Verð á súkkulaði- og sælgætisvörum hér á landi hefur hækkað umtalsvert umfram almennt verðlag á síðustu tveimur árum samkvæmt verkönnun ASÍ eða um 33%. Vísitala neysluverðs á sælgæti hefur hækkað mun meira en almenn verðbólga á tímabilinu. Þessi þróun vekur athygli í ljósi þess að verð á kakói á heimsmarkaði hefur lækkað að undanförnu eftir sögulegar hækkanir árin 2024 og 2025.
Verðlækkun skilar sér seint til neytenda
Miklar sveiflur hafa verið á hrávörumörkuðum undanfarin ár þar sem uppskerubrestur í Vestur-Afríku fór með kakóverð í methæðir snemma árs 2024 og fram í byrjun árs 2025. Þótt kakóverð hafi dregist saman um tugi prósenta frá hæstu gildum sínum á síðustu mánuðum, hafa þær lækkanir ekki skilað sér að fullu í smásöluverð til íslenskra neytenda. Innlendir framleiðendur á borð við Nóa Síríus, Freyju og Góu gripu til mikilla verðhækkana á sínum tíma til að mæta auknum hráefniskostnaði. Þrátt fyrir raddir um að svigrúm sé nú til staðar til lækkana, sýna verðmælingar að verð á sælgæti stendur enn hátt á innlendum markaði. Nokkur fyrirtæki hafa kynnt markvissar verðlækkunaraðgerðir á afmörkuðum vörulínum, en heildaráhrifin á innkaupakörfu heimilanna eru enn óveruleg.
Afkoma framleiðanda hefur styrkst
Samhliða hækkandi útsöluverði sýna nýjustu ársreikningar stærstu sælgætisgerða landsins að afkoma þeirra hefur almennt styrkst eftir erfiðar áskoranir í heimsfaraldrinum og í kjölfar orkukreppunnar í Evrópu. Rekstrarhagnaður flestra stóru vörumerkjanna jókst á síðasta rekstrarári, sem skýrist meðal annars af hagræðingu í rekstri og tímasetningum á innkaupum á hráefnum á framvirkum mörkuðum.
Neytendasamtökin og verkalýðshreyfingin hafa fylgst náið með þróuninni og kalla eftir auknu gagnsæi. Sýnt þykir að verðhækkanir komi fljótt fram þegar hrávöruverð hækkar, en mun lengri tíma taki fyrir neytendur að njóta góðs af því þegar markaðir róast á ný.
Athugasemdir