Tryggingastofnun hafnar gagnrýni Guðmundar Inga Kristinssonar, þingmanns utan flokka og fyrrum ráðherra, sem sakaði stofnunina meðal annars um að veita fólki rangar upplýsingar og sýna þeim sem leita aðstoðar fordóma. Stofnunin segir ásakanirnar ekki eiga við rök að styðjast og vísar til þjónustukannana sem sýni að starfsfólk fái háa einkunn fyrir viðmót og þjónustu.
Þetta kemur fram í skriflegum svörum Sigrúnar Jónsdóttur, sviðsstjóra samskipta og þjónustustjórnunar hjá Tryggingastofnun (TR), við fyrirspurnum Mannlífs vegna ummæla Guðmundar Inga á Alþingi þann 3. nóvember síðastliðinn en Mannlíf sendi Huld Magnúsdóttur, forstjóra Tryggingastofnunar, fyrirspurnina.
Í þingræðu sinni gagnrýndi Guðmundur Ingi harðlega almannatryggingakerfið og lýsti reynslu fólks sem hann sagði berjast við kerfi sem ætti að veita því aðstoð. Hann sakaði meðal annars Tryggingastofnun um að veita rangar upplýsingar og sýna fólki fordóma.
Segja ásakanir um fordóma ekki eiga við rök að styðjast
Í svörum sínum við Mannlífi hafnar Tryggingastofnun því að starfsfólk stofnunarinnar sýni skjólstæðingum fordóma.
„Starfsfólk TR leggur sig fram um að veita framúrskarandi þjónustu, tryggja jafnræði og vandaða málsmeðferð og fer að lögum í hvívetna.“
Sigrún segir gagnrýni þingmannsins ekki samræmast þeirri mynd sem þjónustukannanir dragi upp af starfsemi stofnunarinnar.
„Við teljum þessa orðræðu ekki eiga við rök að styðjast heldur þvert á móti sýna þjónustukannanir að starfsfólk TR fær háa einkunn fyrir gott viðmót og þjónustu.“
Samkvæmt svörunum hefur viðmót starfsfólks fengið einkunnina 4,3 af fimm mögulegum á árinu 2026, sem stofnunin telur mjög góða niðurstöðu.
Ekki kemur hins vegar fram í svörunum hvort stofnuninni hafi borist kvartanir vegna fordóma eða óviðeigandi framkomu starfsfólks, þrátt fyrir að sérstaklega hafi verið spurt um það.
Þykir miður að þingmaðurinn telji upplýsingar rangar
Tryggingastofnun bregst einnig við ásökunum Guðmundar Inga um að skjólstæðingar fái rangar upplýsingar um réttindi sín.
„Það er miður að Guðmundur Ingi telji starfsfólk Tryggingastofnunar veita rangar upplýsingar,“ segir í svarinu.
Stofnunin bendir þó á að ekki sé hægt að taka afstöðu til einstakra mála þar sem þingmaðurinn hafi ekki tilgreint hvaða mál hann eigi við.
„Þar sem við vitum ekki um hvaða mál þingmaðurinn er að tala, þá getum við einungis svarað almennt um hvernig TR tryggir upplýsingagjöf til viðskiptavina.“
Sigrún segir að undanfarin ár hafi verið lögð mikil áhersla á að bæta upplýsingagjöf og ráðgjöf. Vefur stofnunarinnar hafi verið endurskrifaður og færður yfir á Ísland.is, bréf séu í endurskoðun og gæðakerfi hafi verið styrkt.
Þá fái starfsfólk umfangsmikla þjálfun í samskiptum við almenning.
„Það er stefna TR að vera hlý, skýr og upplýsandi og veita góðar og skýrar upplýsingar um stöðu mála.“
Stofnunin greiddi 86 þúsund einstaklingum árið 2025 að sögn Sigrúnar og fær árlega tugþúsundir erinda í gegnum síma, tölvupóst og önnur samskipti.
Sjö teymi eiga að koma í veg fyrir að fólk falli milli kerfa
Ráðherrann fyrrverandi gagnrýndi jafnframt að einstaklingar sem væru óvinnufærir fengju þau svör að þeir væru ekki nægilega veikir eða með nógu alvarlegan geðrænan vanda til að eiga rétt á aðstoð.
Tryggingastofnun bendir í þessu samhengi á breytingar sem tóku gildi haustið 2025.
„Tryggingastofnun greiðir sjúkra- og endurhæfingargreiðslur samkvæmt þeim gögnum sem berast frá fagaðilum og umsækjanda en er ekki meðferðaraðili eða heilbrigðisstofnun.“
Lagabreytingarnar komu á fót teymum sem eiga að bæta samstarf þeirra sem veita þjónustu. Þau eiga líka að tryggja að fólk fái þá aðstoð sem það þarf, þótt fleiri en eitt kerfi komi að málum þess.
„Hlutverk þeirra er aðstoða einstaklinga sem gætu mögulega fallið á milli kerfa, kortleggja úrræði og leggja til úrbætur.“
Teymin eru sjö talsins og starfa um allt land. Að sögn Sigrúnar hefur reynslan af starfsemi þeirra verið góð fyrsta árið.
Segir umbætur ávallt í forgrunni
Að lokum var Tryggingastofnun spurð hvort gagnrýni þingmannsins kallaði á breytingar á starfsháttum stofnunarinnar.
Í svarinu er bent á að almannatryggingakerfið sé 90 ára á þessu ári og hafi alla tíð verið í stöðugri þróun.
„Það er mikilvægt að þjónusta hins opinbera fylgi breyttum áherslum í samfélaginu, tæknibreytingum og breytingum á samsetningu íbúa.“
Sigrún segir Tryggingastofnun fylgja stefnu stjórnvalda hverju sinni og leggja áherslu á fagmennsku, góða stjórnsýslu og vandaða þjónustu.
„Umbætur eru ávallt í forgrunni og stefna TR er að þjónusta og rekstur fari fram með sem bestum hætti.“
Athugasemdir