Fara í efni
Þorbjörg Sigríður Gunnlaugsdóttir
„Fer svo heim að taka upp podcast þar sem hann titlar sig Ritstjórann“
Þorbjörg Sigríður Gunnlaugsdóttir
Skoðun

Nakin og blaut í Reyn­is­fjöru

Fólk

Vigtuð viku­lega og sett á mat­ar­plan aðeins tíu ára gömul

Heimur

Macaulay Culkin snýr aftur sem Kevin McCallister

Innlent

Lög­reglan lýsir eftir Nikulási Snorra­syni

Heimur

„Guðfaðir gervi­greindar“ varar við yfir­vof­andi stór­slysi

Fólk

Björgvin Franz fagnar eins árs sam­bands­af­mæli með kærust­unni

Pólitík

„Af tvennu illu er skárra að böð­ull­inn sé ekki í felu­litum frjáls­lyndis“

Heimur

Banda­rísk stjórn­völd birta þrjú ný mynd­skeið af óþekktum fljúg­andi fyr­ir­bærum

Heimur

Faðir skaut eig­in­konu sína og þrjú ung börn til bana

Heimur

Hin sænska Karin hvarf áður en hún átti að sækja börnin sín

„Rússland hefur engin áform um að binda enda á þetta stríð“

Utan­rík­is­ráð­herra kall­aði eftir því að þjóðir heims tækju höndum saman

Þorgerður Katrín Gunnarsdóttir utanríkisráðherra
Þor­gerður Katrín Gunn­ars­dóttir utan­rík­is­ráð­herra Í ræðu­stóli alls­herj­ar­þings­ins Mynd: Utanríksráðuneytið

Í ávarpi sínu á alls­herj­ar­þingi Sam­ein­uðu þjóð­anna kall­aði Þor­gerður Katrín Gunn­ars­dóttir utan­rík­is­ráð­herra eftir því að þjóðir heims tækju höndum saman í þeim til­gangi að end­ur­vekja þann anda og leiða til önd­vegis á ný þær hug­sjónir er leiddu til stofn­unar Sam­ein­uðu þjóð­anna fyrir átta­tíu árum síðan í borg­inni San Francisco í Banda­ríkj­unum.

Sagði Þor­gerður Katrín að mann­kynið skuld­aði kom­andi kyn­slóðum að berja í bresti alþjóða­sam­vinnu og alþjóða­stofn­ana sem nú væru áber­andi.

Hún færði í tal að virð­ing fyrir alþjóða­lögum sem og trú á frelsi og frið­sam­legar úrlausnir deilu­mála hefðu und­an­farin átta­tíu ár tryggt venju­legu fólki meiri vel­sæld og betra líf en ann­ars hefði verið og brýnt væri að feta þann stíg á ný.

Hún gerði einnig bakslag í virð­ingu fyrir mann­rétt­indum og alþjóða­lögum að sér­stöku umtals­efni og sagði að „sumir virt­ust jafn­vel gera sér sér­stakt far um að grafa undan grund­vall­ar­þáttum alþjóða­kerf­is­ins“ og að ein afleið­ing þessa væri „dvín­andi traust almenn­ings og til­trú á þeim leik­reglum sem ríki heims urðu ásátt um fyrir átta­tíu árum.“ Og að mati Þor­garðar Katrínar er þessi þróun afar hættu­leg:

„Veröld þar sem engar reglur gilda er ver­öld þar sem hinir sterku þvinga fram vilja sinn og hinir veik­ari verða undir.”

Sagði einnig að „hinum sterku kann að hugn­ast slík heims­sýn“ og að „góðar vís­bend­ingar eru um að svo sé. Það er hins vegar ekki ver­öld sem við getum eða ættum að sætta okkur við.”

Rússland vill alls ekki frið

Utan­rík­is­ráð­herra gerði ólög­legt inn­rás­ar­stríð Rúss­lands í Úkraínu og stöð­una í Mið-Aust­ur­löndum að sér­stöku umtals­efni.

Hún sagði að fram­ganga Rúss­lands í Úkraínu væri skýrt brot á stofnsátt­mála Sam­ein­uðu þjóð­anna; sýnu verri væri þessi fram­ganga í ljósi þess að árás­ar­að­il­inn, Rússland, ætti fast sæti í örygg­is­ráði Sam­ein­uðu þjóð­anna. Við­leitni Banda­ríkj­anna og Evr­ópu­ríkj­anna til að tryggja rétt­látan og langvar­andi frið hefði ekki skilað nægi­legum árangri; enda sýndi sig að Rússland hefði engan áhuga á slíku, heldur þvert á móti hefðu þar­lend stjórn­völd gefið í, magnað árásir sínar á óbreytta borg­ara og lyk­il­inn­viði Úkraínu, og staðið fyrir ögrandi aðgerðum yfir Eist­landi, Póllandi og Rúmeníu. og af því hlytu allar þjóðir að hafa áhyggjur:

„Tölum skýrt: Rússland hefur engin áform um að binda enda á þetta stríð. Það stig­magnar bara aðgerðir sínar, skapar skelf­ingu, rænir börnum af heim­ilum sínum. Tug­þús­und úkra­ínsk börn hafa verið numin á brott, sem er sví­virði­legur glæpur, árás á fram­tíð Úkraínu,” sagði utan­rík­is­ráð­herra og bætti þessu við:

„Almenn­ingi í Úkraínu heiti ég þessu: Ísland stendur með ykkur – ekki aðeins í þágu sam­stöðu heldur vegna þess að þið eruð í fram­línu varn­ar­bar­átt­unnar fyrir alþjóða­reglu­verki þar sem virð­ing fyrir lögum hefur betur gegn hnefarétti. Þið verðið að fá að njóta sann­gjarns og var­an­legs friðar.”

Eitt barn drepið af Ísra­els­mönnum á hverri klukku­stund

Þor­gerður Katrín sagði það afar mik­il­vægt að tala af sömu hrein­skilni um ástandið á Gaza og í Úkraínu og við öllum blasi það að þar séu framdir glæpir gegn mann­kyni sem og stríðs­glæpir; ekk­ert annað en kerf­is­bundnar þjóð­ern­is­hreins­anir:

„Þessu verður að linna. Við þurfum vopna­hlé sam­stundis, fullt aðgengi fyrir mann­úð­ar­að­stoð og að gíslum sé sleppt án skil­yrða. Við þurfum frið til handa öllu sak­lausu fólki.“

Hún árétt­aði að Íslandi hefði for­dæmt hrylli­lega hryðju­verka­árás á Ísrael 7. októ­ber 2023 og fyrir þeirri grimmd er þar birt­ist væri engin rétt­læt­ing; né væri gísla­taka nokkurn tím­ann rétt­mæt. En ekk­ert – alls ekki neitt – gæti rétt­lætt að refsa í stað­inn millj­ónum sak­lausra Palest­ínu­manna með því að „fram­kalla hung­ursneyð, standa fyrir linnu­lausu sprengjuregni og nauð­ar­flutn­ingi end­ur­spegl­aði grimmd, væri ómann­úð­legt og ólög­legt“ og sagði Þor­gerður Katrín að hrika­legt væri til þess að hugsa að á Gaza væri að minnsta kosti eitt barn drepið á hverri klukku­stund.

Utan­rík­is­ráð­herra gerði tveggja ríkja lausn­ina að umtals­efni, en sú leið er ennþá talin geta tryggt var­an­legan frið í Mið-Aust­ur­löndum. Sagði Þor­gerður Katrín að margir efuð­ust um að þessi leið væri enn raun­hæf; en að ef við snerum algjör­lega baki við henni væri verið að gefa alla von upp á bát­inn um frið og stöð­ug­leika. Sagði hún einnig að „öfga­fólk og öfl sem vilji skemma fyrir sé að finna bæði í röðum Palest­ínu­manna og Ísraela“ og að við­kom­andi hefðu lengið staðið í vegi friðar:

„Hamas á ekki að eiga neinn hlut í fram­tíð­ar­skipan mála í Palest­ínu. Að sama skapi eru leið­togar Ísraels, sem kalla eftir inn­limun [svæða Palest­ínu­manna] eða brott­rekstri Palest­ínu­manna, ekki að verja öryggi Ísraels. Þeir eru að hvetja til brota á alþjóða­lögum. Og við ætlum að nota við­eig­andi hug­tök um slíka fram­göngu: hún er hat­urs­full, ólög­leg og bein fyr­ir­staða friðar.”

Vill að næsti fram­kvæmda­stjóri Sam­ein­uðu þjóð­anna verði kona

Þor­gerður Katrín sagði vís­bend­ingar vera víða um að það molni undan alþjóða­kerf­inu; menn leiddu hjá sér úrskurði Alþjóða­dóm­stóls­ins og ráð­ist væri beint gegn Alþjóða­saka­mála­dóm­stólnum. Á tíma þegar meiri þörf væri á því að ábyrgð­ar­skyldu væri fylgt, ekki minni, væri verið að grafa skipu­lega undan slíkri við­leitni. Það ylli von­brigðum að sjá jafn­vel vini taka þátt í slíku:

„Þessi þróun er sér­stakt áhyggju­efni fyrir lítil ríki, eins og mitt eigið, hvers til­vist byggir hreini­lega á því að til staðar sé kerfi alþjóða­laga og skuld­bind­inga, sem borin er virð­ing fyrir. Þegar hinir sterku kasta fyrir róða öllum leik­reglum steðjar hætta að öllum þjóðum,” sagði hún.

Að mati utan­rík­is­ráð­herra hafa alþjóð­leg risa­fyr­ir­tæki áhrif yfir landa­mæri ríkja, móti heilu hag­kerfin og tækja­noktun og dag­legt líf fólks án þess að í raun axla á því nokkra ábyrgð. Hún sagði að þessi „nýi heimur sé áður óþekkt áskorun fyrir mann­kyn“ og kalli á að brugð­ist sé við. Einnig sagði Þor­gerður Katrín Íslend­inga stolta af þeim árangri sem náðst hefur í jafn­rétt­is­málum heima fyrir, en a' verk væri enn að vinna, á Íslandi eins og ann­ars staðar. Hún nefndi að rík­is­stjórn Íslands, sem lyti for­ystu þriggja kvenna, væri stað­ráðin í að feta þann stíg fram veg­inn.

Og utan­ríks­ráð­herra sagði líka í ávarpi sínu að á vett­vangi Sam­ein­uðu þjóð­anna, þar sem senn þarf að velja nýjan fram­kvæmda­stjóra þegar kjör­tíma­bili Antonio Guterres lýkur, væri komin tími til að kona veld­ist í for­ystu stofn­un­ar­innar. Ráðherra sagði það sorg­legt að fylgj­ast með því hvernig víða hefði verið blásið til her­ferðar hat­urs gegn jað­ar­hópum eins og hinsegin fólki:

„Tölum afdrátt­ar­laust: konur eru ekki vanda­málið. Hinsegin fólk er ekki vanda­málið. Minni­hluta­hópar eru ekki vanda­málið. Vanda­málið liggur hjá þeim sem stuðla vilj­andi að sundr­ungu og ótta.”

Að mati hennar þá stafar „lýð­ræð­inu sjálfu ógn af þess­ari þróun“ og að einmitt þess­vegna muni Ísland, sem aðild­ar­ríki mann­réttinda­ráðs Sam­ein­uðu þjóð­anna, tala áfram skýrt og skor­in­ort og segja:

„Jafn­rétti er ekki umsemj­an­legt. Það er ekki hægt að semja um það hvort sér­hver mann­eskja njóti virð­ingar” sagði Þor­gerður Katrín Gunn­ars­dóttir utan­rík­is­ráð­herra.

Kjósa
0
Hvernig finnst þér þessi grein? Skráðu þig inn til að kjósa.

Veistu meira?

Athugasemdir

Skráðu þig inn til að skrifa athugasemd eða kjósa.
Allar athugasemdir eru ábyrgð á þeirra sem þær skrifa. Mannlíf áskilur sér rétt til að fjarlægja ærumeiðandi og óviðeigandi athugasemdir. Hægt er að láta vita af athugasemdum með því að smella á Tilkynna.

Mest lesið í vikunni

Heimur

Prestur rifjar upp óþægi­lega reynslu úr æsku

„Þú getur treyst barninu sem þú varst. Jesús gerir það“
Innlent

„Sterkar vís­bend­ingar eru núna um að hryðju­verk­a­ríkið Ísrael hafi gert tölvu­árás á íslenska inn­viði“

Innlent

Ekið á mann á raf­hlaupa­hjóli

Innlent

Að minnsta kosti þrjár Palest­ínu­tengdar vef­síður eyði­lagðar í netárásinni á 1984

Heimur

Raun­veru­leika­stjarnan Sheila Mangubat látin 35 ára að aldri

Heimur

Þrír féllu þegar dróni réðst á bíl við mat­ar­út­hlutun á Gaza

Bíllinn hafði stoppað til að gefa börnum mat og drykk.

Nýtt lyf í töflu­formi vekur vonir í bar­átt­unni við briskrabba­mein

Lögregla fjar­lægði mót­mæl­anda eftir að hafa rugl­ast á áletrun á bol hans

Ljósmynd af logum ræsti sjálf­virkt slök­kvikerfi

Kærasti Heidi Gardner lát­inn, 43 ára að aldri