Íris Dröfn harðorð: „Rétt upp hönd sem hefur pissað úti niðr’í bæ“

„Rétt upp hönd sem hefur pissað úti niðr’í bæ á djamm­inu! (Hönd hér). Rétt upp hönd sem hefur farið yfir mörk ann­arra og verið óvið­eig­andi í tali og gjörðum! (Hönd hér). Rétt upp hönd ef þú hefur verið fáviti, ert til­búin/nn að gang­ast við því og hefur lært af því (Hönd hér). Það er nefni­lega partur af því að vera mann­eskja og kall­ast þroski,“ ritar Íris Dröfn Krist­jáns­dóttir grunn­skóla­kenn­ari í pistli á Facebook um #metoo bylgj­una sem er í gangi á Íslandi í dag.

Hún segir að flestir séu með mynda­vélar á sér ásamt beinu aðgengi að umheim­inum í gegnum sam­fé­lags­miðla.

„Þetta tvennt saman vegur hættu­lega að frið­helgi einka­lífs­ins. Í hverri viku má sjá til­raunir til mann­orðs­morða og á litlu landi eins og hér geta þessar til­raunir verið ansi árang­urs­ríkar“.

Hér vísar Íris til þess að mynd­band náð­ist af Eiði Smára í ann­ar­legu ástandi í miðbæ Reykja­víkur.  Íris hefur verið harð­lega gagn­rýnd og henni bent á það að tala um það atvik í sömu andrá og hún talar um Metoo bylt­ing­una nái ekki nokk­urri átt og að málin séu með öllu óskyld. Einnig er bent á það að Eiður sé þjóð­þekktur maður og fyr­ir­mynd og það sé ekki það sama og þegar Pétur eða Páll séu að skemmta sér í mið­bænum og létti á sér, þar að auki sé það ólög­legt.

Að mati Írisar eru mörg mál „í þess­ari nýju her­ferð svo ómerki­leg að þær hefðu vel getað afgreitt þau á staðnum þegar atvikið átti sér stað með því að setja mörk, en auð­vitað á að segja frá.“ Íris nefnir að Kvenna­at­hvarfið og Bjark­ar­hlíð taki á móti konum sem verða fyrir ofbeldi og að hún hafi enga trú á að hægt sé að fá sál­ar­frið vegna ofbeldis með því að henda ein­hliða frá­sögn á sam­fé­lags­miðla „og jafn­vel nafn­greina svo­kall­aðan ger­anda.“

Skrif Írisar hafa vakið hörð við­brögð meðal fórn­ar­lamba kyn­ferð­is­of­beldis sem sjá ekki betur en að Íris sé að gera lítið úr þeim á mjög óvæg­inn hátt.  Íris er innt eftir dæmi um frá­sagnir sem hún telji ómerki­legar og hún svarar því svona til:

„Dæmi um ómerki­lega frá­sögn sem ég hef orðið vitni að er að kona birtir mynd af „vafasömum” ein­stak­ling sem hætti skyndi­lega að svara henni á Tinder. Varar við honum í umræðu­hópi þar sem hann hlýtur að hafa óhreint mjöl í poka­horn­inu (ath! HLÝTUR) og á eftir fylgja ómerki­legar og rætnar get­gátur frá hjörð­inni um hvað sé mögu­lega að honum.Annað dæmi um ómerki­lega frá­sögn. Fyr­ir­tæki manns nafn­greint (NB hann er ein­yrki) og fjöl­skyldu­hagir hans raktir. Hann fór yfir mörk konu með að segja að hún hefði fal­legt bros. Henni þótti það óvið­eig­andi þar sem hún var að kaupa af honum þjón­ustu og hvatti aðrar til að snið­ganga fyr­ir­tækið“.

Pistill Írisar heldur áfram hún spyr: „Erum við mögu­lega að geng­is­fella alvar­legri ofbeld­is­mál með því að setja mis­skiln­ing, ósætti og ólík mörk undir sama hatt og ofbeldi?“
Íris veltir vöngum yfir því hvort „staðan sé raun­veru­lega sú að við nærumst á mis­tökum ann­arra?“ og nefnir dæmi:

„Sjálf­skip­aður “áhrifa­valdur” – skað­valdur – jarmar eitt­hvað út í loftið og fjögur hund­ruð og eitt­hvað – jafn­vel þús­undir – hlaupa jarm­andi á eftir með mis­gáfu­legar reynslu­sögur. Er eitt­hvað rétt­læti í að eyði­leggja mann­orð fólks með ein­hliða frá­sögnum“ spyr Íris og veltir því fyrir sér hvort þessi mál ekki heima ann­ars staðar en á sam­fé­lags- og frétta­miðlum:

„Hvað er það annað en gróft ofbeldi þegar ein­stak­lingur safnar liði og ræðst á einn hvort heldur er með gjörðum eða orðum? Þessi þróun er ekki góð og það versta er að börnin okkar læra það sem fyrir þeim er haft.“

Það sem Íris hefur verið hafð­lega gagn­rýnd fyrir er það að hún á að heita fyr­ir­mynd ungs fólks sem kenn­ari en kemur út með skila­boð sem þessi sem gætu valdið því að stúlkur þori alls ekki að segja frá ofbeldi sem þær verða fyrir sem og það að ungir drengir fá líka skila­boð með pistli Írisar. Börn læra það sem fyrir þeim er haft segir hún sjálf í nið­ur­lagi pistils­ins en hefur ef til vill gleymt að hafa það í huga sjálf áður en hún birti skrif sín.