
Snjallgleraugu Meta mæta harðri andstöðu í Evrópu og er krafist sölubanns vegna laumulegra upptaka.
Smágerð upptökuljós á snjallgleraugum Meta duga ekki til að vernda friðhelgi einkalífsins, að mati stafrænna réttindasamtaka. Þýsk samtök hafa lagt fram kæru og krefjast sölubanns, á meðan breskir dómstólar hafa þegar gripið til aðgerða.
Snjallgleraugu tæknirisans Meta, sem framleidd eru í samstarfi við gleraugnaframleiðandann Ray-Ban, líta út eins og hver önnur gleraugu. Undir yfirborðinu leynist hins vegar tækni sem getur tekið upp mynd og hljóð. Sú staðreynd að tækið fellur fullkomlega inn í umhverfið hefur vakið upp ótta um að verið sé að gera brot á persónuvernd og friðhelgi fólks á almannafæri auðveldari.
Kært til lögreglu í Þýskalandi
Þýsku stafrænu réttindasamtökin HateAid hafa nýlega lagt fram opinbera kæru gegn Meta, ásamt þeim söluaðilum sem dreifa gleraugunum. Samtökin krefjast þess að gleraugun verði hreinlega bönnuð í Evrópu.
Talsmenn samtakanna benda á að örlítið ljós, sem kviknar á gleraugunum þegar upptaka er í gangi, sé ófullnægjandi vörn. Í hversdagslegu áreiti og sólarljósi taki vegfarendur sjaldnast eftir ljósinu. Þá hefur sýnt sig að auðvelt er að hylja ljósið með dökku límbandi eða naglalakki án þess að það trufli myndavélina sjálfa.
Sérstök ógn við öryggi kvenna
Gagnrýnendur og mannréttindasamtök hafa lýst yfir þungum áhyggjum af því hvernig tæknin getur nýst fyrir stafrænt kynferðislegt ofbeldi. Þar sem myndavélin situr í augnhæð og gleraugun vekja enga athygli eykst hættan á leynilegri myndatöku á kynferðislegum nótum á almannafæri, í almenningssamgöngum eða á skemmtistöðum. Slík brot verða mun erfiðari í uppgötvun og nánast ómögulegt er fyrir þolendur að verjast þeim.
Auk þess bendir HateAid á annan vaxandi tæknilegan vanda: Gögnin sem gleraugun safna, myndbönd og hljóðritanir úr daglega lífinu, eru að stórum hluta nýtt til að þjálfa gervigreindarlíkön Meta. Með því móti er verið að nota andlit og raddir vegfarenda í hagnaðarskyni án þeirra samþykkis eða vitundar.
Dómstólar bregðast við
Á meðan beðið er eftir niðurstöðu persónuverndaryfirvalda í Evrópu hafa dómstólar á Englandi og í Wales þegar tekið á þessu. Þar hefur notkun á snjallgleraugum Meta alfarið verið bönnuð inni í dómshúsum. Ákvörðunin var tekin til að vernda vitni, kviðdómendur og aðra þátttakendur í réttarhöldum gegn ólöglegri laumustýrðri myndatöku, sem gæti stefnt öryggi þeirra eða réttarfari í hættu.
Evrópskar persónuverndarstofnanir (GDPR) eiga nú í viðræðum við Meta um hvernig fyrirtækið hyggst tryggja að gleraugun brjóti ekki gegn ströngum evrópskum lögum um friðhelgi einkalífsins. Ljóst þykir að deilan um snjallgleraugun mun marka mikilvæg tímamót í því hvernig samfélagið setur mörk gagnvart ósýnilegri vöktun í framtíðinni.
