Hildur barðist upp á líf og dauða: „Ég reyndi að hafa stjórn á drykkjunni eftir að ég varð mamma“

„Ég gafst upp árið 2017 eftir að ég var búin að reyna að hafa stjórn á drykkj­unni. Ég not­aði bjór sem kvíða­still­andi efni. Kvíðinn varð enn þá meiri og ef ég fór að djamma þá fór ég í „black out“; það eig­in­lega gerð­ist alltaf,“ segir Hildur Her­manns­dóttir lista­maður sem hefur barist vipð að koma lífi sínu á réttan kljöl und­an­d­farin ár. Eftir erf­ið­leik­ana hefur rofað til. Hún sem opn­aði sýn­ingu sína í Núllinu við Banka­stræti í kvöld. Hún er með BA-próf í graf­ískri hönnun og próf í mynd­skreyt­ingu (illustration).„Í þess­ari sýn­ingu, „Guð minn góður!“, er ég að skoða hvað ég hef notað í leit minni að æðri mætti/Guði, friði og ham­ingj­unni. Ég hef leitað í fólk, hluti og staði og oft trúað því að bara ef ég hefði „þetta“ eða hefði ást/virð­ingu frá „þessum“ aðila, eða væri ein­hvers staðar ann­ars staðar en þar sem ég er, þá myndi mér loks­ins líða vel og finna ham­ingj­una, frið­inn eða Guð. En það er mikil mót­sögn, af því að maður getur aðeins fundið ham­ingj­una, frið­inn og já, Guð, innra með sjálfum sér akkúrat þar sem maður er í núinu. Ég legg áherslu á húmor og hef gaman af öllum mis­tök­unum sem ég hef gert í þess­ari leit. Ég er með 17 mál­verk á sýn­ing­unni sem eru máluð með bland­aðri tækni á við­arplötur. Svo er ég með tvö víd­eó­verk,“ segir Hildur.

Hvers vegna Núllið?

„Mér var bent á að Núllið væri með „Open call“. Maður gat sent fyr­ir­spurn um að vera með sýn­ingu og ég sló til. Ég var með mína fyrstu einka­mynd­list­ar­sýn­ingu í nóv­em­ber í Ósló þar sem ég er búsett og mér fannst það bara vera eðli­legt að vera með næstu sýn­ingu í heima­land­inu. Núllið er líka mjög töff rými, hrátt og þar er „underground-fíl­ingur“ sem passar vel við mína list þar sem hún er frekar mikið pönk.“

Byrjaði að drekka 12 ára

Líf Hildar hefur ekki verið dans á rósum. Hún fór að finna fyrir van­líðan og þung­lyndi í æsku sem hún deyfði síðar með vímu­efnum. Hún greind­ist með ADHD í fyrra, en ADHD hefur haft mikil áhrif á líf hennar. „Ég var alltaf að týna öllu þegar ég var stelpa. Við bjuggum rétt hjá skól­anum og það hefði tekið mig um fimm mín­útur að ganga heim, en það tók mig stundum jafn­vel um klukku­tíma að labba heim af því að ég var alltaf að gleyma mér og var í eigin heimi. Ég man eftir að hafa setið í skól­anum og bara horft út um glugg­ann og vissi ekk­ert hvað var í gangi í skóla­stof­unni. Ég átti erfitt með ein­beit­ingu, það var erfitt að fylgj­ast með þegar talað var við mig og ég var alltaf komin eitt­hvert annað. Ég var alltaf ein­hvern veg­inn ekki alveg tengd.“

Hún er með talna­les­blindu sem hafði áhrif á námið og sjálfs­á­litið. „Ég hélt að það væri eitt­hvað að mér og ég var alltaf að heyra að ég væri ekki að standa mig nógu vel. Ég var mjög ung þegar það stimpl­að­ist inn í mig að mér fannst ég ekki vera nógu góð. Ég var samt að gera mitt besta, en það var ekki nógu gott. Maður brotn­aði niður og á end­anum gaf ég bara putt­ann í mennta­kerfið. Þetta var ömur­legt og ekki fyrir mig.“ 10 ára var hún farin að íhuga að svipta sig lífi.

12 ára fékk hún sér fyrsta sopann og hún fór að reykja sama ár. „Loksins leið mér ekki illa. Ég gat náð að slökkva á öllum þessum vondu til­finn­ingum og gleyma mér í smá­stund og mér fannst það vera geggjað. Þetta var líka ógeðs­lega spenn­andi, örugg­lega af því að þetta var bannað, en þá var það extra spenn­andi. Ég var eftir þetta mikið að reyna að detta í það og stel­ast til að reykja. Ég var 14 eða 15 ára þegar ég próf­aði að reykja kanna­bis í fyrsta skipti og 16 eða 17 ára þegar ég próf­aði í fyrsta skipti örvandi efni. Ég fór út í neyslu af því að ég var með brotið sjálfs­á­lit og ég var að reyna ein­hvern veg­inn að kom­ast í gegnum þetta líf. Deyfa mig af því að mér leið ömur­lega. Ég fór í algjöran „rebel“-gír; kannski af því að ég fann mig ekki í skóla og námi. Ég var líka að stela úr búðum. Þetta var ein­hver spennu­fíkn býst ég við. Mikill óheið­ar­leiki getur fylgt aktívum alkó­hól­isma og maður var ekk­ert mikið að pæla í afleið­ingum gjörða sinna og var bara óheið­ar­legur alls staðar í líf­inu.

Mér fannst ég vera öðru­vísi en aðrir, sér­stak­lega á ung­lings­ár­unum, og varð algjör vand­ræðaung­lingur. Ég var algert fatafrík, var byrjuð að lita á mér hárið, var svo­lít­ill pönk­ari í mér og algjör „rebel“. Ég dýrk­aði að klæða mig upp; klæða mig í fríkuð föt. Ég end­aði uppi á geð­deild 19 ára og þaðan var ég send beint í með­ferð á Teigum. Ég var edrú í níu mán­uði eftir það. Ég pass­aði mig á fíkni­efnum eftir að ég datt síðan í það; ég var alltaf svo­lítið hrædd eftir þetta, hrædd við að missa vitið end­an­lega.“

Hún hóf hönn­un­ar­nám við Iðn­skól­ann í Reykja­vík þegar hún var um tví­tugt en hætti áður en fyrstu önn­inni var lokið. „Ég var aftur komin í neyslu og hélst ekk­ert í nám­inu.“

Ofskynjunarlyf

Hildur hafði alltaf gaman af að teikna og árið 2007, þegar hún var 25 ára, sótti hún um að kom­ast í nám við Lista­há­skóla Íslands og þar hóf hún nám 25 ára gömul árið 2007. Hún útskrif­að­ist svo með BA-próf í graf­ískri hönnun frá Lista­há­skóla Íslands árið 2010.

Það var erfitt að fá vinnu á þessum tíma. Hildur segir að hún og kær­asti hennar hafi verið orðin svo­lítið leið á Reykja­vík og langað til að prófa eitt­hvað nýtt. „Vinkona mín í Ósló sagð­ist geta reddað mér vinnu þar,“ segir Hildur og fluttu þau til Óslóar árið 2011 þar sem Hildur fór að vinna sem þjónn og bar­þjónn.

Lífið gekk sinn vana­gang og Hildur og kær­asti hennar eign­uð­ust tvær dætur. „Ég virki­lega reyndi að hafa stjórn á drykkj­unni eftir að ég varð mamma; í fyrsta sinn af ein­hverri alvöru. Ég komst að því að ég átti mjög erfitt með það, fyrir utan það að báðar stelp­urnar voru með maga­kveisu og grétu dögum saman í marga mán­uði. Eldri stelpan í þrjá mán­uði og sú yngri í fimm mán­uði. Ég fékk fæð­ing­ar­þung­lyndi og varð virki­lega veik.“ Hildur hefur verið á þung­lynd­is­lyfjum frá árinu 2016, en þá var yngri dóttirin eins árs.

Hildur hóf svo árið 2016 nám í mynd­skreyt­ingu (illustration) við Høyskolen Krist­i­ania og útskrif­að­ist árið 2018 og fékk verð­laun, Best innan fags­ins. „Þetta eru verð­laun sem kall­ast Gullspíran.“

Og hún fékk sér í glas. Of oft. Of mikið. Og and­leg van­líðan jókst. Þung­lyndi og kvíði.

„Þetta var svo hræði­legt. Ég reyndi að forð­ast að fara á djam­mið, en ef það gerð­ist þá end­aði það alltaf með ósköpum. Ég gat ekki meira árið 2017 og ákvað að þiggja hjálp og var edrú í þrjú ár, en svo féll ég í hitti­fyrra. Ég próf­aði þá hug­breyt­andi lyf – ofskynj­un­ar­lyf; gerði ein­hverja til­raun og það var kornið sem fyllti mæl­inn, sem varð til þess að öll spila­borg mín hrundi. Þetta var mjög hættu­leg til­raun sem hefði getað endað rosa­lega illa.“

Hún fór svo á geð­deild í hitti­fyrra. „Það sem bjarg­aði mér var að þiggja alla þá hjálp sem bauðst: Sál­fræð­ingar, lyf, AA-sam­tökin og 12-spora sam­tök. Bara allt. Tala við fólk. Tala við vini. Tala við vini sem hafa lent í svip­uðum hlutum. Vini sem hafa dílað við and­leg veik­indi. Það hjálp­aði mér mjög mikið.“

Drónar og vélmenni

Hildur og barns­faðir hennar skildu í fyrra­vor og hún seg­ist hafa ein­beitt sér að því að vinna í sjálfri sér and­lega og ein­beita sér að list­sköpun sinni. „Ég byrj­aði í nýrri vinnu í des­em­ber sem graf­ískur hönn­uður og mark­aðs­fræð­ingur hjá sprota­fyri­tæki sem heitir Makekit, sem fram­leiðir dróna og vél­menni fyrir börn. Fyr­ir­tækið ein­blínir á að kenna börnum að kóða og byggja dróna og vél­menni sjálf. Ég gekk í gegnum mjög erfitt tíma­bil and­lega fyrir stuttu og þurfti að horfa inn á við með mikla hrein­skilni að leið­ar­ljósi og fór að sjá hvernig ég hef leitað í utan­að­kom­andi aðstæður að innri friði og þaðan kom lyk­il­inn að efni sýn­ing­ar­innar.“

Hvað er fram undan – bæði í lífi og starfi?

„Ég held áfram í nýju vinn­unni minni og að skapa list þegar tími gefst, en ég er ein­stæð, tveggja barna móðir þar sem ég er ein með tvær dætur mínar aðra hverja viku, svo það er nóg að gera. Ég stefni á að koma til Íslands í sumar og njóta sum­ars­ins með fjöl­skyldu og vinum. Annars er líf mitt mjög opið og ég er bara spennt fyrir því að sjá hvað ger­ist næst. Lífið er alltaf að koma á óvart.“

Hverjir eru draum­arnir varð­andi fram­tíð­ina?

„Draumur minn er að lifa af list­inni. Ég veit að það er ekki auð­velt verk­efni, en ég trúi því að þegar maður fylgir hjart­anu þá sé maður að gera rétt og auð­vitað þegar maður er að gera það sem maður elskar, þá verður það skemmti­legt þótt það sé ekki alltaf auð­velt. Kannski get ég blandað saman list­inni og vinn­unni. Dróna- og vél­menna­tækni er spenn­andi og skap­andi og það gæti orðið girni­leg list að blanda þessu saman. Ég er mjög opin fyrir breyt­ingum og tek öllum tæki­færum opnum örmum. Ég er mjög spennt að sýna á Íslandi og vona að ég verði með aðra sýn­ingu hér sem allra fyrst. Svo er mark­miðið að halda áfram, vera jákvæð, þakk­lát og leyfa ljós­inu að skína úr hjart­anu mínu hvert sem það vill fara.“