Fanney Hrund vildi ekki verða þriðja kynslóð skúffuskálda: „Skrifa þú og gerðu eitthvað við það”

Blek­bónd­inn og lög­fræð­ing­ur­inn Fanney Hrund Hilm­ars­dóttir sem býr að Fjarka­stokki í Rangár­þingi Ytra er spjall­vinur Guðna Ágústs­sonar að þessu sinni í Land­bún­að­ar­ráð­herra Mannlífs. Fanney hefur nýverið gefið út bók­ina Fríríkið sem er fyrsta bókin í fjög­urra bóka seríu.

„Það sem ger­ist eig­in­lega þarna á fjórða ári í lög­fræð­inni er að ég kynn­ist í rétt­ar­heim­speki kenn­ingu rétt­ar­heim­spek­ings­ins John Rawls um fávís­is­feld­inn,“ segir Fanney Hrund.

Hún varð eig­in­lega hug­fangin af þeirri kenn­ingu, eða fyr­ir­bæri, sem felur í sér í stuttu máli að þeir sem leggj­ast undir fávís­is­feld­inn tapa sjálfs­vit­und­inni.

„Þeir vita ekki undir honum af hvaða kyni þeir eru, aldri, stöðu, stétt, o.s.frv. og í því ástandi er þeim gert að skrifa grunn­lög sam­fé­lags­ins og það hefur tvennt í för með sér; ann­ars­vegar það að þeir geta ekki tekið sjálfsmið­aða ákvörðun í laga­setn­ing­unni; ekki látið eigin hag ráða för. Hins­vegar það að þeir verða að ígrunda sér­stak­lega stöðu allra sam­fé­lags­þegna því þeir vita sjálfir ekki hverjir þeir eru þegar feld­ur­inn kemur af. Og Rawls fékk ákveðna gagn­rýni á þessa kenn­ingu á sínum tíma vegna þess að hún er auð­vitað óraun­hæf, hann er töfra­fyr­ir­bæri þessi feldur en mér fannst svo­lítið ódýrt að afgreiða hana með þeim hætti. Ég fór að hugsa um leiðir til þess að koma þessu ein­hvern­veg­inn nær fólki mögu­lega, þessum boð­skap og þá kannski einna helst þessum yngri kyn­slóðum og úr varð hug­mynd að ver­öld; ævin­týra­ver­öld­inni Dreym.“

Þegar eig­in­manni Fann­eyjar bauðst að fara til náms erlendis ákváðu þau að víkka sjón­deild­ar­hring­inn með því að ferð­ast um Afríku og Asíu, þar sem þau lentu í ýmsum ævin­týrum, áður en þau hófu árs langa dvöl sína í Ástralíu. Ferða­lagið og dvölin gerði það svo að verkum að þessi heimur sem Fanney skrifar um stækk­aði ört og hún upp­lifði að sjálf kæmi hún að nokkru leyti undan fávís­is­feldi.

„Mörgum árum síðar þá hafði þessi heimur stækkað svo mikið innra með mér að mér fannst ég eig­in­lega verða að gefa þessu tæki­færi og þar spil­aði líka inni í að bæði mamma mín og amma mín höfðu sagt við mig að ég mætti „ekki gera sömu mis­tök og ég gerði“, skrifað þú og gerðu eitt­hvað við það!” Þær eru báðar svokölluð skúffu­skáld. Ég vildi ekki vera þriðja kyn­slóð kvenna í þeirri stöðu.

Ég fór að byggja upp þennan heim, und­ir­búa það og eyddi þessu ári í það sem að ég gerði mér fljótt grein fyrir því að kall­aði á fjórar bækur. Fyrsta bókin er Fríríkið sem kom út núna í haust og er svona fyrir börn á öllum aldri. Ég held að það sé mjög mik­il­vægt að reyna að vera bernskur sem lengst.

Ég ákvað það að þessi heimur væri orð­inn það umfangs­mik­ill og það stór að ég treysti mér ekki til að gera eins og Stephen King sem bara svona veður af stað og sér hvert penn­inn dregur hann, ég þorði því ekki. Þú ert að skapa heilan heim, fantasíu­ver­öld.“

Viðtal Guðna Ágústs­sonar við Fanney er í heild sinni hér.