Anna Kristjánsdóttir
„Ég lokaði af allar tilfinningar og gerðist kall.“
Anna Kristjánsdóttir
Skoðun

Strætó hefur aldrei verið verri

Fólk

Helga­fell á Sel­tjarn­ar­nesi komið á sölu

Innlent

Falsaðar ljós­myndir orðnar algengar í fast­eigna­aug­lýs­ingum

Landið

Nál fannst í hrekkja­vökusúkkulaði á Akureyri

Fólk

Breið­holts­laug, Laug­ar­dalur og Hósiló meðal staða sem fá góð með­mæli

Innlent

Gleymdi kaffi­bolla og rusli og end­aði fyrir kæru­nefnd

Innlent

Vopn komu við sögu þegar ung­lingap­artý fór úr bönd­unum

Heimur

Trúður vakti óhug við grunn­skóla

Innlent

Einn lát­inn og annar á gjör­gæslu eftir hnífstungu­árás í Breið­holti

Fólk

Sjö góðar ástæður til að baka oftar

Besta örvunin fyrir heilann er ekki sú sem þú heldur

Ráð tauga­læknis til að vernda heil­ann

Besta örvunin fyrir heilann er ekki sú sem þú heldur
Tauga­læknir deilir fimm lyk­il­at­riðum fyrir öfl­uga heila­heilsu Mynd: Unsplash/Vitaly Gariev

Hvenær er besti tím­inn til að byrja að huga að heila­heils­unni? Svarið er ein­falt: Núna, óháð því á hvaða aldri þú ert.

Dr. Douglas Scharre, tauga­læknir við Ohio State College of Medicine, bendir á að á miðjum aldri eða yngri sé full­kom­inn tíma­punktur til að hefj­ast handa. Með því að styrkja heil­ann snemma byggjum við upp öfl­ugan vit­rænan forða, nokk­urs konar varn­ar­skel sem seinkar minnis­glöpum og verndar okkur gegn sjúk­dómum á borð við Alzheimer. Nýjar rann­sóknir sýna að 60% fólks vilja for­gangs­raða heila­heilsu sinni fyrr á lífs­leið­inni en margir hrein­lega vita ekki hvernig.

Hér deilir Dr. Scharre lyk­il­at­rið­unum sem allir ættu að þekkja.

Leyndarmálið á bak við öflugasta heilaforðann

„Notaðu það eða misstu það,“ segir dr. Scharre. Heilinn þarf stöðuga örvun. Ef við ræktum ekki tengslin á milli heila­frumn­anna eyðir heil­inn þeim ein­fald­lega hægt og rólega.

En hvaða aðferð ætli sé best til að halda heil­anum í formi? Margir halda að svarið liggi í kross­gátum, sudoku eða lestri. Þótt það séu prýði­legar aðferðir þá er einn óvæntur sig­ur­veg­ari sem trompar þær allar og það er félags­mótun.

Þegar þú átt í sam­skiptum við aðra fer fram flókin og leift­ur­snögg vinnsla í heil­anum. Þú þarft að:

  • Lesa í svip­brigði og túlka við­brögð.
  • Hlusta, með­taka og greina upp­lýs­ingar á auga­bragði.
  • Kafa djúpt í eigið minni til að sækja sögur og svör.
  • Fella dóma og bregð­ast við í raun­tíma.

Sam­skipti eru í raun full­kom­inn alhliða lík­ams­rækt­ar­dagur fyrir heil­ann.

Virk vs. óvirk örvun

Það skiptir máli hvernig við verjum tím­anum. Dr. Scharre skiptir örvun í tvo hópa:

  • Virk örvun (Heila-boosterinn): Sam­skipti, spil, tón­list, list­sköpun, hreyf­ing og að læra ný tungu­mál. Allt þetta knýr heil­ann til að dafna.
  • Óvirk örvun (Heila-þjóf­ur­inn): Að sökkva sér of lengi ofan í sjón­varps­gláp eða stans­laust skrun á sam­fé­lags­miðlum. Þessi iðja hrein­lega sviptir heil­ann þeirri vinnu sem hann þarf til að halda sér heil­brigðum og getur bein­línis verið skað­leg til lengdar.

5 ráð fyrir betri heilaheilsu

Auk þess að halda heil­anum virkum mælir Dr. Scharre með fimm ein­földum lífs­stíls­þáttum:

  1. Settu svefn­inn í for­gang: Djúpur svefn er eins og hreinsi­tæki fyrir heil­ann, hann skolar burt eit­ur­efnum sem safn­ast upp yfir dag­inn. Slökktu á skjáum og tryggðu góða svefn­rútínu.
  2. Gættu að efna­skipt­unum: Hátt kól­esteról, syk­ur­sýki og hár blóð­þrýst­ingur geta stíflað æðarnar sem flytja súr­efni til heil­ans. Með­höndl­aðu þessa þætti í sam­ráði við lækni.
  3. Verndaðu geð­heils­una: Langvar­andi streita og þung­lyndi geta rofið mik­il­væg tengsl í heil­anum og gert ein­beit­ingu og ákvarð­ana­töku erf­ið­ari.
  4. Borðaðu fyrir heil­ann: Heilinn þarfn­ast vítamína sem hann getur ekki fram­leitt sjálfur. Mið­jarð­ar­hafs­matar­æðið, ríkt af ávöxtum, græn­meti og jurta­ol­íum, en snautt af rauðu kjöti og unnum sykri, er kjörið heilsu­fóður.
  5. Hreyfðu þig fjöl­breytt: Ekki bara hjóla eða hlaupa. Besta for­múlan er blanda af þol­þjálfun, styrkta­ræf­ingum, lið­leika og jafn­vægi. Ólíkar æfingar virkja mis­mun­andi svæði heil­ans og byggja upp dýr­mætan heilaforða.
Kjósa
0
Hvernig finnst þér þessi grein? Skráðu þig inn til að kjósa.

Athugasemdir

Skráðu þig inn til að skrifa athugasemd eða kjósa.
Allar athugasemdir eru ábyrgð á þeirra sem þær skrifa. Mannlíf áskilur sér rétt til að fjarlægja ærumeiðandi og óviðeigandi athugasemdir. Hægt er að láta vita af athugasemdum með því að smella á Tilkynna.

Mest lesið í vikunni

3
Minning

Helgi Ólafsson er fall­inn frá

Helgi Ólafsson, raf­virkja­meist­ari á Rauf­ar­höfn, lést á Dval­ar­heim­il­inu Hvammi 27. októ­ber, 97 ára að aldri. Morg­un­blaðið greindi frá and­láti hans. Helgi fædd­ist á Rauf­ar­höfn 31. maí 1929 og ólst þar upp. Hann lauk sveins­prófi í raf­virkjun árið 1950 og hlaut meist­ara­rétt­indi fimm árum síðar. Hann starf­aði við raf­virkjun alla starfsæv­ina, meðal ann­ars fyrir Síld­ar­verk­smiðjur rík­is­ins og SR-mjöl, auk þess að...
5
Slúður

Stjórn­ar­hættir Brynju

Einn und­ar­leg­asti atburður í íslensku atvinnu­lífi síð­ustu ár er brott­hvarf Harðar Arn­ar­sonar úr stóli for­stjóra Lands­virkj­unar eftir far­sæl störf í 17 ár. Hörður, sem hafði byggt upp fyr­ir­tækið Marel með mynd­ar­brag þegar hann tók við Lands­virkjun, hætti einu og hálfu ári eftir að Daði Már Krist­ó­fers­son fjár­mála­ráð­herra skipti alfarið út stjórn rík­is­orku­fyr­ir­tæk­is­ins. Stjórn­ar­for­mað­ur­inn Brynja Bald­urs­dóttir er grjót­harður kap­ít­alisti. Hún hefur...

Mest lesið í vikunni

Innlent

Einn bak við lás og slá eftir lík­ams­árás í Árbæ

Heimur

Bauð inter­net­inu í brúð­kaupið og allt fór á annan end­ann

Myndband
Heimur

Dádýr skall á konu og braust inn í þvotta­hús

Innlent

Fluttur á bráða­mót­töku eftir að eldur kom upp í íbúð

Menning

Laxness slær í gegn hjá The Guardian

Fólk

Fólk

Fimm hlutir sem geta reynt á sam­bandið þegar mak­inn er með ADHD

Fólk

Keath Ósk slær í gegn á heims­vísu og segir Ísland hafa mótað sköp­un­ina

Viðtal
Fólk

Ekkert minni konur en aðrar konur

Myndir
Fólk

Óvenju­legt sölu­til­boð í Reykja­vík þar sem maka­skipti koma til greina

Fólk

Nabblinn leggur bleyj­una á hill­una

Myndir
Fólk

Sögu­frægt sýslu­manns­setur við sjó­inn komið á sölu