sem nánast allt er fyrirfram ákveðið: hér á að róla, hér á að renna, hér á að klifra. Öruggt, litríkt og auðvelt í viðhaldi – en kannski ekki alltaf mjög ævintýralegt,“ segir Hildur í færslu sinni.
Kallar eftir náttúrulegum felustöðum
Að mati Hildar þurfa börn staði þar sem þau hafa frelsi til að skapa sinn eigin leik frá degi til dags, með því að nýta óstýrð tól og náttúruleg efni. „Börn þurfa líka staði þar sem þau geta sjálf ákveðið hvað leikurinn á að vera. Hóla, runna, gras, tré, steina, sand, mold og felustaði. Eitthvað sem getur verið eitt í dag og allt annað á morgun,“ segir hún og minnir á mikilvægi þess að manneskjan sé hluti af náttúrunni. Hún vísar máli sínu til stuðnings í finnska rannsókn þar sem náttúrulegum skógarbotni og gróðri var bætt inn á leiksvæði leikskóla. Niðurstöðurnar sýndu að aðeins 28 dögum síðar mældust jákvæðar breytingar á örveruflóru og ónæmiskerfi barnanna.
Kerfið setur strangar skorður
Hildur tekur fram að gagnrýnin beinist alls ekki að landslagsarkitektum sem hanna svæðin, heldur frekar þeim ströngu kröfum og ramma sem samfélagið setur þeim. Hönnuðir þurfi að uppfylla strangar reglur um öryggi, aðgengi og rekstur. „Og auðvitað eiga leiksvæði að vera örugg. En kannski höfum við sem samfélag ýtt kröfunum aðeins of langt… Öruggt þarf ekki að þýða fyrirsjáanlegt. Og leiksvæði þarf ekki að vera þakið litríku gúmmíi til þess að vera gott leiksvæði,“ segir Hildur að lokum.
Máli sínu til stuðnings gerði hún myndband þar sem hún fer yfir sínar hugmyndir.
