
Stígamót hafa sent frá sér fréttatilkynningu þar sem undirstrikað er að kyrkingartök í kynlífi séu alltaf hættuspil sem geta valdið alvarlegum og lífshættulegum heilaskemmdum, jafnvel þótt engin sjáanleg ummerki séu á hálsinum. Slík valdbeiting er iðulega kynbundin og fer vaxandi bæði sem hluti af ofbeldi og í kynlífi vegna klámáhrifa.
Helstu hættur og staðreyndir
- Ekkert til sem heitir öruggar kyrkingar: Hugmyndir um öruggar kyrkingar eru ranghugmyndir.
- Lítið átak þarf: Þrýstingurinn sem þarf til að valda skaða er minni en í venjulegu handabandi.
- Hver sekúnda telur: Hver einasta sekúnda sem blóðflæði til heilans er heft hefur neikvæð áhrif.
- Duldar skemmdir: Alvarlegar heilaskemmdir og bein- eða brjóskbrot í hálsi sjást oft ekki utan frá og koma stundum ekki í ljós fyrr en mörgum dögum síðar.
Samfélagsmiðlaátakið
Heiti átaksins „Með lífið í lúkunum” var sett á sett af stað í dag, 22. júní, þar sem markmiðið er að vekja athygli á hættunni, miðla nýjustu þekkingu og hvetja til fræðslu og umræðu. Helsta áherslan er að kynna fyrir öllum aldurshópum, en ungt fólk á Íslandi hefur sérstaklega kallað eftir þessari fræðslu.
Í fréttatilkynningu frá Stígamótum segir að:
„Samtök og stofnanir sem vinna með brotaþolum ofbeldis hafa haft vaxandi áhyggjur af kyrkingartökum hin síðari ár, bæði sem hluta af öðru ofbeldi en líka sem hluta af kynlífi þar sem klámáhrifa gætir. Slík valdbeiting er iðulega kynbundin, þ.e. karlar eða drengir að kyrkja konur eða stúlkur. Ranghugmynda gætir um að eitthvað sé til sem heitir öruggar kyrkingar en nýlegar rannsóknir leiða í ljós meiri hættu við að þrengja að blóðflæði til heilans en áður hefur verið talið.
Hver einasta sekúnda sem flæði blóðs er heft hefur áhrif á heilann og lítið átak þarf til að valda skemmdum (töluvert minna átak en þrýstingurinn við venjulegt handaband). Það geta orðið alvarlegar skemmdir á heila þótt engin ummerki sjáist og alvarleikinn kemur jafnvel ekki ljós fyrr en mörgum dögum síðar. Í hálsinum eru viðkvæm bein og beingerð brjósk sem geta brotnað við þrýsting án þess að það sé sýnilegt eða uppgötvist strax. Að kyrkja aðra manneskju er alltaf hættuspil og getur haft mjög alvarlegar afleiðingar hvort sem það er meðvitað eða ómeðvitað ofbeldi, kynferðislegt eða ekki.
Stígamót, Samtök um kvennaathvarf, Bjarkarhlíð- miðstöð fyrir þolendur ofbeldis, Vitund – samtök gegn kynbundnu ofbeldi, Þróunarmiðstöð íslenskrar heilsugæslu, lögreglan á höfuðborgarsvæðinu og Félag kynjafræðikennara hafa blásið til samfélagsmiðlaátaks til að vekja athygli á þessum hættum, miðla nýjustu þekkingu og hvetja til fræðslu og umræðu. Átakið ber heitið „Með lífið í lúkunum” og miðlar staðreyndum um hættu kyrkingartaka.
Með lífið í lúkunum fer af stað 22. júní og verður kynnt fyrir öllum aldurshópum en þess ber að geta að ungt fólk á Íslandi hefur sérstaklega kallað eftir meiri fræðslu um kynhegðun og kynbundið ofbeldi.“
Samtök og stofnanir á bak við átakið
Átakið er samstarfsverkefni margra lykilaðila í samfélaginu:
- Stígamót
- Kvennaathvarfið
- Bjarkarhlíð (miðstöð fyrir þolendur ofbeldis)
- Vitund (samtök gegn kynbundnu ofbeldi)
- Þróunarmiðstöð íslenskrar heilsugæslu
- Lögreglan á höfuðborgarsvæðinu
- Félag kynjafræðikennara
