Björn Leví Gunnarsson tölvunarfræðingur og sjálfstætt starfandi rýnir og pistlahöfundur í samfélagsmálum datt út af Alþingi í alþingiskosningunum undir lok árs 2024 þegar Píratar náðu ekki inn mönnum lýsir yfir mikilli furðu á afstöðu tiltekinna þingmanna. Hann segir þá sýna vanvirðingu gagnvart vilja þjóðarinnar og telur grundvallarmun á almennum þingkosningum og sértækum þjóðaratkvæðagreiðslum.
Björn Leví greinir frá þessu í opinberri færslu þar sem hann gagnrýnir röksemdafærslur fyrrverandi samstarfsfólks síns á þingi og segir svör þeirra valda sér „hausverk“.
Skýrt umboð frá þjóðinni
Í færslunni dregur Björn Leví skýra línu á milli ólíkra kosninga. Hann bendir á að niðurstöður úr sértækum þjóðaratkvæðagreiðslum sé ekki hægt að jafna við almennar þingkosningar.
„Niðurstaða úr þjóðaratkvæðagreiðslu í einstöku máli býr til umboð sem tengist því ekkert hvaða fólk er valið á þing í almennum kosningum,“ segir Björn Leví. Hann útskýrir að hlutverk þingmanna í almennum kosningum sé að sinna þingstörfum samkvæmt eigin sannfæringu. Hluti af þeirri sannfæringu eigi hins vegar ávallt að vera að framfylgja beinu lýðræði og vilja kjósenda.
Eiga að segja af sér ef þeir treysta sér ekki í verkið
Þingmaðurinn liggur ekki á skoðunum sínum um þá fulltrúa sem neita að fylgja niðurstöðum þjóðaratkvæðagreiðslna ef þær stangast á við eigin persónulegu skoðanir. Hann segir kröfuna skýra:
„Þingmenn hljóta að geta 'gleypt æluna', ef afstaða þeirra er þannig, til þess að geta sinnt einstaka verkefnum sem niðurstaða þjóðaratkvæðagreiðslu gefur þeim.“
Að mati Björns Leví er málið einfalt. Ef þingmenn treysta sér ekki til þess að virða og framfylgja skýrum vilja þjóðarinnar, eigi þeir ekki heima á löggjafarþinginu. „Annars eru þeir ekki starfi sínu vaxnir og ættu bara að segja af sér,“ segir Björn Leví að lokum.
