Skýrsla Fjármálaeftirlitsins um meint misferli stjórnenda Íslandsbanka var opinberuð í dag. Rannsóknin á sölu á hluta bankans leiddi í ljós alvarleg og kerfislæg brot bankans. Birna Einarsdóttir bankastjóri og stjórn bankans féllust á að greiða 1.200 milljónir króna í sekt. Birna staðhæfði í fjölmiðlum að hún nýti trausts stjórnar bankans og ætlaði að sitja áfram sem bankastjóri. En það eru blikur á lofti og ljóst að bankastjórastóll hennar er sjóðheitur.
Bæði Katrín Jakobsdóttir forsætisráðherra og Lilja Dögg Alfreðsdóttir, menningar- og viðskiptaráðherra, hafa kallað eftir ábyrgð Birnu og annarra stjórnenda bankans. En hver er Birna Einarsdóttir?
Birna er fædd árið 1961 og er gift John Hine. Saman eiga þau dótturina Ellen M. Hine. Hún lauk stúdentsprófi í Verzlunarskóla Íslands og er með Cand.Oecon.-gráðu í viðskiptafræði frá Háskóla Íslands og MBA-gráðu frá Háskólanum í Edinborg. Birna hefur starfað sem markaðsstjóri Íslenska útvarpsfélagsins, Stöðvar 2 og Íslenskrar getspár. Birna hefur einnig, meðal annars setið í framkvæmdastjórn Samtaka atvinnulífsins og Viðskiptaráðs Íslands. Á árunum 1998 til 2004 starfaði Birna sem vörustjóri hjá Royal Bank of Scotland. Birna starfaði jafnframt sem framkvæmdastjóri viðskiptabankasviðs Íslandsbanka en hafði áður gegnt stöðu framkvæmdastjóra sölu- og markaðsmála, útibússtjóra og markaðsstjóra hjá Íslandsbanka.
Kúlulán
Sumarið 2007 var henni boðið starf sem framkvæmdarstjóri viðskiptasvið Glitnisbanka sem hún þáði. Á sama tíma greindist hún með þrjú illkynja krabbamein í brjósti og hóf hún erfiða baráttu við meinin sem hún sigraði. Með nýja starfinu fylgdi kúlulán upp á heilar 185 milljónir króna.
„Ég gerði samning við bankann og tók sæti í framkvæmdastjórn. Ég stóð í þeirri meiningu að þessi viðskipti hefðu gengið í gegn, enda voru þau tilkynnt í Kauphöll. Lánið var svokallað kúlulán og átti ekki að greiðast fyrr en með einni greiðslu þann 29. mars 2012 og þá með áföllnum vöxtum og kostnaði,“ sagði Birna í yfirlýsingu eftir að fjallað var um lánið í fjölmiðlum árið 2008 en þá var hún nýtekin við sem bankastjóri Nýja Glitnis, sem var heitið á bankanum áður en því var breytt í Íslandsbanka. Vegna galla á samningnum gekk þó kúlulánið aldrei í gegn.
Í kjölfar hrunsins fann Birna vel fyrir reiði almennings en á tímabili var setið um heimili hennar. Þá var blóðrauðri málningu skvett á heimili hennar. Maður sem kallaði sig Skap Ofsi var að lokum handsamaður fyrir að skvetta málningu á heimili Birnu og fleiri auðmanna árið 2009. Í viðtali við Reyni Traustason í hlaðvarpsþættinum Mannlífið var hún spurð hvort hún hefði aldrei verið hrædd. „Jú, örugglega. Það fennir sem betur fer vel yfir þennan tíma,“ svaraði Birna. Bætti hún við að hún hafi alveg skilið reiði almennings.
Ein valdamesta kona viðskiptalífsins
Birna stóð af sér hrunið og kúlulánið. Allt frá því hún var ráðin bankastjóri Íslandsbanka hefur hún verið ein valdamesta kona viðskiptalífsins. Hún hefur stýrt banka sínum með hagnaði langt á annan áratug. Allt fram að einkavæðingunni umræddu stóð hún styrkum fótum í starfi sínu. Nú er allt annað uppi á teningnum og bankastjórinn er kominn fram á hengiflugið í kjölfar himinhárrar sáttagreiðslu Íslandsbankans vegna sölunnar á hluta af eign ríkisins í bankanum.
Birna sagði í viðtali við fjölmiðla að hún hyggðist ekki segja af sér sem bankastjóri Íslandsbanka. „Ég nýt trausts innan stjórnar bankans og mun gegna starfi mínu áfram,“ sagði hún í viðtalinu. Í sama viðtali sagði hún bankann hafa dregið mikinn lærdóm af málinu en þau orð hafa vægast sagt farið illa í almenning.
Athugasemdir