Angelika Melnikova, sem gegnir hlutverki talskonu samhæfingarráðs útlægu stjórnarandstöðunnar í Belarús, hefur verið týnd síðan í lok mars. Síðast sást til hennar í Póllandi, þar sem hún, fyrrverandi eiginmaður hennar og dætur þeirra tvær höfðu flutt eftir að þau flúðu stjórn Aleksandrs Lukasjenkós.

Mismunandi fregnir benda til þess að hún hafi yfirgefið Pólland, og mögulega farið til Lundúna, en sími hennar virkjaðist síðar í Belarús, þar sem fyrrverandi eiginmaðurinn hefur komið fram með dæturnar. Stjórnarandstaðan í Belarús óttast nú ekki aðeins um öryggi Melnikovu, heldur reynir einnig að aflétta frystingu á sjóðum sem hún stýrði.

Týnd frá 25. mars

Samhæfingarráðið greindi frá hvarfi Melnikovu þann 28. mars og sögðu að hún hefði hætt að svara skilaboðum þann 25. mars. Fréttamiðillinn Euroradio greindi frá því að samstarfsfólk hennar hefði ekki séð hana í eigin persónu í nokkrar vikur, hún sagðist þá hafa veikst af COVID-19. Dagblaðið Nasha Niva greindi frá því að hún hefði farið um borð í flugvél í Póllandi og yfirgefið Evrópusambandið. Fréttamiðillinn Zerkalo sagði að dætur hennar hefðu horfið með henni.

Stanislava Hlynnik, varaformaður ráðsins, sagði að Melnikova hefði farið í veikindaleyfi í febrúar. Síðast hafði hún samband við hana símleiðis 7. mars. Melnikova tók þátt í fjarfundum 21. og 24. mars, en hætti síðan skyndilega að svara daginn eftir.

Talsmaður pólsku innanríkisráðuneytisins sagði 29. mars að hún hefði ekki verið í Póllandi í „margar vikur“. Síðast sást til hennar í Varsjá þann 20. febrúar. Andstæðingur stjórnarinnar, Pavel Latushka, sagði síðar að Melnikova hefði yfirgefið ESB í lok febrúar, með áform um að fara til Lundúna. Sama dag, 23. mars, yfirgaf fyrrverandi eiginmaður hennar Pólland með rútu til Belarús.

Hver er Angelika Melnikova?

Angelika Melnikova, 38 ára, fæddist í bænum Nyasvizh í Minsk-héraði. Hún er með háskólagráður í málvísindum og hagfræði. Hún og fyrrverandi eiginmaður hennar, forritarinn Andrei Melnikov, eiga tvær dætur, sex og tólf ára.

Hún starfaði sem aðstoðarforstöðukona í almannatengslum hjá Coca-Cola Beverages Belarus frá 2016 til 2018. Hún sagði starfi sínu lausu á meðgöngu.

Hún hafði lítinn áhuga á stjórnmálum áður en mótmæli brutust út eftir forsetakosningarnar 2020. Hún tók þá virkan þátt í mótmælunum, birtist í myndböndum og fjölmiðlum, og fékk sektir fyrir þátttöku. Hún flúði til Úkraínu í september 2020 og síðan til Póllands þar sem hún fékk síðar ríkisborgararétt.

Frá 2022 hefur hún starfað með National Anti-Crisis Management, stjórnmálaverkefni leitt af Pavel Latushka. Hún varð talskona samhæfingarráðsins í júlí 2024. Hún hafði þá nýlega skilið við eiginmann sinn, sem studdi ekki lengur stjórnmálastarf hennar.

„Við bíðum bara eftir að hún birtist“

Fyrsta mars greindi Zerkalo frá því að Andrei Melnikov hefði sést í Nyasvizh með dæturnar. Hann staðfesti síðar að þær væru hjá honum, en sagðist ekki vita hvar Angelika væri. Móðir hennar sagði í viðtali við Euroradio að Andrei hefði komið með stúlkurnar til hennar, en ekki sagt neitt um dvalarstað Angeliku.

Nágranni í Varsjá sagði 8. apríl að hann hefði síðast séð hana 1. mars og að maður – líklega Andrei, hefði síðar flutt hluti úr íbúðinni.

Fjármunir fastir í kerfinu

Stuttu eftir að hvarfið komst í hámæli, greindi Nasha Niva frá því að samhæfingarráðið hefði misst aðgang að bankareikningi sem átti að taka við styrk upp á um 100.000 evrur. Reikningurinn reyndist tilheyra sjóðnum Białoruś Liberty sem Melnikova stofnaði árið 2022. Hann hafði meðal annars tekið á móti styrkjum fyrir Cyber Partisans, hópi hakkara frá Belarús. Tugir þúsunda dollara eru fastir í reikningnum.

Engin kenning passar við hennar persónuleika

Pavel Latushka hefur skilað inn tilkynningu um týndan einstakling til pólsku lögreglunnar, og aðrir hafa leitað til breskra yfirvalda. Sumir óttast að henni hafi verið rænt, fengin til samstarfs eða jafnvel myrt. En eins og Alexey Leonchik segir: „Engin af þessum kenningum passar við hennar persónuleika.“

Latushka greindi frá því að sími hennar hefði verið staðsettur í Minsk 19. og 25. mars, en pólsk yfirvöld telja þó ólíklegt að hún sé sjálf í Belarús.

Ríkismiðlar í Belarús hafa lítið sagt um málið, nema eitt innlegg á Telegram frá stjórnarvænni síðu sem birtir mynd af því sem virðist vera Angelika undirritandi yfirheyrsluskýrslu. Sú mynd reyndist þó tekin í Póllandi síðsumars 2024.