Bætur hagstæðari en sauðfjárrekstur: „Við höfum betra upp úr því að taka ekki fé“

Riðu­veiki komst upp í sauðfé í Skaga­firði síð­ari hluta árs­ins 2020; slátrun gripa hófst svo haustið 2021.

Atli Már Trausta­son er bóndi á Syðri-Hofdölum í Skaga­firði; hann þurfti að slátra 670 gripum í des­em­ber árið 2020, eftir að riða greind­ist í aðkomu­hrút á bæ hans.

Að slátrun lok­inni var fjár­húsið þrifið frá toppi til táar; öllu komið í rétt og gott stand; úttekt gerð. Tvö ár þurfa síðan að líða þar til bændur mega hefja búskap aftur; sam­kvæmt þessu ættu flestir bændur í Skaga­firði að geta tekið fé í haust; ein­hverjir virð­ast þó ekki ætla að ráð­ast í verkið nú.

„Staðan er ein­fald­lega þannig núna að við höfum betra upp úr því að taka ekki fé, og við höfum mögu­leika á því að fram­lengja um eitt ár, þannig að sú sorg­lega staða er uppi að ég reikna með því að við geymum það í ár og tökum ekki fé fyrr en þá haustið 2024,“ sagði Atli í sam­tali við RÚV.

Bændur er þurftu að slátra sauðfé sínu fá borgað líkt og þeir standi í fullum búrekstri;  kostn­aður er vísi­tölu­tryggður; þannig að greiðsla til þeirra fylgir verð­lag­inu.

Atla sýn­ist sem svo að bændur í sveit­inni virð­ist almennt vera á þeirri skoðun að fresta um ár að hefja búfjár­rekstur aftur:

„Þetta er nátt­úru­lega bara eins og hver annar „business“ og þó maður glaður vildi nú fá fé aftur á líf í húsið þá verður maður samt að reyna úr því sem komið er að hafa sem skást út úr þessum samn­ingi sem við gerðum.“

Atli nefnir einnig að mikla fjár­fest­ingu þurfi ætli fólk að taka inn sauðfé á ný; duga förg­un­ar­bæt­urnar ekki nema upp í helm­ing þess kostn­aðar að kaupa nýjan bústofn; Atli þyrfti að borga um sjö millj­ónir til að kaupa sama eða svip­aðan fjölda gripa.

„Svo nátt­úr­lega tekur þetta örugg­lega ein­hver fjögur, fimm ár að ná upp ein­hverjum afurðum á búinu.“

„Við hitt­umst tveir í gær­kvöldi og vorum eig­in­lega sam­mála um það að þessi samn­ingur sem okkur er gert að skrifa undir er í raun­inni mjög góður starfs­loka­samn­ingur. Það er mjög erfitt að fara inn í þetta aftur af fullu og eig­in­lega ekki ger­legt nema að vera með ein­hvern annan rekstur með til þess að taka þennan skell.“