Fara í efni
Þorbjörg Sigríður Gunnlaugsdóttir
„Fer svo heim að taka upp podcast þar sem hann titlar sig Ritstjórann“
Þorbjörg Sigríður Gunnlaugsdóttir
Skoðun

Nakin og blaut í Reyn­is­fjöru

Fólk

Vigtuð viku­lega og sett á mat­ar­plan aðeins tíu ára gömul

Heimur

Macaulay Culkin snýr aftur sem Kevin McCallister

Innlent

Lög­reglan lýsir eftir Nikulási Snorra­syni

Heimur

„Guðfaðir gervi­greindar“ varar við yfir­vof­andi stór­slysi

Heimur

Faðir skaut eig­in­konu sína og þrjú ung börn til bana

Pólitík

„Af tvennu illu er skárra að böð­ull­inn sé ekki í felu­litum frjáls­lyndis“

Heimur

Banda­rísk stjórn­völd birta þrjú ný mynd­skeið af óþekktum fljúg­andi fyr­ir­bærum

Heimur

Kærasti Heidi Gardner lát­inn, 43 ára að aldri

Innlent

Ók á 126 km hraða þar sem hámarkið er 80

Hengdu upp myndir af brottvísuðum tvíburum við skrifstofu Viðreisnar

Samtökin No Borders Iceland krefj­ast þess að brott­vísun rúss­nesku fjöl­skyld­unnar verði dregin til baka og henni veittur rík­is­borg­ara­réttur

Myndirnar
Mynd­irnar Við skrif­stofu Við­reisnar í morgun Mynd: Aðsend

Ljósmynd af nýfæddu tví­burunum sem var brott­vísað á dög­unum frá Íslandi, var hengd upp við skrif­stofu Við­reisnar á Suð­ur­lands­braut, í morgun, ásamt mynd af Þor­björgu Sigríði Gunn­laugs­dóttur dóms­mála­ráð­herra. Á þeirri mynd var búið að skrifa Þorbjörg þrjótur, mann­rétt­inda­brjótur.

Mót­mæla­myndinMyndin var hengd upp við skrif­stofu Við­reisnar

Samtökin No Borders Iceland stóðu fyrir mót­mælum fyrir utan dóms­mála­ráðu­neytið í morgun, þar sem brott­vísun rúss­neskrar fjöl­skyldu var mót­mælt. Um er að ræða hjón og þrjú ung börn þeirra, þar af nýfædda tví­bura. Konan er heilsu­tæp og hefur not­ast við hjóla­stól að und­an­förnu. Þá sætti eig­in­mað­ur­inn pynt­ingum og ofsóknum yfir­valda í Rúss­landi en hann var stjórn­ar­and­stæð­ingur. Var fjöl­skyldan vísað til Króatíu, sem hefur verið gagn­rýnt fyrir að gefa fáum Rússum alþjóð­lega vernd og er ótt­ast að fjöl­skyldan verði send aftur til Rúss­lands.

Rúss­nesku tví­burarnirFyrstu vikur tví­bu­r­anna hafa ekki verið auð­veldar
Stóri bróðirLjósmynd af stóra bróður tví­bu­r­anna var einnig hengd upp

Samkvæmt heim­ildum Mannlífs fóru mót­mælin frið­sam­lega fram en um 30 manns mætti á þau. Diana Burkot með­limur Pussy Riot var með ræðu á mót­mæl­unum, sem og Valur Gunn­ars­son sagn­fræð­ingur og Arndís Anna Krist­ín­ar­dóttir Gunn­ars­dóttir, lög­maður og fyrr­ver­andi þing­maður.

Þá var Jakobi Birg­is­syni, aðstoð­ar­manni dóms­mála­ráð­herra afhent mappa með eft­ir­far­andi yfir­lýs­ingu og kröfum mót­mæl­enda:

Gadzhi Gadzhiev og Mariiam Taimova, hjón frá Rúss­landi, komu hingað til Íslands ásamt tveggja ára syni sínum eftir að hafa flúið póli­tískar ofsóknir af hálfu rúss­neskra yfir­valda en Gadzhi var fang­els­aður fyrir að and­mæla stjórn­völdum. Eftir áhættu­með­göngu og alvar­lega heilsu­farskvilla Mariiam eign­uð­ust þau hjónin tví­bura sem fæddir voru með keis­ara­skurði. Engu að síður var fjöl­skyldan hand­tekin tveimur vikum síðar og brott­vísað frá Íslandi til Króatíu, fyrsta Schengen-rík­is­ins sem þau höfðu við­komu í. 

Nánasta fjöl­skylda Gadzhi Gadziev – móðir, systir og bróðir – hefur fengið var­an­legt dval­ar­leyfi á Íslandi á grund­velli einmitt þeirra sömu póli­tísku ofsókna og hann sætir sjálfur. Þrátt fyrir það ákváðu íslensk yfir­völd að vísa honum úr landi og skilja fjöl­skyld­una og bak­land þeirra að.

Króatísk stjórn­völd hafa verið harð­lega gagn­rýnt af mann­rétt­inda­sam­tökum á borð við Amnesty International fyrir að end­ur­senda umsækj­endur um alþjóð­lega vernd til Rúss­lands. Árið 2023 sam­þykkti Króatía ein­ungis 0,3% umsókna um alþjóð­lega vernd frá Rússum, sam­kvæmt gagna­grunni AIDA.

Með þessu hafa íslensk stjórn­völd komið því í kring að fjöl­skyldan stendur frammi fyrir raun­veru­legri hættu á fang­elsun, pynt­ingum og ofbeldi.

Í við­tali á Vísi segir Víðir Reyn­is­son, for­maður alls­herj­ar­nefndar Alþingis að Útlend­inga­stofnun og Rík­is­lög­reglu­stjóri hafi ein­göngu verið að vinna eftir sínu verk­lagi. 

„Það eru lögin sem við setjum sem þau eru að vinna eftir og við verðum að vera til­búin að end­ur­skoða það þegar svona ger­ist hvort regl­urnar okkar séu nógu mann­úð­legar.“

Með þessu við­ur­kennir Víðir að málið sé ekki eins­dæmi, það er afleið­ing lög­gjafar sem grefur kerf­is­bundið undan rétt­indum fólks á flótta. Þrátt fyrir þá stað­reynd er nýtt frum­varp dóms­mála­ráð­herra til umfjöll­unar í þing­inu sem mun skerða rétt­indi fólks á flótta enn frekar verði það sam­þykkt. 

Íslensk stjórn­völd brjóta í þessu máli gegn 42. grein útlend­inga­laga, sem kveður á um grund­vall­ar­regl­una um bann við end­ur­send­ingu (non-refoulement). Í 1. mgr. grein­ar­innar segir skýrt:

„Ekki er heim­ilt sam­kvæmt lögum þessum að senda útlend­ing eða rík­is­fangs­lausan ein­stak­ling til svæðis þar sem hann hefur ástæðu til að ótt­ast ofsóknir eða þar sem hann er í yfir­vof­andi hættu á að láta lífið eða verða fyrir ómann­úð­legri eða van­virð­andi með­ferð.“

„1. mgr. á einnig við um send­ingu útlend­ings til svæðis þar sem ekki er tryggt að hann verði ekki sendur áfram til slíks svæðis sem greinir í 1. mgr.”

Þessi regla er laga­leg skylda Íslands sam­kvæmt bæði íslenskum lögum og alþjóða­sátt­málum. Með því að vísa fjöl­skyld­unni úr landi, til lands sem af öllum lík­indum mun end­ur­senda hana til þeirrar ógn­ar­stjórnar sem ræður ríkjum í Rúss­landi, hafa íslensk yfir­völd brotið gegn þess­ari grund­vall­ar­reglu.

Við komu fjöl­skyld­unnar til Rúss­lands má ætla að börnin verði tekin af hjón­unum. Hjónin sett í fang­elsi og börn­unum komið fyrir á mun­að­ar­leys­ingja­hæli. Sú hætta er að börnin fái aldrei að þekkja upp­runa sinn eða sam­ein­ast for­eldrum sínum að nýju.

Kröfur til dóms­mála­ráð­herra eru eft­ir­far­andi:

  1. Rík­is­stjórnin beiti öllum ráðum til að tryggja að fjöl­skyldan verði ekki send til Rúss­lands frá Króatíu, þar sem hún sætir póli­tískum ofsóknum og yfir­vof­andi hættu á pynt­ingum, frels­is­svipt­ingu og líf­láti.
  2. Fjöl­skyld­unni verði veittur íslenskur rík­is­borg­ara­réttur með sam­þykki Alþingis.
  3. Íslensk stjórn­völd leiti allra leiða til að koma fjöl­skyld­unni aftur heim til Íslands. Svo sem með sam­skiptum við króat­ísk stjórn­völd um að flytja ábyrgð­ina á umsókn þeirra til Íslands skv. Dyfl­inn­ar­reglu­gerð­inni, aft­ur­köllun á úrskurði kæru­nefndar, veit­ingu dval­ar­leyfa eða öðrum úrræðum.
  4. Rík­is­stjórnin fari að lögum og virði 42. grein útlend­inga­laga – banni við því að senda fólk þangað sem lífi þeirra er ógnað.
  5. Fallið verði frá frek­ari laga­setn­ingu sem hefur kerf­is­bundið rýrt rétt­indi fólks á flótta. Afnema þarf laga­breyt­ingar frá 2023 og 2024 sem leiddu til þessa máls og ann­arra sam­bæri­legra.

Ísland hefur skuld­bundið sig til að verja mann­rétt­indi – ekki brjóta þau. Við krefj­umst þess að íslensk stjórn­völd axli ábyrgð og snúi við þess­ari skelfi­legu ákvörðun.

Kjósa
0
Hvernig finnst þér þessi grein? Skráðu þig inn til að kjósa.

Veistu meira?

Athugasemdir

Skráðu þig inn til að skrifa athugasemd eða kjósa.
Allar athugasemdir eru ábyrgð á þeirra sem þær skrifa. Mannlíf áskilur sér rétt til að fjarlægja ærumeiðandi og óviðeigandi athugasemdir. Hægt er að láta vita af athugasemdum með því að smella á Tilkynna.

Mest lesið í vikunni

Heimur

Lögregla fjar­lægði mót­mæl­anda eftir að hafa rugl­ast á áletrun á bol hans

Á bol mannsins stóð „Palletsign Acton“, en lögreglan virðist hafa lesið þar nafn samtakanna Palestine Action.
Fólk

Af hverju getur lyktin af mak­anum verið svona ómót­stæði­leg?

Innlent

Lög­reglan kölluð til eftir að hitn­aði í kol­unum við tölvu­leikja­spil

Heimur

Maður stung­inn í Las Palmas

Heimur

Ljósmynd af logum ræsti sjálf­virkt slök­kvikerfi

Innlent

Tölvu­þrjót­arnir sem réð­ust á 1984 skemmdu sjö vef­síður tengdar Palest­ínu

Starfsmenn urðu fljótt varir við árásina og gripu inn í áður en árásarmennirnir gátu valdið frekara tjóni, að sögn framkvæmdastjóra fyrirtækisins.

Ógn­vekj­andi umfang tölvu­árásar á íslenskt hýs­ing­ar­fyr­ir­tæki

Dæmdur í níu ára fang­elsi fyrir kóka­ínsmygl með Norrænu

Talninga-Tómas verður Dómara-Tómas

Innkalla leik­fang úr Tiger vegna köfn­un­ar­hættu