Eiríkur Rögnvaldsson lýsir lýsir yfir þungum áhyggjum, vonbrigðum og harðri gagnrýni í pistli á Facebook á samþykkt nýs frumvarps Alþingis sem heimilar vistun barna í lokuðum brottfararstöðvum.
„Það var sorglegt, ömurlegt og sárt að hlusta á ýmsa þingmenn sem ég treysti og hafði trú og álit á greiða atkvæði með frumvarpi sem heimilar að börn séu sett í fangelsi – því að þrátt fyrir sakleysislegt nafn er hin svokallaða „brottfararstöð“ auðvitað ekkert annað en fangelsi samkvæmt almennum málskilningi, staður þar sem fólki er haldið nauðugu. Þetta gerðu þessir þingmenn þrátt fyrir skýrt bann Barnasáttmála Sameinuðu þjóðanna við fangelsun barna, þrátt fyrir vel rökstudda áskorun umboðsmanns barna og ýmissa mannréttindasamtaka um að hverfa frá þessari fyrirætlan, og þrátt fyrir ýmsa vitnisburði og rannsóknir sem sýna að varðhald, jafnvel í skamman tíma, getur valdið börnum varanlegum skaða.“
Þeir sem styðja þessi lög hafa lagt áherslu á að vistun í lokuðu úrræði sé útlendingayfirvöldum aðeins ætluð sem hinsta úrræði sem vonandi þurfi aldrei að koma til. Á móti er því teft fram að stjórnvöld hefðu átt að líta til annarra lausna. Meðal annars hefur verið bent á rafrænt eftirlit, líkt og notkun ökklabanda, sem dæmi um vægara eftirlitsúrræði sem þegar er nýtt við afplánun refsinga og framfylgd nálgunarbanna í íslensku réttarkerfi.
Ökklabönd til að framfylgja nálgunarbanni
Eiríki er virkilega ofboðið og segir að „stuðningsfólk laganna hefur mörg orð um að þetta sé síðasta úrræði sem vonandi þurfi aldrei að beita, og auðvitað má taka undir þá von. En heimildin er þarna sem sýnir að stjórnvöld eru tilbúin að beita henni og virðast ekki sjá aðra möguleika sem þó eru til – í atkvæðaskýringu sinni nefndi Snorri Másson möguleika á ökklaböndum þótt hann væri að vísu fremur að hugsa um kostnað en velferð barna. Ef hægt er að nota ökklabönd til að framfylgja nálgunarbanni eða hafa eftirlit með fólki sem afplánar refsingu – eins og lagt er til í málum sem dómsmálaráðherra hefur lagt fram – ættu þau að duga til að fylgjast með fólki sem ekki hefur brotið annað af sér en neita að fara til baka í aðstæður sem það telur oft vera óviðunandi eða lífshættulegar.“
„Ábyrgð í útlendingamálum“
Lögfestingin þykir sýna mikla stefnubreytingu hjá stjórnarflokkunum, þar sem pólitískir forystumenn höfðu áður lýst því yfir að börn yrðu ekki sett í lokuð búsetuúrræði. Samfylkingin hefur verið gagnrýnd fyrir að kynna lögin sem lið í að skapa „breiða sátt í samfélaginu um útlendingamál“, en andstæðingar laganna telja þá stefnu fremur endurspegla eftirgjöf við kröfur hægri flokka en raunverulega mannúðarstefnu og benda á að flokkurinn hafi sýnt allt aðra afstöðu á fyrri kjörtímabilum.
Eiríkur heldur áfram að skammast út í forystuflokkana, „til að bíta höfuðið af skömminni hælist Samfylkingin um á Facebook-síðu sinni að standa fyrir „Ábyrgð í útlendingamálum“ með nýjum lögum sem séu til þess ætluð „að vinna að breiðri sátt í samfélaginu um útlendingamál“. Eins og ég hef stundum bent á hér merkir klisjan „það þarf að skapa sátt um málið“ sem beitt er við ýmis tækifæri alltaf „Sjálfstæðisflokkurinn þarf að vera sáttur við málið“. Samfylkingin hefur snúið algerlega við blaðinu síðan á síðasta kjörtímabili þegar hún gagnrýndi fyrri ríkisstjórn harðlega – og með réttu – fyrir stefnu í útlendingamálum. Að ekki sé talað um utanríkisráðherra sem sagði fyrir tveimur árum að „við setjum ekki börn í lokað búsetuúrræði“. Samþykkt þessara laga er ríkisstjórninni og Alþingi til skammar.“
